کد خبر: ۲۱۷۱۴
تاریخ انتشار: ۲۲ آذر ۱۳۹۹ - ۱۰:۱۲-12 December 2020
بشر هميشه خود را در سر چهار راه هايی می‌بيند. هيچ گونه اجباری كه فقط يكی از آن‌ها را انتخاب كند ندارد و ساير راه‌ها بر او بسته نيست.
عصراسلام: انتخابِ يكی از آن‌ها به نظر و فكر و اراده او مربوط است؛ يعنی طرز فكر و انتخاب او است كه يك راه خاص را معيّن می‌كند. (۱)

اين كه از يك طرف مسئله تقدير الهی مطرح است و از طرف ديگر اختيار انسان، به اين معنا است كه خداوند مقرّر كرده كه انسان با اختيار و اراده خود، يكی از راه‌ها را انتخاب كند و آن راهی كه انسان با اراده خود انتخاب كرده، همان است كه مقدّر است.

پس تقدير خداوندی اين است كه بشر افعال خود را از روی اختيار انجام دهد، نه اين كه تقدير او را به انجام يك طرف مجبور سازد.

اميرالمؤمنين (علیه السلام) از كنار ديوار شكسته و كجى برخاست. پرسيدند: از قضاى الهى فرار مى‌كنی؟
فرمود: از قضاى الهى به قدر او پناه مى‌برم. (۲)

«يعنى درست است كه تا قانون عليت كه منتهى به فرمان خداست، نباشد، ديوار شكسته سقوط نخواهد كرد، اما همان خداوند به من عقلى داده كه آن خود يك حلقه از سلسله قانون عليت است و يك عامل بازدارنده در برابر اين گونه حوادث. البته ديوار عقل و شعور ندارد و بدون اعلام قبلى سقوط مى كند. اما من مى توانم به قدر الهى پناه ببرم؛ يعنى با عقل خود چنان محل نشستن را اندازه گيرى كنم كه اگر ديوار سقوط كند روى من نيفتد» (۳)

در قرآن آيات زيادى وجود دارد كه به صراحت اختيار انسان و نقش اراده او را بيان داشته است؛ مانند آيه: «براى انسان چيزى جز حاصل سعى او نيست». (۴)

و نیز آیه «خداوند سرنوشت هيچ قومى را تغيير نمى‌دهد. مگر خودشان آن را تغيير دهند». (۵)

از آنچه ذكر شد امكان تغيير قضا و قدر درموارد خاص روشن شد. اما تغيير قضا و قدر يا تبديل سرنوشت در روايات متعدد هم بيان شده است كه يكی از مهمترين ابعاد و عوامل اين تغيير مقوله دعا است.


پی نوشت‌ها:
۱.شهيد مطهری، مجموعه آثار، انتشارات صدرا، تهران، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص ۳۸۵.
۲. شيخ صدوق، التوحيد، انتشارات جامعه مدرسين قم، ۱۳۹۸ ه ق ، ص ۳۶۹.
۳.ناصر مكارم شيرازي، پيدايش مذاهب، تنظيم مسعود مكارم، محمد رضا حامدى‏، بی تا ، ص ۳۱.
۴. نجم (۵۳) آيه ۳۹.
۵. (۱۳) آيه ۱۱.

پاسخگو
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان