کد خبر: ۲۷۱۸۰
تاریخ انتشار: ۲۲ شهريور ۱۴۰۰ - ۲۳:۱۹-13 September 2021
آیا برای عملی شدن واجبات، از قبیل حجاب ویا اطاعت ازحاکم اسلامی یا حمایت از مظلوم فلسطینی ویمنی (بنظر نگارنده حمایت نظامی در زمان حاضر وظیفه ما نیست)و.... کافیست به مردم اطلاع داده شود که این حکم الهی است وباید انجام شود ولو مردم آمادگی آنرا نداشته باشند؟
شیوه پیامبر (ص) در ابلاغ و اعمال احکام چه بوده است؟

سخن را با روایتی که مرحوم علامه طباطبائی در کتاب سنن النبی که در تبیین روش زیست و سبک زندگی پیامبر (ص) تالیف کرده آغاز می‌نمایم. 

قال رسول الله :امرنی ربی بمداراة الناس کما امرنی باقامة الفرائض
 پیامبر (ص):خداوند مرا به همان کیفیت و قوَّت که امر به برپایی فرائض دینی میکرد به مدارا با مردم امر می‌نمود"

یعنی اگر اقامه فرائض واجب است لازمه اش که مدارا هست هم، واجب است. 

یکی از وجوه مدارا با مردم در نظر گرفتن تاب و تحمل ایشان در تغییر سبک زندگی  است لذا بسیاری از احکام که مردم بواسطه شیوه و عرف و عادت خود آمادگی انجام دفعی آنرا نداشتند پله پله و آرام آرام ابلاغ و بعدتر اعمال گردید مثل حرمت شرب خمر یا عده وفات و... 

در روایتی در خصوص نسخ حکم ابتدائی عده وفات(۱) اشاره شده به میزانی که مردم نسبت به باورهای دینی ایمان محکم تری می یافتند اوامر الهی که در تعارض با عرف آن زمان بود تدریجا ابلاغ می‌گردید.

 لذا حکم عده ابتدا به نحوی مداراتی که همراهی نسبی با عرف آن زمان داشت جعل گردید وسپس آن حکم منسوخ شد و حکم فعلی جعل گردید. شیوه مدارای فوق یعنی مدارا در تغییر باورها را میتوان به مدارای نظری نامید.
 
از دیگر ابعاد مدارا با مردم در پیاده کردن احکام، بیان حکم الله است به شیوه ای که نفسانیات مخاطب کمتر تحریک شود و انسان در مسیر مقابله با حکم الله و لجاجت قرار نگیرد. آنچه در کتابهای سیره پیامبر (ص) به چشم میخورد همه تکریم و تواضع است نسبت به تمامی تاکید می‌کنم تمامی خلق الله. 

شیوه تبلیغ پیامبر (ص) عملی است و مردم عاشق و شیفته رفتار ایشان شده ولاجرم از محبوب خود تاثیر می‌پذیرفتند. این نحوه مدار را میتوان مدارای عملی نام نهاد. 

متاسفانه باید اذعان داشت ما در اغلب موارد پس از انقلاب و تاکنون ، تنها با برداشتی سطحی از احکام الهی و بدون تحقیق و بکاربستن شیوه های پیامبر (ص) در تبلیغ واِعمال احکام الهی ، خواسته ایم با ضرب و زور احکام را جاری کنیم اما فقط به سبک شدن وطرد احکام از ساحت زندگی فردی و اجتماعی بسیاری از مردم دامن زده ایم.
 
ما نه مدارای نظری ونه عملی را در پیاده سازی احکام مد نظر قرار ندادیم. 
دین گریزیِ درصد بالایی از افراد جامعه حاصل تبلیغ غیر روشمند ماست.
 
حجاب را با چهره درهم کردن و دستور و شعار مرگ بر بی حجاب و نه با دیدن حجاب در منظومه عفاف که اجزاء دیگری نظیر تامین نیازهای غریزی انسان  دارد خواستیم جا بیاندازیم.

 که نتیجه آن، بی‌حجابی افراطی است که اسباب شرم جامعه ای است که نام اسلامی را یدک می‌کشد. 

اطاعت از حاکم اسلامی که تکیه بر جایگاه پیامبر (ص) زده را با جوِّ رعب و ایجاد القاب و غلو خواستيم جا بیاندازیم که نتیجه آن دو رویی ودو شخصیتی شدن بسیاری از مردم شده است. 

اینها نمونه ایست از احکام بسیاری چون صداقت و امانتداری و... که دقیقا به عکس انچه می‌خواستیم دست یافتیم!


نویسنده: شهاب الدین حائری شیرازی


۱) وسایل الشیعه، ج۲۲، ص۲۳۷/ بحارالأنوار، ج۱۰۱، ص۱۹۱/ بحارالأنوار، ج۹۰، ص۶

پ ن امام راحل با تبیین احکام حکومتی و تاسیس مجمع تشخیص مصلحت در سالیان اخر عمر خود قصد داشتند دست حاکم را در مراعات مصلحت برای اجرا یا تعطیل زمانمند احکام الهی باز نمایند که بی مناسبت با بحث فوق نیست.



ویرایش ذهن
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان