کد خبر: ۲۹۳۶۸
تاریخ انتشار: ۰۶ اسفند ۱۴۰۰ - ۱۶:۵۸-25 February 2022
خواجه نصیر حقوق پدر را روحانی‌تر و حقوق مادر را جسمانی‌تر می داند.
خواجه نصیرالدین توسی در کتاب اخلاق ناصری محبت را در نوع انسان دو گونه می‌داند:

۱ـ محبت طبیعی
۲ـ محبتِ ارادی

وی در باب محبتِ طبیعی، محبت مادر به فرزند را مثال می‌زند و معتقد است اگر این نوع محبت در ذات و فطرت مادر نبود به پرورش و تربیت فرزند اقدام نمی‌کرد و بقای نوع انسان غیرممکن بود. اما محبت ارادی در نظر خواجه محبتی است که بنای آن بر کسب لذّت، نفع و خیر است.

خواجه نصیر محبت پدر بر فرزند را نیز محبتی طبیعی و ذاتی می‌داند و بر این عقیده است که پدر، فرزند را هم‌نفس خود می‌داند و او را نسخه‌ای می‌پندارد که طبیعت از صورت او برگرفته است و به همین دلیل پدر هر کمالی که برای خود می‌خواهد برای فرزند نیز می‌خواهد و هر خیر و سعادتی که برای خودش به دست نیامده، همّت بر آن می‌گمارد که برای فرزند حاصل شود. پدر خود را سببِ وجود فرزند می‌داند و محبّت او به فرزند همراه با تربیت و رشد فرزند بیشتر می‌شود. پدر فرزند را آیینۀ آمال خود می‌داند و با وجود او به بقای صورت خود پس از مرگ اطمینان دارد.

در باب محبتّ فرزند به پدر، خواجۀ توس معتقد است که محبت فرزند به پدر از محبتِ پدر به فرزند، ناقص‌تر و قاصر‌تر است. زیرا او تا بر وجود خود و وجودِ سببِ خود آگاهی نیابد و روزگاری از منافع او بهره‌مند نشود، محبتِ پدر را اکتساب نمی‌کند و تا زمانی که به تعقّل و تمییز نرسد، به بزرگداشت مقامِ پدر اقدام نمی‌کند. به همین سبب است که فرزندان را به احسانِ به والدین سفارش کرده‌اند ولی والدین را به احسانِ به فرزندان توصیه نکرده‌اند.

خواجه نصیر حقوق پدر را روحانی‌تر و حقوق مادر را جسمانی‌تر می داند. او بر این باور است که آگاهی فرزندان بر حقوق پدر و محبت به او  بعد از رسیدن به مرحلۀ تعقّل حاصل می‌شود؛ اما فرزندان از همان اوّلِ احساس به مادران میل می‌کنند. به همین خاطر ادای حقوقِ پدران بیشتر باید به صورتِ بذلِ طاعت و ذکرِ خیر و دعا و ثنا که روحانی‌تر است باشد و ادای حقوق مادران به بذلِ مال و فراهم کردنِ اسبابِ زندگی و انواع نیکی‌های جسمانی است. 

احمد رضا نادری
منبع: اخلاق ناصری، خواجه نصیرالدین توسی، به تنقیح و تصحیح مجتبی مینوی ـ علیرضا حیدری، تهران، خوارزمی ۱۳۶۴ / صفحات: ۲۳۹ و ۲۶۰ و ۲۶۸ و ۲۶۹ 



کانال نقل معانی
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
آیا گشت ارشاد در اهداف خود موفق بوده است؟
بله
خیر
آخرین اخبار
چشم انداز
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
پنجره
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان