کد خبر: ۲۹۵۵۲
تاریخ انتشار: ۱۹ اسفند ۱۴۰۰ - ۲۰:۳۵-10 March 2022
تا کنون ۵ واریانت هشدار دهنده در پاندمی کووید ۱۹ در جهان رخ داده که بجز واریانت گاما بقیه واریانت چ‌ها در کشور ما تلفات و هزینه هنگفتی را تحمیل کرده است.
کامیابی ها و ناکامی هایی داشته ایم. درس هایی آموخته و درس هایی را هم نیاموخته ایم. تغییر وزارت بهداشت  در تابستان گذشته و بدنبال آن  آغاز ورود واکسن فراوان به کشور، و سرعت گرفتن واکسیناسیون برای جبران مافات، این امید را در برخی ایجاد کرد که چیزی به پایان اپیدمی در کشور ما نمانده است. 

تصوری نادرست که هم پیش بینی های پوشش واکسیناسیون را زیر سوال برد و هم با آمدن میهمان ناخوانده امیکرون معادلات را برهم زد. در حالی که تعداد مرگ های تایید شده روزانه کرونا به حدود ۲۰ نفر رسیده بود با جهشی سریع سیر صعودی بستری و مرگ شروع شد و به بالای ۲۴۰ نفر در روز رسید.

گرچه هنوز تعداد مرگ ها  با پیک پنجم ناشی از دلتا فاصله زیادی داشت باز تجربه دیگری برای سیاستگذاران حوزه سلامت برجای گذاشت تا در مقابل این ویروس چموش ساده اندیش نباشند و بیشتر گوش به متخصصان امر بدهند. علیرغم آنچه تا کنون در روند این بلای عظیم قرن بیست و یکم پیش آمده است- آیا می توان گفت به دوران پایانی پاندمی کووید ۱۹ نزدیک می شویم؟

گمانه زنی های متخصصان اپیدمیولوژی  در سراسر جهان که کمتر با اتفاق نظر همراه است نشان می دهد پیش بینی آینده پاندمی در ماه‌های پیش رو بسیار دشوار  و حتی احتمال این که لااقل دو سه سال دیگر این پاندمی مهمان جامعه بشری است را تقویت می کند.

شاید شبیه ترین پاندمی که بشر در یکی دو سده اخیر تجربه کرده در حدود سال ۱۸۹۰ میلادی بود که گرچه مرگ و میری بسیار کمتر از پاندمی آنفلوآنزای اسپانیایی داشت اما دارای الگو و ماهیتی شبیه تر به کووید ۱۹ بوده است. بیماری مسبب پاندمی سال ۱۸۹۰ که به اشتباه آنفلوآنزای روسی لقب داده شد که مشخص شده نه آنفلوآنزا بلکه یک بیماری ناشی از  کروناویروس  و از خانواده کرونا ویریده بود.

با مراجعه به آنچه در تاریخ ثبت شده آن پاندمی می بینیم مکان حضور ۳ تا ۵ ساله پاندمی کووید ۱۹ را در شرایط حاضر تقویت می کند! اما بیش از ۱۳۰ سال از آن تاریخ گذشته و دانش بشر امروز با آن دوران بسیار افزون شده است و این خود بارقه ای از امید است که زودتر از ۵ سال به پایان پاندمی اخیر برسیم.

اما از طرفی از هوشمندی ویروس برای ادامه بقای خود نباید غافل بود. جهش های آینده کروناویروس  برای کسی قابل پیش بینی نیست و همانطور که واریانت دلتا بعنوان چهارمین سویه هشدار دهنده، وخامت بیشتری از بیماری را نسبت به واریانت های قبلی نشان داد؛ مشخص نیست آیا باز باید شاهد واریانت هشداردهنده ششم خواهیم بود یا خیر؟

آیا ادامه تزریق دوزهای واکسن های موجود می تواند بشر را مصون نگه دارد؟ شواهد چنین چیزی را نشان نمی دهند و برعکس شاهد کاهش میزان اثربخشی واکسن های موجود هستیم؟ ویروس، هم با جهش و هم با جستجوی میزبان های میهمان نواز!!  می خواهد به حیات خود ادامه دهد.شاید واریانت BA.2 دارد این نقش را بخوبی بازی می کند و باید مراقب آن باشیم. متاسفانه ما نظام مراقبت ژنومیک نداریم و تعداد تست های توالی یابی موجود نمی تواند تصویر روشنی از الگوی واریانت های کووید ۱۹ در کشورمان را نشان دهد. 

چرخش ویروس و وضعیت ابتلا به بیماری هم به خاطر عدم بیماریابی فعال و تعداد بسیار اندک تست قابل تحلیل اپیدمیولوژی اپیدمی نیست. عدم دسترسی به داده های اپیدمی و ضعف تحقیقات بومی هم احتمال تحلیل اشتباه از آینده اپیدمی در کشورمان را بیشتر می کند. پس بناچار مجبوریم به علم اپیدمیولوژی؛ بررسی های جهانی و شواهد علمی بین المللی تکیه کنیم.

بروز بالاتر ابتلا می تواند احتمال جهش های بیشتر در ویروس را بالا ببرد؛ لذا بعد از اومیکرون باید بیشتر مراقب بود و ایام تعطیلات سال نو را با احتیاط کامل و پایش و نظارت کافی بگذرانیم تا بلافاصله چون ایام مشابه سال گذشته‌ میهمان پیک هفتم نباشیم.

بسیار خوشبینانه خواهد بود که منتظر پایان پاندمی در دوران پس از اومیکرون باشیم. خطایی راهبردی است که تصور کنیم تنها با افزایش پوشش و دوز واکسیناسیون قادر به خداحافظی از این اپیدمی باشیم. نیازمند تحقیقات بیشتر- همکاری بیشتر و جذب حداکثری افراد متخصص و کاربلد هستیم. 

این اپیدمی بسیار قهارتر از آن است که تنها توسط عده ای معدود؛ در محدوده یک سازمان یا وزارتخانه و تنها با تکیه به تجارب خام کارشناسان و متخصصان قابل مهار باشد.

لطفا با منتقدان خود در مدیریت اپیدمی مهربان تر باشید.

با پوزش از حضرت حافظ

آری به اتفاق جهان را توان گرفت
خوبان در این معامله تقصیر می کنند


دکتر حمید سوری
استاد اپیدمیولوژی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی


متخصصین‌ بهداشت ایران
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
آیا گشت ارشاد در اهداف خود موفق بوده است؟
بله
خیر
آخرین اخبار
چشم انداز
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان