کد خبر: ۲۷۸۰۸
تاریخ انتشار: ۱۸ مهر ۱۴۰۰ - ۰۶:۴۰-10 October 2021
شخصیت های عمیق داستانهای «تولستوی» همه دردمندند، همه با جهان پرآشوب درون خویش درگیرند.
برای تولستوی هیچ رستگاری و سعادت ابدی و همیشگی وجود ندارد و همه در مرز باریک لغزش و فروافتادن و رهایی در نوسانند. اما ستایش بزرگ تولستوی برای کسانی است که نجات می یابند. برای کسانی که به زندگی حرمت قائلند، آنها که نه از دریچه هوس و تظاهر بلکه با عشق و اندیشه با زندگی مواجه می شوند.

 قهرمانان شادکام تولستوی اغلب چهره هایی هستند که به درک و شناختی فراسوی لذت های جسمانی از عشق و خانواده می رسند، آنهایی که از چنگال زرق و برق ابتذال می گریزند و گناهان خود را بر خویشتن سخت می گیرند. قهرمانان محبوب تولستوی از «ناتاشا»ی پرشور و «کنت بزخوف» و «پرنس ماریا» و «آندره بالکونسکی» در جنگ و صلح تا «کنستانین لوین» و «پرنسس داریا و کیتی» در آناکارنینا و «ماریا» در سعادت زناشویی همه در لحظات انتخاب سخت میان گوش سپردن به وسوسه پرقدرت هوس و خیانت و عشق و خانواده همگی عشق و خانواده را برمی گزینند.

در مقابل شخصیت های سبکسر تولستوی هیچکدام عمقی ندارند و حتی مرگشان هم ارزش توجهی را بر نمی انگیزد. (مقایسه کنیم مرگ شکوهمند «پرنس بالکونسکی» با مرگ «کنتس الن بزوخوا» در کتاب جنگ و صلح را که اولی با وسواسی دقیق صفحات درخشانی از کتاب را رقم می زند و پرونده دومی فقط با یک جمله نیم خطی بسته می شود) 

گناهکاران تولستوی اغلب کسانی هستند که به خانواده خیانت می کنند. گناهکارانی که اگر هم در زندگی چیزی فرای لذت و ابتذال روزمرگی می شناسند و به زندگی به معنایی عمیقتر می اندیشند، تاب تحمل بارسنگین زندگی آلوده به گناه را ندارند. «آناکارنینا» خود را به مرگی فجیع مجازات می کند و شخصیت گناهکار رمان کوتاه شیطان با خودکشی به زندگی خود خاتمه می دهد.

مسئله خانواده و تعهد به آن از مهمترین دغدغه های تولستوی است. نابغه ادبیات روسیه و جهان میان «ازدواج» و «تشکیل خانواده» تفاوت قائل بود. به عقیده او همگان این توان را دارند که [چه بسا بارها] ازدواج کنند اما همگان این توان را ندارند که تشکیل خانواده بدهند. برای تولستوی خانواده مفهومی بسیار فراتر از قرارداد میان دو انسان برای مشروعیت بخشی به همخوابگی است. تولستوی عقیده داشت، "پیوند زناشویی اگر صرفاً انگیختۀ شهوت باشد، نوعی فحشای خانگی محسوب می شود."

در تمام آثار تولستوی ردپای این نگاه که گویی بخشی از زندگی خود است، قابل مشاهده است. از «نخیلدوف» کتاب رستاخیز که بار سنگین گناه زندگی آلوده به هوس جوانی خویش را بر دوش می کشد، تا نگاههای پر از شک و تردیدی که به بسیاری از زنان و مردان سبکسر آثار خود دارد و در نهایت ستایشی که نثار بنیان خانواده می کند. 

تولستوی در میان سه سبک زندگی که اولی زندگی تنها و مجرد آمیخته با لذتها و هوس های فراوان، دومی تن دادن به ازدواج و زندگی با معشوقه های آشکار و پنهان و سومی تشکیل خانواده و غرق شدن در سختی ها و مشقات زندگی در میان همسر و فرزندان، به وضوح سومی را برمی گزیند و به دفاع عمیق و اخلاقی و گاهی فلسفی از آن می پردازد.


فرهاد قنبری

نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان