کد خبر: ۳۷۲۱
تاریخ انتشار: ۱۰ آبان ۱۳۹۷ - ۰۹:۵۴-01 November 2018
افتتاح فرودگاه سوم استانبول یک نکته مهم حاشیه‌ای هم داشت، که به نظر من و دست‌کم در روز افتتاح، از متن هم مهمتر بود. این حاشیه نام فرودگاه بود، که به تنهائی نشان از شیوه مملکت‌داردی اردوغان دارد.
عصر اسلام: تقریباً همه مراسم افتتاح را از تلویزویون دنبال کردم. البته یکی از علائق‌ام شنیدن سخنان اردوغان بود. بارها در اینجا نوشتم که شیوه سخنوری اردوغان کم‌نظیر است. در میان مقامات تُرک و فارس مطمئن هستم اردوغان هماوردی ندارد، حدس می‌زنم در میان رهبران جهان هم کم‌نظیر باشد.

از سه سخنرانی آخر اردوغان مثال می‌زنم. در سازمان ملل سخنرانی مبسوطی کرد و کاملاً پیدا بود همه کلمات را حساب شده انتخاب کرده است. متن سخنانش اگر روی کاغذ پیاده شود، گوئی سخنران دقیقاً از روی نوشته می‌خواند، اما در تمام مدت رو به مخاطبین بود.

اردوغان در ماجرای قاشقچی از این هم شگفت‌انگیزتر بود. بیش از یک ربع ساعت و دقیقاً مثل یک کارشناس تمام حوادث را مو به مو بیان کرد. دهها عدد و رقم دقیق به کار برد، اما از روی نوشته چیزی را برای یادآوری هم نمی‌خواند.

در همین سخنرانی افتتاح فرودگاه از تمام نخست‌وزیران و روسای‌جمهور که به مراسم آمده بودند، با ذکر دقیق نام آنها تشکر کرد. به نظر می‌رسد خیلی از کشورها دعوت ترکیه را نپذیرفته بودند، هیچ رهبر معروفی در جمع نبوبد که نام او در سرخط خبرها باشد. اما حضور ذهن و دقت اردغان در بیان نامهای اغلب ناآشنا شگفت‌انگیز بود.

حالا من خواستم از یک حاشیه بگویم و خود حاشیه رفتم. واقعاً کنجکاوم بدانم چطور یک رئیس‌جمهور بدون نوشته چنین دقیق و حساب شده حرف می‌زند. در نظر داشته باشید که رهبر اپوزوسیون ترکیه، کمال قلیچ‌دار اوغلو وقتی به همین سبک جمله‌ای ده کلمه‌ای می‌گوید، علی‌الحساب ده دوازده تائی خطا مرتکب می‌شود تا دست مخالفان برای دست گرفتن او خالی نباشد.

برگردیم به حاشیه! یکی از سؤالات در این افتتاح نام فرودگاه بود. از سه کانال سی‌ان‌ان تُرک و کانال دولتی ت‌رت و کانال ان‌تی‌وی مرتب نظرات کارشناسان را دنبال می‌کردم. گمانه‌زنی در خصوص نام زیاد بود. نظرات و پیشنهادات و علائق جریانهای مختلف هم بیان می‌شد. بسیاری حدس می‌زدند فرودگاه نیز ماننده پل سوم، به نام یکی از سلاطین معروف عثمانی نامگذاری خواهد. کسانی هم انتظار سورپرایز داشتند.

چون قرار است فرودگاه آتاتورک در نهایت جمع و به یک پارک بزرگ تبدیل شود، شخصاً فکر می‌کردم ممکن است اردوغان به نوعی این نام را حفظ کند.

آنطور که من برداشت کردم (و اگر اشتباه می‌کنم دوستان اصلاح کنند) به نظر می‌رسید حتی هم حزبی‌های اردوغان هم خبر نداشتند اسم نهائی فرودگاه چیست. هیج بعید نیست که امینه خانم همسر اروغان هم خبر نداشت.

اردوغان دقایقی بعد از شروع سخنرانی، شعری از دوران عثمانی در وصف عظمت استانبول خواند، و گفت استانبول همواره فراتر از یک شهر برای ما بوده است. به همین خاطر نام فرودگاه را "استانبول" گذاشت. نام‌گذاری هوشمندانه‌ای بود و فکر می‌کنم در جامعه چند قطبی ترکیه بهترین نام ممکن بود و بعید است حاشیه‌ای داشته باشد.

اما مگر این فرودگاه ملک شخصی اردوغان است که تا دقیقه نود کسی نمی‌داند ارباب چه نامی برای آن انتخاب خواهد کرد؟ پدر و مادر برای انتخاب نام فرزند خود هم باید با هم مشورت کنند و به توافق برسند، اگر پدرسالاری را هم اصل بگیریم، مگر این فرودگاه فرزند شخص اردوغان بود؟

یعنی این شهر زیبا، که مفتحر است در حال افتتاح بزرگترین فرودگاه دنیاست، وکیل و شهردار و شاعر و نویسنده ندارد؟ چطور است که احدی از نام چنین پروژه‌ای خبر نداشت؟ اردوغان به جای "استانبول" می‌توانست نام سلطام محمد فاتح و یا سلطان سلیمان قانونی را انتخاب کند. گوئی همه چیز ملک شخصی اوست و بقیه هیچ اهمیتی ندارند.

البته در ایران و طی این چند سال مهمترین پروژه فتح عراق و شام بود، اما به یاد ندارم در ایران هم نامگذاری هم یک پروژه مهم اقتصادی، چنین آشکارا منوط به اراده و میل یک نفر باشد. قطعاً چنین مواردی بوده است، اما دست‌کم ظواهری را رعایت می‌کنند.

به نظر من سبک ارباب رعیتی اردوغان در نامگذاری فرودگاه استانبول، توهین به شعور مردم استانبول و دوستداران این شهر، و همیطور جامعه مدنی ترکیه بود. البته و انصافاً به مقامات دولت ترکیه هیچ توهینی نشد، چون در همین مراسم به وضوع نشان دادند رعیتِ وفاداری برای ارباب هستند./ محمد بابایی
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
رنگ خدا
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
پنجره
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و متون مرجع
نظامی
کسب و کار
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان