کد خبر: ۳۱۰۶۳
تاریخ انتشار: ۲۶ خرداد ۱۴۰۱ - ۱۱:۳۴-16 June 2022
در سال ١٢٩٨ خورشیدی نخستين مدرسه متوسّطه گيلان در رشت در محّل مدرسه مقدماتي احمدي تشكيل شد و "مدرسه متوسّطه نمره يك" نام گرفت که بعدها نام آن به مدرسه "شاهپور" و سپس شهید بهشتی تغيير يافت.
نخستين مدير اين مدرسه ميرزا محمّد خان شباني نام داشت كه توسّط ميرزا عيسي خان صديق اعلم رئيس معارف گيلان به اين سمت منصوب شد.  شباني اهل تهران و جواني باهوش و مستعد بود. او دوره مقدّماتي را در مدرسه خيريه فيروزكوهي  و دوره متوسّطه دارالفنون تهران سپري كرده بود. حدود سال ١٢٩٧ به همراه دو پسر دكتر اعلم الدّوله ثقفي براي ادامه تحصيل از راه گيلان عازم اروپا بود كه در رشت دو سه روزي مهمان ميرزا حسين خان جودت معلّم مدرسه احمدي شدند. 




دكتر اعلم الدّوله از قصد پسرانش اطّلاع نداشت و سه جوان با حدود هفتاد هشتاد تومان از انزلي عازم بادكوبه شدند. دكتر اعلم الدّوله با ارسال تلگرافي از كنسول ايران در بادكوبه خواست پسرانش را به ايران بازگرداند و او نيز چنين كرد. شباني و همسفرانش به اجبار به رشت بازگشتند. پسران اعلم الدّوله به تهران بازگشتند؛ ولي ميرزا محمّد خان شباني در رشت ماند. 

نامبرده كه پول چنداني براي رفتن به اروپا نداشت، به پيشنهاد ميرزا حسين خان جودت در رشت ماند تا با تدريس در مدارس اين پولي جمع كند و به سپس به اروپا برود.شباني در رشت ماندگار شد و حقوق ماهي شصت تومان برايش تعيين شد. او در كنار پسيخان عمارتي مجلّل را به مبلغ ماهانه پنجاه تومان اجاره كرد و در آنجا به اكابر درس مي داد. 

در سال ١٢٩٨ دكتر عيسي خان صديق اعلم به عنوان رئيس معارف گيلان تعيين شد و ميرزا شباني رسماً به استخدام معارف درآمد و به عنوان مدير مدرسه متوسّطه نمره يك درآمد مكفي پيدا كرد.ليكن مديريت شباني بر اين مدرسه طولاني نشد و اندكي بعد به تهران رفت و معاونش ميرزا احمد خان نوايي جانشين وي شد. 

شباني به تهران بازگشت و در همان ايّام دولت افغانستان از دولت ايران تقاضاي اعزام دو دبير به عنوان مستشار كرد. شباني به اتّفاق يك نفر ديگر به استخدام معارف افغانستان درآمد و به هزينه دولت اين كشور عازم آنجا شد.  در مرز افغانستان دو اسب در اختيار آنان قرار گرفت تا به كابل بروند. در بين راه ميرزا محمّد خان شباني هوس تاختن كرد ولي از اسب بر زمين افتاد و بر اثر خونريزي جان به جان آفرين تسليم كرد. 

منبع: يادبودهاي انقلاب ايران،حسین جودت،٤١- ٤٤؛ سالنامه هاي دبيرستان شاهپور رشت، ٣١- ٣٢، ٤٧، ١٠٨، ١٢٢

با تشکر از: دکتر هومن یوسفدهی


کانال گیلان قدیم
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
آیا گشت ارشاد در اهداف خود موفق بوده است؟
بله
خیر
آخرین اخبار
چشم انداز
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان