کد خبر: ۲۲۹۴۱
تاریخ انتشار: ۱۹ بهمن ۱۳۹۹ - ۱۱:۲۷-07 February 2021
باور بسیاری از متدینین بر تاثیرگذاری چشم زخم است. این باور مستند به برخی آیات قرآن و روایات تلقی شده و بر همین اساس اذکاری برای در امان ماندن از آن توصیه می شود.
عصراسلام: هرچند اگر به لحاظ دینی چنین امری ثابت شود، لزوماً خلاف عقل نیز نخواهد بود، اما آیا دلیل معتبر تعبدی بر تاثیر چشم زدن وجود دارد؟

معمولاً آیه ۵۱ سوره قلم برای اثبات این مدعا بیان می شود. در این آیه آمده: «وَ إِنْ يَكَادُ الَّذِينَ كَفَرُوا لَيُزْلِقُونَكَ بِأَبْصَارِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا الذِّكْرَ وَ يَقُولُونَ إِنَّهُ لَمَجْنُونٌ» در این آیه از ماده ازلاق استفاده شده و چون آن را به معنای آسیب رساندن با چشم معنا کرده اند، بسیاری این را همان معنای چشم زخم دانسته‌اند. اما علامه طباطبایی هرچند ظاهراً تاثیر نفسانی چشم را پذیرفته‌اند، اما این معنا را نیز نقل کرده‌اند که ممکن است مراد تیزی نگاه خشمگین کفار باشد. (المیزان، ج۱۹، ص۳۸۹)

در حکمت ۴۰۰ نهج البلاغة (نسخه صبحی صالح) آمده: «العین حق» یعنی چشم زدن واقعیت دارد. همچنین در کتاب کافی نیز از حضرت رضا علیه السلام درباره چشم زخم روایت شده و راه جلوگیری از آن، اموری مانند قرائت سوره حمد، فلق، ناس و آیة الکسی ذکر شده است. (کافی، ج۶، ص۵۰۳) 

البته برای تشکیک در سند این روایات مجال وجود دارد، اما با این حال برای اموری مانند خواندن آیه «و ان یکاد...» در دفع چشم زخم، دلیلی در روایات شیعه یافت نشد. اما از برخی عالمان اهل سنت (حسن بصری) خواندن این آیه برای دفع چشم زخم توصیه شده. (جامع الاخبار، ص۱۵۷؛ ظاهراً برخی گمان کرده‌اند این نقل از حضرت مجتبی علیه السلام است که صحیح نیست.)

امام موسی صدر از جمله عالمان شیعی است که موضع منفی در قبال چشم زخم گرفته است. ایشان چشم زخم را از باورهای شرک آلود قدیمی دانسته و گفته‌اند: «ما نه هر چیزی را انکار می‌کنیم و نه هر چیزی را می‌پذیریم...چشم زدن به این معنا که فردی با چشم خود کسی را ببیند و از قیافه او یا لباس یا خانه یا فرزند یا ثروت او خوشش بیاید و در نتیجه او را چشم بزند و سبب نابودی او شود، چنین چیزی را نمی‌پذیرم و دلیلی برای آن وجود ندارد. اما در مورد حسد به این معنا[ست] که فرد حسود به شما دشنام دهد و بر ضد شما توطئه بچیند. «و من شرّ حاسد اذا حسد» چرا از شرّ حسود به خدا پناه می‌بریم؟ چون به ما زیان می‌رساند؛ نه با چشمش بلکه با زبان و رفتار و توطئه چینی و فعالیت بر ضد ما...اینکه بین مردم رایج است که آیه «و ان یکاد..» را روی قطعه‌ای طلا می‌نویسند و به سینه نوزاد می‌آویزند و می‌گویند که برای جلوگیری از چشم زخم است و پیامبر نیز چشم خورد و...من شخصاً به این چیزها اعتقاد ندارم و آیه مزبور نیز اساساً معنای دیگری غیر از چشم زخم دارد.» (فقه زندگی، ص۲۶۲ به نقل از قولوا لا اله الا الله، ص۶۹)


کلامکم نور
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان