کد خبر: ۲۸۹۵۸
تاریخ انتشار: ۲۴ دی ۱۴۰۰ - ۱۱:۱۴-14 January 2022
اومیکرون در کمتر از چند هفته دنیاگیری را وارد مرحله تازه‌ای کرد و همه محاسبات پیشین مبنی بر پایان قریب‌الوقوع همه‌گیری را تغییر داد.
محدودیت‌ها در بسیاری از کشورها دوباره برقرار شده و در کنار تأکید بر واکسیناسیون، تزریق دوز بوستر افزایش یافته است. برخی باور دارند اومیکرون با وجود سرایت‌پذیری بالا، گسترش سریع، و میزان بالای ابتلای غیرمنتظره به دلیل فرار از ایمنی (ناشی از واکسن یا ابتلای قبلی)، بیماری خفیف‌تری ایجاد می‌کند و این می‌تواند مشابه اتفاقی که در دنیاگیری آنفلوانزای اسپانیایی ۱۹۱۸ افتاد، نشانه روزهای پایانی کرونا باشد.

خبر خوب این است که واکسن همچنان علیه اومیکرون مؤثر است. هفته گذشته آنتونی فائوچی رئیس انستیتو ملی آلرژی و بیماری‌های عفونی آمریکا اعلام کرد با توجه به داده‌های موجود مبنی بر اثربخشی بوستر، طراحی مجدد واکسن اختصاصی برای اومیکرون لازم نیست. 

حتی اگر اومیکرون بیماری خفیف‌تری ایجاد کند، ابتلای گسترده می‌تواند به فروپاشی نظام سلامت کشورها منجر شود، ضمن این‌که خطر ابتلای شدید و مرگ همچنان بخشی از جمعیت به‌ویژه گروه‌های آسیب‌پذیر و افراد غیرواکسینه را تهدید می‌کند. افزایش تقاضا برای واکسن بوستر نیز باعث تشدید نابرابری در توزیع جهانی واکسن خواهد شد. بیشتر جمعیت جهان هنوز واکسینه نشده و همچنان خطر ظهور سویه‌های جدید وجود دارد.

سویه‌های آینده کروناویروس برای رقابت با اومیکرون باید سرایت‌پذیری بیشتر و شدت کمتری داشته باشند. امکان سرایت سریع بدون ایجاد علائم شانس گسترش یک سویه جدید را افزایش می‌دهد. سرایت‌پذیری اومیکرون احتمالاً به دلیل تکثیر سریع در راه‌های هوایی فوقانی افزایش یافته و شدت آن به دلیل تکثیر آهسته در ریه کاهش یافته است.

البته هیچ تضمینی وجود ندارد که سویه بعدی چنین مسیری را در پیش بگیرد. گاهی مجموعه‌ای از جهش‌ها می‌تواند در عین برتری از نظر گسترش، بیماری شدیدتری ایجاد کند. آبله پیش از ریشه‌کنی، اچ‌آی‌وی و ایبولا چند نمونه‌ از ویروس‌هایی هستند که در طی دهه‌ها گسترش هرگز ضعیف‌تر نشده‌اند.

براساس پدیده اپیستازی اثر یک ژن وابسته به ژن یا ژن‌های دیگر است و اثر ترکیبی جهش‌های اپیستاتیک نسبت به اثر جداگانه هر یک از آن‌ها متفاوت است. این باعث می‌شود رفتار سویه‌های آینده کروناویروس لزوماً مطابق با پیش‌بینی‌ها نباشد.

جهش و تغییر ویروس با محدودیت‌های فیزیکی و ژنتیکی روبرو است که باعث می‌شود شدت سرایت‌پذیری یا بیماریزایی آن نامحدود نباشد. از نظر فیزیکی هرچه جهش‌ها بیشتر باشد پایداری ویروس کمتر می‌شود. ویروس مانند یک جعبه پر از ماده ژنتیکی است که برای آلوده ساختن سلول میزبان باید باز شود. هرچه پایداری جعبه بیشتر باشد، امکان آلوده‌سازی سلول کمتر می‌شود، و هرچه این جعبه ناپایدارتر باشد راحت‌تر باز می‌شود و سلول‌های بیشتری را آلوده می‌کند، اما شانس بقای آن در محیط و سرایت به میزبان‌های دیگر کاهش می‌یابد.

جهش‌های ویروس از نظر ژنتیکی تا وقتی ادامه می‌یابد که عملکرد آن مختل نشده باشد. مثلاً جهش‌های ستیغ تاج (اسپایک) باعث فرار از ایمنی می‌شود اما نباید باعث شود تعامل آن با گیرنده سطح سلول میزبان به هم بخورد.

دکتر بابک عزیزافشاری

منبع: واشنگتن‌پست و لایوساینس


پزشکان گیل
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
آیا گشت ارشاد در اهداف خود موفق بوده است؟
بله
خیر
آخرین اخبار
چشم انداز
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان