تعداد نظرات: ۱ نظر
کد خبر: ۳۰۹۴۸
تاریخ انتشار: ۲۱ خرداد ۱۴۰۱ - ۱۵:۱۱-11 June 2022
با هر بار مطالعه و مرور تاریخ نکات جالبی به ذهن می‌رسد که قابل توجه و تحلیل هستند.
از جمله موارد این است که چرا چهار پادشاه آخر ایران- پادشاهان پس از دوره مشروطه- مرگ‌شان در خارج از ایران رقم خورد و در وطن جایی برای مردن نداشتند؟ 

آخرین پادشاهی که در ایران فوت کرد مظفرالدین‌شاه در سال ۱۲۸۵ هجری خورشیدی،  بود. مهمترین یادگار وی امضاء "فرمان مشروطیت" بود که پنج ماه قبل از مرگش انجام داد. این فرمان مقدمه تشکیل مجلس در ایران شد. او ده سال حکومت کرد و در ۵۳ سالگی درگذشت.

پس از مرگ مظفرالدین شاه، چهار پادشاه آخر ایران، محمدعلی شاه، احمدشاه، رضاشاه و محمدرضاشاه همگی مرگ‌شان در خارج از ایران رقم خورد.

محمدعلی‌شاه پس از مرگ پدر و به تخت نشستن، مجلس را به توپ بست و استبداد را پیشه کرد که معروف به دوره‌ی "استبداد صغیر" است. به ناچار مشروطه خواهان از اقصی نقاط مملکت راهی تهران شدند تا دیکتاتور را ساقط کنند. حکومت این پادشاه سه سال طول کشید. وی به ناچار ابتدا به سفارت روسیه پناهنده شد و درسال ۱۳۰۴ که در خارج از ایران در حالیکه نظاره‌گر خاتمه حکومت فرزندش و سلسله قاجار و به روی کار آمدن تدریجی حکومت و دولت جدید( پهلوی) در ایران بود، درگذشت. محمدعلی‌شاه در ۵۲ سالگی در کشور ایتالیا مرد و همچون پدرش جسدش را برای دفن به کربلا بردند.

 پس از خلع محمد علی شاه، احمد شاه قاجار (۱۲۷۵- ۱۳۰۸ شمسی) ۱۲ ساله بر تخت پادشاهی نشست. با انتقال حکومت به خاندان پهلوی از کشور خارج شد و در ۳۳ سالگی در پاریس در گذشت وی را نیز در کربلا در کنار پدر دفن کردند.

قصه رضاشاه (۱۲۵۶- ۱۳۲۳) غم انگیزتر است!. او در حالی که سلطنت‌اش پابرجا بود و فرزندش در ایران حکومت می‌کرد،  در وطن جایی برای مردن نداشت. این استعمارگران بودند که  تصمیم گرفتند که کجا بمیرد. رضاشاه پس از خلع از قدرت، و سپردن پادشاهی به فرزند، سه سال سرگردان بود. معروف است که در هنگامه تبعید به جزیره موریس وقتی خواست در بمبئی چند روزی استراحت کند تا کشتی جدید برسد، دولت انگلیسی مستقر در هند اجازه نداد که او از کشتی پیاده شود. رضاشاه احساس حقارت می‌کرد و بسیار خشمگین و اندوهگین شد. 

به ناچار پنج روزی داخل کشتی ماند تا کشتی جدید از راه رسید و عازم موریس شد. رضا شاه از اقامت در جزیره موریس به خاطر شرایط به شدّت بد آب و هوایی همواره شکایت داشت تا در نهایت به ژوهاسبورگ( پایتخت آفریقای جنوبی)  رفت و در سال ۱۳۲۳ درگذشت. پس از آن با تشریفاتی به تهران انتقال یافت و در حرم شاه‌عبداالعظیم تهران دفن شد.

محمد رضاشاه پهلوی ( ۱۲۹۸- ۱۳۵۹) آخرین پادشاه ایران به واسطه یک انقلاب مردمی، خودش و سلسله پهلوی از حکومت ساقط شدند. وی به ناچار از کشور خارج شد و در نهایت سه سال پس از انقلاب در کشور مصر در گذشت و در مسجد رفاعی قاهره پایتخت مصر دفن شد. 

چهار پادشاه آخرین ایران‌زمین که جمعا ۷۲ سال حکومت کردند. خود را "قدر قدرت" و "قوی شوکت" و "ظل‌الله" و "سایه خدا"  میدانستند، اما مجال مردن در وطن را پیدا نکردند!. نکته دیگر آنکه هر چهار پادشاه در اماکن مذهبی دفن شده‌اند.....

به سوال آغازین برگردیم: چرا پادشاهان مجال مردن در وطن را نداشتند؟

 پاسخ سوال نیاز به بحث مفصل دارد که در یک یادداشت نمی‌گنجد. اما اولین نکته‌ای که به نظر می‌رسد این است که پس از مشروطه و آشنایی ایرانیان با جهان مدرن، مردم به این نکته پی بردند که دیگر دوران حکومت "مطلقه" همچون حاکمان قدیم به سر آمده و اگر کسی سودای داشتن "قدرت مطلقه" را داشته باشد در این سرزمین جایی نداشته و روی خوش نخواهد دید. زیرا جامعه بشری با ورود به عصر مدرن حاکم انتخابی، مشروطه و تحت لوای قانون می‌خواهند. به عبارتی عصر حکومت حاکمان فراقانونی به سر رسیده است. متاسفانه حکومتگران پس از مظفرالدین شاه این نکته را درک نکردند. 

شاید اگر در پناه و حمایت و پایبند قانون بودند و درک درست از جهان مدرن داشتند، مردم هم در سر بزنگاه‌های تاریخی از آنها حمایت می‌کردند...   

سعید معدنی

نظرات بینندگان
انتشار یافته: ۱
غیر قابل انتشار: ۰
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۲۳:۴۳ - ۱۴۰۱/۰۳/۲۱
0
0
مردم
اشتیاقی بهدحمایت پادشاهان وابسته ومنتخب ایتکبار نداشتند
دادش تحلیل غلط نده
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
آیا گشت ارشاد در اهداف خود موفق بوده است؟
بله
خیر
آخرین اخبار
چشم انداز
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان