کد خبر: ۸۴۲۱
تاریخ انتشار: ۲۶ ارديبهشت ۱۳۹۸ - ۲۰:۱۵-16 May 2019
محمدتقی بهار ۱۸ آذر ۱۲۶۵ هجری شمسی در مشهد زاده شد.
 اصول ادبیات را نزد پدر فرا گرفت و سپس تحصیلات خود را نزد میرزا عبدالجواد ادیب نیشابوری تکمیل کرد. پدرش میرزا محمدکاظم صبوری، ملک‌الشعرای آستان قدس رضوی در زمان ناصرالدین شاه بود؛ مقامی که پس از درگذشت پدر، به فرمان مظفرالدین شاه، به بهار رسید. 

در سال ۱۲۸۵ که مشروطیت در کشور ایران مستقر شد به صف مشروطه‌طلبان خراسان پیوست. اولین آثار ادبی-سیاسی او در روزنامه خراسان بدون امضاء به چاپ می‌رسید که مشهورترین آن‌ها مستزادی خطاب به محمدعلی شاه است.

در ۱۲۸۹ روزنامه نوبهار را که ناشر افکار حزب دموکرات بود، منتشر ساخت. این روزنامه پس از چندی به دلیل مخالفت با حضور قوای روسیه در ایران و مخاصمه با سیاست آن دولت، به امر کنسول روس تعطیل شد. او بلافاصله روزنامه تازه‌بهار را تأسیس کرد که مدتی بعد به دستور وثوق الدوله تعطیل شد.

در سال ۱۲۹۳ به نمایندگی مجلس سوم شورای ملی انتخاب شد. یک سال بعد دوره سوم نوبهار را در تهران منتشر کرد و در ۱۲۹۵ انجمن ادبی دانشکده و نیز مجله دانشکده را بنیان گذاشت. علاوه بر بهار عده‌ای از اهل قلم مانند عباس اقبال آشتیانی، غلامرضا رشید یاسمی، سعید نفیسی و تیمورتاش با این مجله همکاری داشتند.

کودتای ۱۲۹۹  بهار را برای سه ماه خانه‌نشین کرد و در همین مدت، یکی از به یادماندنی‌ترین قصیده‌های خود، هیجان روح، را سرود. چندی بعد که زندانیان رژیم کودتا آزاد شدند، و قوام‌السلطنه نخست‌وزیر شد، بهار به نمایندگی مجلس چهارم انتخاب شد. از این دوره با سیدحسن مدرس رهبر فراکسیون اقلیت همراهی می‌کرد. بهار در این دوره نزد هرتسفلد زبان پهلوی می‌آموخت.

او با دیگر شاعران روشنفکر عصر مشروطه به خصوص میرزاده عشقی دوستی داشت و در ۱۳۰۳، به همراه عشقی، مثنوی «جمهوری نامه» را در مخالفت با جمهوری رضاخانی سرود. بعدها بهار در این دوره خطر مخالفت با سردار سپه را دریافت و اشعاری ظاهراً در تحسین جمهوری سرود. 

در پایان دوره ششم مجلس، با استقرار سلطنت رضاشاه، دیگر زمینه‌ای برای فعالیت سیاسی بهار وجود نداشت و او از سیاست کناره گرفت. وی پیش از آن در تیرماه ۱۳۰۵ به عضویت شورای عالی معارف منصوب شده بود که این سمت را تا ۱۳۲۲ حفظ کرد.

در ۱۳۰۸، به اتهام مخالفت‌های پنهان با رضاشاه، برای چند ماه به زندان افتاد و سپس در سال ۱۳۱۲ برای یکسال به اصفهان تبعید شد. در سال ۱۳۱۳ با وساطت محمدعلی فروغی برای شرکت درجشن‌های هزاره فردوسی به تهران فراخوانده شد.

از ۱۳۰۷ پس از پایان مجلس ششم و کناره‌گیری از مجلس بار دیگر به مطالعه متون و تتبع و تحقیق ادبی و زبانی پرداخت.

در ۱۳۱۱ به تصحیح متونی چون مجمل‌التواریخ و القصص، تاریخ بلعمی و منتخب جوامع‌الحکایات عوفی پرداخت. دستاورد ادبی و علمی او در این دوره، تصحیح متون، ترجمه آثاری از پهلوی به فارسی، تألیف سبک‌شناسی و نگارش احوال فردوسی بر مبنای شاهنامه بود.  سبک‌شناسی یا تاریخ تطور نثر فارسی ممتازترین اثر تحقیقی اوست. در ۱۳۱۶ تدریس در دوره دکتری ادبیات فارسی را به عهده گرفت.

بهار علاوه بر سرودن شعر در تصنیف‌ و ترانه نیز دستی توانا داشت. از تصنیف‌ها و ترانه‌های سروده بهار می‌توان «مرغ سحر»، «بهار دلکش»، «باد صبا بر گل گذر کن»، «ایران هنگام کار»، «به اصفهان رو» و «ز من نگارم» را نام برد.

با سقوط رضاشاه در شهریور ۱۳۲۰، بهار مجدداً به فعالیت سیاسی و اجتماعی روی آورد و قصیده حب‌الوطن را در اندرز به شاه جدید سرود. روزنامه نوبهار را دوباره منتشر کرد و تاریخ مختصر احزاب سیاسی را در ۱۳۲۲ نگاشت. در بهمن ۱۳۲۴ در کابینه قوام وزیر فرهنگ شد، اما وزارت او چند ماهی بیش طول نکشید و استعفاء داد.

در ۱۳۲۶ به عنوان نماینده تهران در مجلس پانزدهم انتخاب شد و ریاست فراکسیون حزب دموکرات را به عهده گرفت. اما بر اثر بیماری چندان فرصت حضور در مجلس را نیافت و برای معالجه بیماری سل به لزن سوییس رفت. بهار قصیده به‌یاد وطن معروف به «لِزَنیه» را در همین شهر سرود. اما مضیقه شدید مالی باعث شد که در ۱۳۲۸ با نیمه‌کاره رها کردن معالجه راهی ایران شود. 

در ۱۳۲۹ جمعیت ایرانی هواداران صلح تأسیس شد و بهار که از پایه‌گذاران آن بود به ریاست جمعیت انتخاب شد و قصیده جغد جنگ سرود.
بهار نهایتا در دوم اردیبهشت ۱۳۳۰، در تهران زندگی درگذشت و در آرامگاه ظهیرالدوله به خاک سپرده شد.
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
رنگ خدا
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
پنجره
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و متون مرجع
نظامی
کسب و کار
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان