کد خبر: ۲۶۶۸۸
تاریخ انتشار: ۲۶ مرداد ۱۴۰۰ - ۱۱:۵۱-17 August 2021
با اینکه از ابتدای سال ۱۹۴۳ ارتش آلمان در کلیه‌ٔ جبهه‌ها با شکست مواجه شده و مشغول عقب نشینی بود ولی برای هماهنگ ساختن مساعی متفقین و بخصوص گشایش جبهه‌ی دوم در خاک اروپا که مورد تقاضای شوروی‌ها بود، ملاقاتی بین سران کشورهای بزرگ که رهبری جنگ علیه آلمان را به عهده داشتند ضروری به نظر می‌رسید.‌
به پیشنهاد مارشال استالین نخست‌وزیر شوروی، تهران برای اجتماع سران کشورهای شوروی، انگستان و امریکا در نظر گرفته شد. اما متفقین به هیچ‌وجه دولت ایران در جریان کنفرانس نگذاشتند و از مذاکرات آن نیز اطلاعی به دولت میزبان خود ندادند.

روز ۲۵ نوامبر مارشال استالین از مسکوو روز بعد پرزیدنت روزولت و ویتستون چرچیل از قاهره وارد تهران شدند و در ۲۸ نوامبر ۱۹۴۳ (۶ آذر ۱۳۲۲) کنفرانس تاریخی تهران که اثرات مهمی در جریان جنگ دوم جهانی داشت در پایتخت کشور ما تشکیل گردید. 

در مدتی که کنفرانس تهران جریان داشت اقداماتی به منظور حفظ منافع ایران و روشن نمودن وضع کشور بعد از جنگ از طرف  زمامداران ایران به عمل آمد. سهیلی و ساعد مراغه‌ای وزیر امور خارجه، با مولوتف و ایدن  وزیران خارجه شوروی و انگلستان و ژنرال پاتریک هرلی مشاور مخصوص رئیس جمهوری آمریکا ملاقات و مذاکره نموده و در ۹ آذر تذکاریه‌ای به شرح زیر درباره مساعی ایران در دوران جنگ به نفع متفقین تسلیم سران سه دولت نمودند: 

ایران که با ابراز همکاری صمیمانه و خالصانه طبق پیمان سه‌گانه و تشریک مساعی با متفقین در این ظفر و پیروزی سهیم می‌باشد، قطع دارد که متفقین تمام زحمات  و خساراتی را که از اوضاع جنگ به ایران وارد آمده کاملا در نظر خواهند گرفت. با امتحانی که ایران در این مدت از همکاری صمیمانه و تشریک مساعی خالصانه‌ی خود در تمام شئون و مراحل نشان داده و برای تامین پیروزی متفقین و برافکندن ریشه‌ی ظلم و ستمی از جهان مافوق قدرت و توانایی خود و با تحمل مشکلات اقتصادی بیشمار بذل مساعی نموده و بالنتیجه با اعلان جنگ به آلمان اعتماد و اطمینان کامل متفقین را جلب نموده انتظار دارد که متفقین در تحویل رشته‌های حیاتی امور مملکتی که فعلاً در دست آنهاست و واگذاری امنیت کشور به قوای نظامی و انتظامی خود ایران و تامین جمیع وسایل این کار اهتمام خاص معمول دارند تا بدین نحو اعتماد و اطمینان موجوده صورت عمل بخود بگیرد.

دولت و ملت ایران رجاء واثقی دارند که تعهدات کتبی و اطمینان های شفاهی که از طرف متفقین نسبت به تمامیت و استقلال کامل ایران داده شده است با کمک و مساعدت‌های مادی و معنوی در تمام رشته‌های سیاسی و اقتصادی تقویت یافته و ایران بتواند بدین وسیله نقش با افتخاری را که در گذشته بین کشورهای متمدن جهان به عهده داشته در آتیه نیز ادامه دهد.

دولت و ملت ایران در قبال این ابزار صمیمیت و یگانگی اطمینان می‌دهد همان طور که در سخت تمرین موقع جنگ در همکاری صمیمانه و دوستی صادقانه برای پیروزی عاجل متفقین خودداری ننموده از این پس نیز این رویه دیرینه را در مسائل مربوطهٔ بین‌المللی ادامه داده و با متفقین خود تشریک مساعی کامل بنماید. دولت و ملت ایران انتظار دارند در این موقع که پیشوایان معظم سه دولت بزرگ در ایران اقامت دارند برای تایید مراتب بالا اعلامیه‌های صادر و بدین وسیله حسن نیتی را که کراراً کتباً و شفاهاً نسبت به ایران ابراز داشته‌اند، بار دیگر تصریح نمایند. 

براساس این تذکاریه، اعلامیه‌های در اول دسامبر ۱۹۴۳ (۱۰ آذر ۱۳۲۲) به امضای روزولت و چرچیل و استالین رسید که به اعلامیهٔ تهران معروف است: 

رئیسی جمهوری کشورهای متحد امریکا، نخست وزیر اتحاد جماهیر شوروی و نخست وزیر ممالک متحد انگلستان پس از مشورت بین خود و با نخست وزیر ایران مایلند موافقت سه دولت را راجع به مناسبات خود به ایران اعلام دارند.

دولتهای کشورهای متحد امریکا، اتحاد جماهیر شوروی و ممالک متحد انگلستان کمک‌های را که ایران در تعقیب جنگ علیه دشمن مشترک و مخصوصاً در قسمت تسهیل وسایل حمل و نقل مهمات از ممالک ماوراء بحار به اتحاد جماهیر شوروی به عمل آورده تصدیق دارند.

سه دولت نامبرده تصدیق دارند که این جنگ مشکلات اقتصادی خاصی برای ایران فراهم آورده و موافقت دارند  که با درنظر گرفتن احتیاجات سنگینی که عملیات جنگی جهانی بر آنها تحمیل می‌کند و کمی وسایل حمل و نقل در دنیا و همچنین کمی مواد خام و سایر حوائج کشوری کمک‌های اقتصادی خود را تا حد امکان به دولت ایران ادامه بدهند. 

راجع به دورهٔ بعد از جنگ، دول کشورهای متحد آمریکا و اتحاد جماهیر شوروی و ممالک متحد انگلستان با دولت ایران موافقت دارند که هر نوع مسایل اقتصادی که در پایان مخاصمات ایران با آن مواجه باشد، از طرف کنفرانس‌ها یا مجامع بین‌المللی که برای مطالعهٔ مسایل اقتصادی بین‌المللی تشکیل یا ایجاد شود با مسایل اقتصادی سایر ملل متحد مورد توجه کامل قرار گیرد. 

دولتهای کشورهای متحد امریکا و اتحاد جماهیر شوروی  و ممالک متحد انگلستان در حفظ استقلال و حاکمیت و تمامیت ارضی ایران با دولت ایران اتفاق نظر دارند و به مشارکت ایران با سایر ملل صلح دوست در برقراری صلح بین‌المللی و امنیت و سعادت بعد از جنگ طبق اصول منشور آتلانتیک که مورد هر چهار دولت است استظهار دارند.

وینستون چرچیل       ژ.و. استالین      فرانکلین د. روزولت

ضمناً دولتهای آمریکا و انگلستان به منظور ابراز حسن نیت خود و اهمیتی که برای ایران قابل بودند، سفارت‌های خود را در تهران به درجهٔ سفارت کبری ارتقاء یافته بود.

نتایج کنفرانس تهران که به مدت سه روز ادامه داشت از لحاظ جریان جنگ بدین قرار بود: (الف) ایجاد  جبهه دوم و پیاده شدن نیروهای مشترک آمریکایی و انگلیسی و کانادایی و فرانسه آزاد به خاک نورماندی در ۶ ژوئن ۱۹۴۴. (ب) ضد حملهٔ بزرگ ارتش سرخ در تابستان ۱۹۴۴ که منجر به بیرون راندن قطعی آلمانی‌ها از خاک شوروی گردید. ارتش آلمان که از دو طرف در میان ضربات سهمگین نیروهایی قرار گرفته بود که بمراتب از آن قوی‌تر بود، نتوانست پایداری کند و بتدریج ایتالیای مرکزی، بلژیک و کشورهای اروپای شرقی را تخلیه کرد و به سرحدات آلمان عقب‌نشینی نمود. 

نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان