تعداد نظرات: ۱ نظر
کد خبر: ۲۹۲۲۱
تاریخ انتشار: ۲۴ بهمن ۱۴۰۰ - ۰۹:۳۴-13 February 2022
ترخینه، یکی از غذاهایی است که در فصل زمستان و به‌دلیل شیوع سرماخوردگی طبخ و خورده می‌شود. البته ترخینه را به‌عنوان غذای محلی دیگر استان‌های غربی کشور از جمله کرمانشاه، لرستان و کردستان نیز می‌شناسند.
آش مغذی ترخینه، متشکل از ترخینه جامد، حبوباتی چون عدس، لوبیا و نخود، سبزیجات معطر، پیاز، فلفل و زردچوبه است. ترخینه جامد به دو طریق تهیه می‌شود و از مواد تشکیل‌دهنده آن می‌توان به یک نوع سبزی محلی به نام شلم، گوجه‌فرنگی، آب انار، ترخون، نعنا، پیاز، فلفل، زردچوبه، مایه خمیر، گندم، دوغ و پونه کوهی اشاره کرد، البته به‌دلیل در دسترس نبودن برخی از مواد لازم آش ترخینه در فصل زمستان، مردم ایلام از یک ماه قبل از شروع سرما، شروع به تهیه این مواد کرده و در زمستان، این غذای محلی و مقوی و مفید را درست می‌کنند. به همین علت مدت زمان کمی برای طبخ آن‌ مورد نیاز است.

شما می‌توانید ترخینه جامد را در خانه تهیه کرده یا به‌صورت آماده از عطاری‌ها خریداری کنید، البته باید در نظر داشته باشید که درست کردن ترخینه جامد، حدود ۷ روز زمان می‌برد. 

ترخینه جامد به ماده اولیه ترخینه که هنوز برای مصرف آماده نشده است، گفته می‌شود. در واقع، ترخینه، نوعی عصاره خشک‌شده سنتی است. این ماده با بافتی بسیار سخت، متشکل از دوغ و گندم یا جو است و در زیر حرارت خورشید خشک می‌شود.

اندازه ترخینه جامد معمولا به‌اندازه یک همبرگر دست‌ساز یا کوچک‌تر از آن است. ترخینه جامد بعد از خیس خوردن در آب جوش، کم‌کم به یک آش تبدیل می‌شود و می‌توان آن را به‌عنوان یکی از اولین غذاهای نیمه‌آماده ایرانی معرفی کرد. شما می‌توانید ترخینه را از عطاری یا فروشگاه‌ها بخرید و با آن، آش یا سوپ درست کنید.

اهالی استان‌های غربی ایران در انتهای فصل تابستان، پس از جمع‌آوری محصول گندم، به مقدار نیاز آن را می‌شویند و سپس می‌پزند. گندم‌ها پس از پختن، روی پارچه تمیزی پهن می‌شوند تا خشک شوند و وقتی گندم‌ها به‌خوبی خشک شدند، آن‌ها را آسیاب یا بلغور می‌کنند. آن‌ها در همین حین، برای تهیه دوغ، آن را مدتی در مشک می‌ریزند تا آب آن کاملا گرفته شود. سپس دوغ را با بلغور گندم مخلوط می‌کنند و چند روز نگه می‌دارند تا دوغ به خورد گندم برود.

زنان روستا برای کمک به یکدیگر جمع می‌شوند و به پشت‌بام‌ها می‌روند. آن‌ها پشت‌بام‌ها را با برگ‌های پونه کوهی می‌پوشانند و ترخینه را روی آن‌ها خشک می‌کنند. در گرمای تابستان، سه روز برای خشک‌شدن گلوله‌‌های ترخینه کافی است.

تاریخچه ترخینه

نام ترخینه برای اولین بار در  تاریخ ایران در قرن ۱۱، در لغت‌نامه زمخشری اشاره شده است و پس از آن، واژه ترخینه در قرن ۱۳ در دانش‌نامه جهانگیری دیده می‌شود.

طرز تهیه آش ترخینه کرمانشاهی

آش ترخینه دارای انواع مختلفی است. در اینجا آش ترخینه به روش کرمانشاهی را آموزش می‌دهیم. 

مواد لازم:

مرغ: دویست گرم
ترخینه خشک کرمانشاهی: چهارصد گرم
پیاز خلالی شده: یک عدد متوسط
لپه: یک لیوان
هویج: دو عدد متوسط رنده شده
سیب زمینی: یک عدد متوسط رنده شده
نمک، فلفل زردچوبه: به میزان لازم
سبزی آش: نیم کیلو
گوجه فرنگی: پنج تا شش عدد

طرز تهیه:

در روش تهیه آش ترخینه کرمانشاهی ابتدا لپه ها را از قبل به مدت دو تا سه ساعت داخل آب سرد خیس کنید سپس ترخینه را کوبیده و با کمی آب ولرم بشویید و با مقداری آب جوش خیس نمایید.

حالا کمی روغن داخل قابلمه ریخته و بعد از داغ شدن پیاز ها را داخل آن تفت داده تا طلایی رنگ شود سپس مرغ خرد شده را همراه با هویج، مقداری زردچوبه و لپه به پیاز بیفزایید و برای چند دقیقه مواد را با هم تفت دهید.

در مرحله بعدی یک لیتر آب به مواد تفت داده شده اضافه کرده و حرارت را زیاد کنید تا آب بجوشد سپس حرارت را کم کرده تا تمام مواد به آرامی بپزند.

بعد از پختن لپه ها نصفی از گوجه های رنده شده را همراه با سیب زمینی به قابلمه اضافه کرده و هم بزنید سپس اجازه دهید پانزده دقیقه دیگر بجوشد حالا کاسه دارای آب جوش و ترخینه را به مواد آش اضافه کنید و بعد از اضافه کردن سبزی ترخینه شروع به هم زدن کنید تا ترخینه ها از هم باز شوند.

بعد از زمان نیم ساعت مابقی گوجه فرنگی های رنده شده را داخل آش ریخته و در قابلمه را نیمه باز بگذارید تا کم کم آش بر روی حرارت ملایم پخته شود و در آخر نمک و فلفل آش را تست کنید و حرارت را خاموش کنید و با پیاز و سیر داغ تزیین نمایید، 

نکته: معمولا سه تا چهار ساعت زمان لازم است تا کاملاً این آش پخته شود زیرا، هرچه بیشتر بر روی حرارت بماند خوشمزه‌تر می‌شود.





منابع: کجارو، آرگا
نظرات بینندگان
انتشار یافته: ۱
غیر قابل انتشار: ۰
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۰۶:۱۲ - ۱۴۰۱/۰۲/۰۱
0
0
اینی که شما میگید ترخینه نیست این بیشتر آش شله قلمکاره نمیشه که هرچی دم دستتون میاد قاتیش میکنید . ترخینه اصل فقط گندم خوب قرمز(توی کیفیت بسیار موثره ) و دوغ گوسفندی بدست میاد و تنها چاشنی ترخینه پونه کوهی به مقدار خیلی کم که موقع خشک شدن بهش مچسبه و درآخر مقداری هم زرچوبه موقع پختن بزنید . وقتی گوشت ولپه و لوبیا ... هرچی حبوبات قاتی بکنید اولا اصالت نداره دوما اصلا طعم ترخینه رو نخواهد داشت هرغذایی با قواعد خودش خوشمزه اس
یعنی همه غذاهای سنتی ماحصل هزاران سال تجربه و آزمون و خطاست و نباید هر تجربه شخصی را بهش تحمیل کرد مثلا وقتی من نوعی بیام گوجه و بادمجان قاتی قرمه سبزی بکنم چقدرمیتونه بد باشه اینهم همونه دیگه .
نباید در قواعد دخل و تصرف کرد البته هرکسی اجازه داره بحساب خلاقیت یه غذای خلق بکنه اما نباید با نام واعتبارغذایی دیگری اثرش رو معرفی بکنه هرغذایی جز فرهنگ و میراث معنوی یک منطقه به حساب میاد

. آهای ترخینه فکرش میکردی یه روزی تمام قد ازت دفاع کنم ای یار دیرین من ای طبیب شبهای گلو درد من ای پرستار شبهای فین فین و آبریزش دماغم . ای بیرق گردالوی زرد من تو برافراشته باش ( در خطه غرب کشور ترخینه یه جورابی با شوخی گره خورده و درقالب طنز و مثل و متل ها و شعرهای کوچه بازاری کاربردهای زیادی داره مثلا به آدم شل و وا رفته میگن ترخینه و خیلی چیزهای دیگه
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
در جنگ روسیه علیه اوکراین کدام پیروز خواهد شد؟
روسیه
اوکراین
آخرین اخبار
چشم انداز
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان