کد خبر: ۲۵۳۸۴
تاریخ انتشار: ۲۵ خرداد ۱۴۰۰ - ۲۰:۵۰-15 June 2021
مولانا با استناد به آیه‌ای از قرآن می‌گوید خدا ناامیدی را گردن زده است.
ناامیدی را خدا گردن زده‌ست
چون گنه مانند طاعت آمده‌ست
چون مبدّل می‌کند او سیئات
طاعتی‌اش می‌کند رغمِ وُشات
(مثنوی، دفتر اول)

 آیه‌ی مدنظر او این است:

«إِلَّا مَنْ تَابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ عَمَلًا صَالِحًا فَأُولَئِكَ يُبَدِّلُ اللَّهُ سَيِّئَاتِهِمْ حَسَنَاتٍ وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا»(فرقان/۷۰)؛ مگر كسى كه توبه كند و ايمان آورد و كار شايسته كند پس خداوند بدی‌هايشان را به نيكی‌ها تبديل می‌‏كند و خدا همواره آمرزنده مهربان است.

می‌گوید در اثر بیداری و بازگشت پاکدلانه، بدی‌ها به نیکی‌ها بَدَل می‌شوند. خدا تبدیل می‌کند. خیلی عجیب است.  عُمری را در کاهلی و پریشانی و فوتِ وقت سپری کرده باشیم، اما اگر بیداری دل رخ دهد و پاک‌دلانه به جانب دوست بازگردیم ابر خطاپوش او باریدن می‌گیرد و تمام تیرگی‌ها را می‌بَرَد. 
بشارت حیرت‌آوری است. ممکن است یعنی؟ عیسی می‌گفت: «بهر آدمیان محال است؛ لیک بهر خدا همه چیز ممکن است.» (متی، ۱۹: ۲۶)

قرآن در همین معنا اشاره دیگری نیز دارد:

«إِنَّ الْحَسَنَاتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئَاتِ ذَلِكَ ذِكْرَى لِلذَّاكِرِينَ»(هود/۱۱۴)؛ زيرا خوبی‌ها بدی‌ها را از ميان می‌‏برد. اين براى پندگيرندگان پندى است.

این دو آیه از حقیقتی در جهان و سنت‌های حاکم در آن خبر می‌دهند. از سرشتِ تبدیل‌گرِ خیر. روی آوردن به خیر، عطف به ما سبق هم می‌شود. قدرتی در نهاد خیر است که به گذشته نیز تسرّی می‌یابد. گذشته را می‌روبد و تغییر می‌دهد. و در این نگاه، امیدی بی‌کران نهفته است. ما را از حدودِ باورنکردنی قدرت خیر آگاه می‌کند. به تعبیر مولانا خیر و راستی همچون عصای موسی است که سِحرها و کژی‌ها را می‌خورد و از میان می‌بَرد:

«امید از حق نباید بُریدن که «إِنَّهُ لَا يَيْأَسُ مِنْ رَوْحِ اللَّهِ». امید سرِ راهِ ایمنی است. اگر راه نمی‌روی، باری، سرِ راه را نگه دار. مگو که «کژی‌ها کردم». تو راستی را پیش گیر، هیچ کژی نمانَد. راستی همچون عصای موسی است؛ آن کژی‌ها همچون سِحرهاست: چون راستی بیاید، همه را بخورَد... چون راست شوی آن همه نمانَد. امید را، زنهار، مَبُر.»
(فیه ما فیه، تصحیح فروزانفر، ص۲۲، نشر نگاه)

این نگاه، چاره‌گرِ حسرت و افسوس ناشی از بدعملی و کوتاهی است. کژی کردم؟ نیازی به افسوس نیست. خدا ناامیدی را گردن زده است. با او همه چیز ممکن است. به جای افسوس خوردن، باید به دامن خیر و خدا آویخت. خیر و خدا، کیمیاگرند: 

کیمیا داری که تبدیلش کنی
گر چه جوی خون بُوَد، نیلش کنی
این چنین میناگری‌ها کارِ توست
این چنین اکسیرها اسرارِ توست
(مثنوی، دفتر دوم)

به گمان من این تصویر و تلقّیِ بی‌اندازه رهایی‌بخش و امیدآفرین، از ثمرات اختصاصی ایمان دینی است.

نویسنده: صدیق قطبی

نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان