کد خبر: ۲۶۰۰
تاریخ انتشار: ۰۵ شهريور ۱۳۹۷ - ۱۹:۰۹-27 August 2018
يک لحظه تصور کنيد که زير يک ذره بين بسيار بزرگ قرار گرفته و تمامي کارهايي که انجام مي دهيد را يک نفر مي بيند و بر آن ها نظارت دارد. در چنين شرايطي چه حالي به شما دست مي دهد؟ آيا مي توانيد به راحتي و طبق روال هميشه کارهايتان را انجام دهيد يا لحظه اي بدون دلواپسي و نگراني باشيد. مسلما در چنين حالتي هر چه قدر هم که کار خلاف يا نادرستي انجام ندهيد اما فکر اين که يک نفر دائما شما را تحت کنترل خود دارد و از ريز ارتباطات شما باخبر است، ممکن است برايتان بسيار آزار دهنده باشد.
اين احساس را مردم آمريکا در طي چند سال گذشته بسيار تجربه کرده اند ولي نکته قابل توجهي در اين ميان به چشم مي خورد که ظاهرا به تازگي مشخص شده اين ماجرا تنها به مردم اين منطقه محدود نمي شود و دولت آمريکا نظارت و شنود گسترده اي را در سراسر جهان پيش برده است. به تازگي اسنادي در اين رابطه توسط افشاگران اطلاعات منتشر شده که نشان از اين دارد که دولت آمريکا از روش هاي ويژه اي براي دسترسي به اطلاعات کاربران جهان استفاده مي کند و اين ادعاها باعث شده تا کميته اطلاعات سناي آمريکا قول دهد که چگونگي شنودهاي آژانس امنيت ملي را مورد بازبيني قرار دهد. با توجه به اين که جهان مجازي بزرگترين شاهراه اطلاعاتي و ارتباطي است و اين روزها همه از طريق اين بستر با يکديگر ارتباط دارند، به طور حتم مي توان به اين نتيجه رسيد که هر سازماني مي تواند سهم عمده اي از اطلاعات مورد نياز خود در رابطه با ديگران را از طريق اين پايگاه به دست آورد. شما اين روزها در سايت هاي مختلفي عضو هستيد و مسلما براي هر عمليات عضويتي که در جهان مجازي انجام مي دهيد، بخشي از اطلاعات شخصي خود را در اختيار برخي از شرکت ها قرار مي دهيد. اما آيا تا به حال به اين موضوع فکر کرده ايد که اين شرکت ها با اطلاعاتي که شما با دست خودتان در اختيارشان قرار مي دهيد، چه مي کنند؟ 

تا به حال به اين توجه داشته ايد که اين اطلاعات در اختيار چه کساني مي تواند قرار بگيرد و چه استفاده هايي از آن ها بشود؟ مسلما تمامي کاربران اينترنت به شرکت هاي معروف و معتبري نظير گوگل، مايکروسافت يا ياهو اعتماد بسيار زيادي داشته و به آساني هر داده اي را در اختيار سرويس هاي ارائه شده توسط اين شرکت ها قرار مي دهند. اطلاعات شخصي مانند ايميل، عکس و… در اختيار شرکت هاي فناوري قرار داده مي شود و از آن جا به بعد اين شرکت ها هستند که مي توانند در مورد داده هايي که شما در اختيارشان قرار مي دهيد، تصميم گيري کنند و اين اطلاعات را در اختيار سازمان ها و افراد ديگري قرار بدهند يا نه. در موضوع ويژه اين هفته به بررسي مواردي فاش شده در مورد چگونگي دسترسي دولت آمريکا به اطلاعات مردم جهان خواهيم پرداخت. مسلما دانستن اين موارد مي تواند براي همه جالب باشد.

دسترسي به داده ها از چه روش هايي

وقتي مي گوييم در جهان مجازي تمامي محدوديت هايي از قبيل محدوديت هاي زماني و مکاني برداشته مي شود، اين ماجرا مي تواند در کنار مزاياي بي شماري که براي ما دارد، معايبي هم در کنار خود داشته باشد. به عنوان نمونه ديگر نمي شود بگوييد که ما کجا و فردي در آن سوي دنيا کجا؟ در چنين شرايطي فردي در آن سوي دنيا که فرسنگ ها از شما فاصله دارد مي تواند به آساني به اطلاعات شما دسترسي پيدا کند. راحت ترين کار هم براي دسترسي به اين اطلاعات دسترسي به داده هاي شرکت هاي ارائه کننده خدمات اينترنتي است. اسنادي که در ماه ژوئن همين سال از سوي NSA منتشر شد، نشان داد که اين سازمان چقدر راحت به اطلاعات شرکت هاي فناوري بزرگ دسترسي پنهاني دارد. پرونده هاي فاش شده نشان داد که آژانس امنيت ملي، به سرورهاي 9 شرکت اينترنتي، از جمله فيس بوک، گوگل، مايکروسافت و ياهو به راحتي دسترسي دارد و مي تواند تمامي ارتباطات آنلاين را از طريق برنامه اي با نام پريزم ( Prism )، تحت نظارت خود قرار دهد. 

بر طبق همين اسناد از طريق همين برنامه آژانس امنيت ملي و ستاد مرکزي ارتباطات دولت بريتانيا قادر هستند که به کليه ايميل ها، ريز مکالمات چت ها، داده هاي ذخيره شده در فضاي کلود، ارتباطات صوتي، فايل هاي انتقال پيدا کرده و داده هاي موجود در شبکه هاي اجتماعي دسترسي پيدا کنند. مسلما از شنيدن اين ماجرا، حس خوبي به شما دست نداده است. اين در حالي است که شرکت هاي اينترنتي ادعا مي کنند به اين سازمان ها امکان " دسترسي مستقيم” به سرورهايشان را نداده اند. متخصصان جمع آوري اسناد و مدارک ديجيتالي در اين رابطه گفته اند که اعطاي امکان دسترسي در شکل فعلي آن، ممکن است که دست سازمان هاي اطلاعاتي را زياد هم باز نگذارد زيرا آن ها تنها حق دارند که در مورد اهداف مشخصي اطلاعات را جمع آوري کنند.

کدام شرکت هاي اينترنتي؟

همان طور که گفتيم، پريزم نام پروژه يا برنامه اي است که از طريق آن امکان دسترسي به داده هاي شرکت هاي بزرگ اينترنتي فراهم مي شود. در ادامه تک تک شرکت ها را به صورتي جداگانه بررسي خواهيم کرد. به عنوان مثال بد نيست که از مايکروسافت شروع کنيم، برخي وب سايت هاي مايکروسافت، اطلاعات مربوط به آدرس ايميل، نام، نشاني و شماره تلفن افراد را جمع آوري مي کنند.

 دسترسي به برخي از سرويس هاي اين شرکت مستلزم ارائه اين اطلاعات است. همچنين مايکروسافت اطلاعات ارسالي از سوي کاربران اينترنت از سايت هاي بازديد شده را به همراه آدرس آي پي آن‌ها نيز دريافت مي کند. در اين اطلاعات نام وب سايت، زمان بازديد شما و صفحاتي که از آن بازديد کرده ايد قيد مي شود. علاوه براين موارد مايکروسافت براي ارائه اطلاعات بيشتر در مورد بازديدهايي که انجام گرفته از کوکي ها استفاده مي کند. تمامي اين اطلاعات از طريق برنامه پريزم قابل دسترسي هستند. برويم به سراغ ياهو، در زماني که کاربران سايت ياهو براي استفاده از خدمات اين شرکت در آن عضو مي شوند، اطلاعاتي از قبيل نام، آدرس، تاريخ تولد، کد پستي و حتي شغل خود را در اختيار اين شرکت قرار مي دهند و آي پي هم توسط اين شرکت دريافت و ثبت مي شود. 

در مورد گوگل هم که ديگر نيازي به گفتن نيست. شما در زمان افتتاح حساب کاربري در گوگل همان اطلاعاتي که در اختيار ياهو قرار مي دهيد را در اختيار اين شرکت هم قرار مي دهيد. سرويس جي ميل هم فهرست مکاتبات شما را ذخيره مي کند. هر حساب کاربري شما در اين سرويس 10 گيگابايت حجم دارد و علاوه بر اين موارد جست وجوها، نشاني هاي پروتکل هاي اينترنتي، اطلاعات مربوط به تماس هاي تلفني و کليه کوکي ها هم ذخيره مي شوند. مجموعه اين اطلاعات مي تواند به يک کاربر واحد تعلق داشته باشد. تمامي اطلاعات مربوط به گفت وگوهاي اينترنتي هم ذخيره مي شوند مگر اين که يکي از کاربران گزينه ضبط نشدن گفت وگو را انتخاب کند که متاسفانه تعداد کاربراني که از اين مورد باخبر هستند، بسيار اندک است. بعد از گوگل به سراغ شبکه اجتماعي محبوب شما يعني فيس بوک خواهيم رفت. مسلما در اين شبکه اطلاعات بيشتري را مبادله خواهيد کرد. فيس بوک استاتوس ها، عکس ها، ويدئوها و پست هاي شما را به همراه نظراتي که براي شما گذاشته مي شود و گفت وگوهايي که از طريق اين شبکه انجام مي دهيد ذخيره مي‌کند. علاوه بر اين موارد نام دوستان شما و مشخصات آن ها هم ضبط مي شود. اطلاعات ديگري نظير اطلاعات مربوط به تگ شدن و همچنين اطلاعات مربوط به موقعيت جغرافيايي هم توسط اين شرکت ذخيره شده و قابل دسترسي از طريق برنامه پريزم هستند. تا به اين جاي کار در مورد شرکت‌هايي که صحبت کرديم براي شما بسيار شناخته شده بودند و شايد خودتان هم حدس مي زديد که اطلاعات آن ها توسط سازمان هاي مختلف قابل دسترس باشند. در ادامه در مورد چند شرکتي که ممکن است کمي براي برخي از افراد ناشناخته تر باشند صحبت خواهيم کرد.

اطلاعات ما در ناشناخته ترها

در اين بخش در مورد برنامه ها يا شرکت هايي صحبت خواهيم کرد که اطلاعات آن ها هم قابل دسترسي براي اين سازمان ها هستند ولي ممکن است که ما توجه زيادي به آن ها نداشته باشيم. به عنوان نمونه ممکن است که از برنامه paltalk براي استفاده از خدمات چت و ارسال پيام هاي صوتي و تصويري خود استفاده کنيد. 

براي استفاده از اين برنامه هم لازم است که اطلاعات شخصي خود را ارائه کنيد و اين شرکت هم براي ردگيري رفتار کاربرانش از کوکي استفاده مي کند و اعلام کرده است که هدفش از اين کار رسيدن به يک تبليغات هدفمند است. يکي ديگر از سرويس هايي که از قلم افتاده است، سرويس مشهور و محبوب يوتيوب است که به شرکت گوگل تعلق دارد. در اين وب سايت هم تمامي اطلاعات شما ذخيره شده و علاوه بر اطلاعات نرمال، پلي ليست ها و اشتراک گذاري هايي که با حساب هاي کاربري ديگر خود انجام داده ايد هم ضبط خواهد شد. از ديگر سرويس ها بايد به اسکايپ نگاهي داشته باشيم که بخشي از شرکت مايکروسافت است و در امسال سرويس ارسال پيام اين برنامه جانشين برنامه مسنجر مايکروسافت شد. کاربران در زمان عضويت در اين برنامه هم اطلاعات خود را ذخيره مي کنند. به صورت معمول پيام هاي فوري، پيام هاي صوتي و تصويري شما توسط اين برنامه بين 30 تا 90 روز ذخيره خواهند شد. البته کاربران مي توانند خودشان انتخاب کنند که براي مدت طولاني تري اين پيغام ها برايشان ذخيره شود. در مورد اي او ال يا همان آمريکا آنلاين بايد بگوييم که اين شرکت در مقررات رعايت حريم خصوصي خود آورده است کاربراني که نخواهند هويت خود را براي شرکت آشکار کنند، مي توانند به صورت ناشناس باقي بمانند و اين يک ويژگي خوب اين شرکت است.

و اما اپل، در مورد اپل بايد بگوييم که کاربراني که از اين شرکت درخواست اپل آي دي دارند، اطلاعات خود را به اين شرکت تقديم مي کنند و شرکت اپل هم علاوه بر آن اطلاعات، اطلاعات مربوط به کساني که کاربرانش محتواهاي مختلف را با آن ها به اشتراک مي گذارند را جمع آوري کرده و در اختيار سازمان ها قرار مي دهد.

پريزم به چه داده هايي دسترسي دارد؟

در همان ماه ژوئن که گفتيم، در روزنامه گاردين هم اسناد بيشتري در اين رابطه منتشر شد که نشان از اين داشت بريتانيا کابل هاي فيبر نوري که حامل ارتباطات بين المللي هستند را شنود مي کند. علاوه بر اين شنود اين داده ها توسط اين سازمان با همتاي آمريکايي اش، يعني آژانس امنيت ملي به اشتراک گذاشته مي شود. در اين سندهاي فاش شده ادعا شده است که اين کار به اين دو سازمان اجازه مي دهد که هر روز 600 ميليون ارتباط اينترنتي را تحت نظر داشته باشند و اين اطلاعات مي تواند تا 30 روز در اين سازمان ها ذخيره شود تا امکان غربال و تحليل آن ها به وجود آيد. 

در مهر ماه امسال هفته نامه‌اي در ايتاليا، ادعا کرد که سازمان بريتانيا و آژانس امنيت ملي، سه کابل زير دريايي را که به ايتاليا منتهي شده اند را شنود کرده اند و به اين ترتيب به يک سري اطلاعات نظامي و تجاري دست پيدا کرده اند. اين سه کابل به جزيره سيسيل منتهي مي شدند. در آبان ماه امسال هم روزنامه واشنگتن پست ادعا کرده است که NSA کابل فيبر نوري و بقيه تجهيزات شبکه اي را که توسط سرورهاي گوگل و ياهو اداره مي شدند را هک کرده است و در اين عمليات مشترک که با همدستي همتاي بريتانيايي خود انجام داده به تحليل متن ها، صداها و تصاوير مختلف پرداخته است. بعد از اين جريان گوگل اعلام کرد که در حال رمزگذاري روي کابل هاست.

تلفن هايي که شنود شدند

همين چند ماه پيش بود که رسانه هاي آلماني به گزارش مفصل در اين رابطه پرداختند که آمريکا بيش از يک دهه است تلفن صدر اعظم اين کشور را شنود مي کرده است. افشاگران اطلاعاتي در اين رابطه اعلام کردند که آمريکا از سال 2002 اين کار را انجام مي‌داده است و يک واحد شنود در سفارت آمريکا در برلين مستقر است که عملياتي مشابه با اين را در 80 نقطه ديگر جهان هم انجام مي دهد. کارشناسان امور امنيتي در اين رابطه مي گويند که سيستم هاي معمول رمزنگاري تلفن هاي همراه مي توانند آسيب پذير باشند، زيرا سيستم رمز گذاري آن ها از نظر نرم افزاري با برنامه اي که براي ساخت پيام ها مورد استفاده قرار مي گيرد، تفاوت دارد.

 در اين حالت افرادي که کار شنود را انجام مي دهند مي توانند خود را ميان نرم افزار ساخت پيام و سيستم رمز گذاري در هر يک از دو سر ارتباط قرار دهند و اطلاعات را قبل از رمز گذاري شدن يا بعد از اين که از رمز عبور کردند و به حالت اوليه بازگشتند، ببينند. در حال حاضر از روشي براي رمزگذاري استفاده مي شود که نرم افزار ساخت پيام، اطلاعات را مستقيما به هم ريخته و رمز نگاري مي کند. در بسياري از سيستم ها از روش هايي استفاده مي شود تا پيام ها هيچ گاه از طريق اينترنت عمومي منتقل نشوند و تنها زماني قابل رمزگشايي باشند که به گيرنده مورد نظر رسيده باشد. علاوه بر شنودهايي که در آلمان انجام شده، روزنامه گاردين ادعا کرده است که NSA ميليون ها تماس تلفني شهروندان فرانسه و آلمان را هم شنود کرده و حتي ايميل ها و تماس هاي تلفني روساي جمهور مکزيک و برزيل را هم شنود کرده است. همچنين اين روزنامه گزارش داده است که NSA شماره تلفن 35 رهبر جهان را از يک مقام دولتي آمريکا گرفته و ارتباطات آن ها را تحت نظر دارد.

آسيب پذيري گوگل و ياهو

در حالي که ممکن است ما فکر کنيم اين حجم زياد اطلاعات ممکن است به درد بخور نباشد، بايد بدانيد که تماي اين کارهايي که انجام گرفته به صورتي هدفمند بوده و آمريکا به صورت کاملا برنامه ريزي شده در شبکه هاي رايانه اي داخلي اتحاديه اروپا در واشنگتن و همچنين در دفتر نمايندگي اين اتحاديه در نيويورک، کنکاش مي کرده است.

 علاوه بر اين به کشورهاي ديگري نظير يونان، ايتاليا، فرانسه، ژاپن، کره جنوبي و هند هم در اين زمينه تعرض شده است. اما ظاهرا ماجرا به همين جا ختم نمي شود، براساس اسناد منتشر شده، سازمان امنيت ملي آمريکا به مسير انتقال داده هاي گوگل و ياهو نفوذ مي کرده است و اين کار را از طريق مجوزهاي قضايي که داشته انجام داده است. با توجه به اين که گوگل و ياهو، ميزبان حجم عمده اي از اطلاعات کاربران اينترنتي هستند و روزانه ارتباطات فراواني از طريق سرويس هاي اين دو شرکت بزرگ رد و بدل مي شود، اين موضوع مي تواند براي بسياري از افراد يک زنگ خطر باشد تا بيشتر حواسشان به حريم خصوصي شان باشد. مسلما اطلاعاتي که سازمان امنيت ملي آمريکا به دست آورده، از حجم داده هاي انبوه گرفته تا متن، صدا يا تصوير توسط برنامه اي با نام Muscular، پردازش مي شود و داده هاي به درد بخور از آن حجم انبوه جدا شده و به دست مرکز ارتباطات دولتي بريتانيا، سپرده مي شده است.

 ظاهرا آژانس امنيت ملي آمريکا در قالب همان برنامه اي که از آن صحبت کرديم که Prism نام دارد، با مجوز قضايي فعاليت مي کرده است و براي دسترسي به حساب هاي کاربران گوگل و ياهو اجازه رسمي داشته است اما نکته جالبي که در اين ميان وجود دارد اين است که نظر کاربران اينترنتي در اين زمينه هيچ اهميتي نداشته است. بيشتر اين اطلاعات توسط فردي به نام ادوارد اسنودن، که تحليلگر سابق اطلاعاتي آمريکاست، فاش شده است که آمريکا به دنبال محاکمه کردن اوست. اين که ما در خانه خود بنشينيم و با دوستانمان به سادگي آب خوردن در ارتباط باشيم حس بسيار لذت بخشي است. اين که بعد مسافت و زمان هيچ نقشي را در ارتباطات ما نداشته باشند هم بسيار لذت بخش است و مي توان با اطمينان گفت که هيچ فردي وجود ندارد که از اين امکانات و فناوري هاي مدرن خوشش نيايد و مسلما همه ما دوستدار اين فناوري هاي خوش آب و رنگ هستيم. اما هميشه احتياط شرط عقل است و بايد بدانيم که نبايد در هر کاري بدون فکر و بدون در نظر گرفتن عوارض جانبي آن وارد شويم. اگر از فناوري هاي مدرن استفاده مي کنيم به اين هم بايد فکر کنيم که از چه سرويس هايي استفاده مي کنيم و چه اطلاعاتي را در اختيار چه کساني قرار مي دهيم. بايد به اين موضوع هم فکر کنيم که ممکن است در حالي که در خانه خود نشسته ايم، افرادي از آن سر جهان به اطلاعات خصوصي ما به سادگي دسترسي پيدا کنند. در چنين شرايطي بهتر است اگر اين اتفاق افتاد خيال ما آسوده باشد که چيزي براي از دست دادن نداريم و به گونه اي رفتار کرده ايم که هيچ ترسي از فاش شدن اطلاعات بي ارزشي که در فضاي مجازي قرار داده ايم نخواهيم داشت.

 در حال حاضر نقض حريم خصوصي افراد يک کار بسيار عادي به حساب مي آيد و سازمان ها به خود اجازه مي‌دهند به هر نامي که فکر کنيد از تبليغات هدفمند گرفته تا اموري که به منافع يک کشور مربوط مي شود، اطلاعات کاربران اينترنتي را پردازش کرده و به آن ها دسترسي مستقيم داشته باشند. در اين شرايط اين ما هستيم که بايد تصميم بگيريم چگونه از امکانات جهان مجازي مي خواهيم استفاده کنيم، در اين حالت يا نبايد کلا به سراغ اين فناوري ها رفته و از آن ها استفاده کنيم، يا اگر به سراغ آن ها مي رويم بايد جوانب احتياط را هم به خوبي در نظر بگيريم. بدانيم که دسترسي به اطلاعات شخصي ما در شبکه هاي مجازي يا از طريق سرويس ها و يا خدمات اينترنتي که شرکت هاي معتبر و بزرگ به رايگان در اختيار ما قرار مي دهند به سادگي صورت مي گيرد. پس قبل از هر چيز خودمان بايد بدانيم که در جهان مجازي هر امکاني وجود دارد و به هيچ چيز نبايد اطمينان کرد.

 نويسنده: گلسا ماهيان/منبع نشريه تكنيك رايانه بايت

نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
رنگ خدا
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
پنجره
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و متون مرجع
نظامی
کسب و کار
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان