کد خبر: ۲۱۲۸۹
تاریخ انتشار: ۰۵ آذر ۱۳۹۹ - ۱۲:۲۹-25 November 2020
استاد ایرج افشار یکی از پرکارترین نویسندگان حوزه تاریخ بود او همچنین یک کتابدار بود و این خاطره که مربوط  به بهمن ۱۳۸۹ است به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی در اینجا مینویسم:
ایرج افشار در بهمن ۱۳۸۹رفته بود دفتر انتشارات اوحدی و شماره موبایل مرا از آقای مرواریدی مدیر انتشارات گرفته بود چون آن روز بعد از ظهر در جلسه ای بودم و گوشی ام را سایلنت کرده و فراموش کرده بودم از سایلنت در بیاورم. استاد افشار بعد از ظهر تا ساعت ۱۰ شب ۷ بار زنگ زده بود و من متوجه نشده بودم! 

ساعت ۱۱ کم کم میخواستم بخوابم که زنگ تلفن خانه به صدا در آمد گوشی را برداشتم مدیر انتشارات اوحدی بود گفت: آقای ایرج افشار موبایل شما را از من گرفت و هر چقدر با شما تماس گرفته جواب نداده‌اید...

گوشی موبایلم را نگاه کردم دیدم یک شماره ناشناس خانگی هفت بار از تهران تماس گرفته و بخاطر سایلنت بودن، من متوجه نشده ام! خیلی ناراحت و شرمنده شدم استاد پیشکسوتی این همه به زحمت افتاده و بخاطر تعلل من، موفق به تماس نشده... چون دیروقت بود گفتم فردا بلافاصله تماس میگیرم...

جالب اینجا بود که صبح وقتی بیدار شدم دقیقا سر ساعت ۷ همان شماره تماس گرفت که نشانگر نظم و وقت شناسی استاد بود از پشت تلفن گفت افشار هستم....
صدایش از ته چاه می آمد عمرش از هشتاد و پنج گذشته بود و در طول ۶۵ سال نویسندگی مداوم، بیش از ۳۰۰ جلد کتاب نوشته و تصحیح کرده بود حتی ماشین چاپ گوتنبرک را هم ذله کرده بود!

گفت آقای مرادی مراغه ای کجا هستید میخواهم شما را ببینم؟.
گفتم مهاباد هستم.

بلافاصله گفت مهاباد دیگه چرا؟ مگر آنجا کتابخانه ای برای پژوهش و تحقیق وجود دارد؟

گفتم استاد، هر ماه بکبار می آیم کتابخانه های تهران و قم سر می زنم و بارم را می بندم و برمی گردم شهرستان. 

جالب بود که اسم هر کتابخانه ای را در تهران یا قم میگفتم مثل کف دستش می شناخت! مثلا می گفتم در قم بیشتر به کتابخانه تاریخ ایران و اسلام سرمی زنم...بلافاصله می گفت بلی کتابخانه خوبی است مال آقای رسول جعفریان است...!
در آخر گفت کتابِ «عبور از استبداد مرکزی: انجمنهای شورایی عصر مشروطیت» شما را دیدم میخواهم از نزدیک ببینم و صحبت کنیم. 

گفتم تهران که آمدم حتما خدمت می رسم شماره موبایل تان را بدهید تا وقتی آمدم تماس بگیرم.

جالب اینجا بود که موبایل نداشت! گفت این شماره خانه ام است با این تماس بگیر و تشریف بیار منزل...

آن کتابی که استاد افشار از من خوانده بود «عبور از استبداد مرکزی: انجمنهای شورایی عصر مشروطیت» بود. من در این کتاب نقد مفصلی بر آقایان ایرج افشار و میرزا صالح نوشته بودم و نظرات آن دو را با اتکا به اسناد و مدارک رد کرده بودم. موضوع مربوط به انتخابات مجلس اول مشروطه در تبریز بود که هر دو بزرگوار نوشته بودند که اننخابات تبریز دقیق نبوده و تقلب صورت گرفته بوده...

اما من در کتابم، ضمن نقد نظرات آن دو، نوشته بودم که انتخابات مجلس اول در تبریز در مقایسه با بقیه شهرهای ایران در آن اوضاع و احوال، منظم ترین و دقیق ترین بوده و بهترین نمایندگان را انتخاب کرده بودند بطوریکه در مجلس اول نیز مترقی ترین قوانینی که تصویب شد بخاطر تلاشهای نمایندگان تبریز مخصوصا تقی زاده و مستشارالدوله بوده است...(دوستان برای اطلاع از نقدهای بنده به صفحات ۶۰ الی۶۶ این کتاب مراجعه کنند این کتاب فعلا نایاب است).

قول دادم که در اولین فرصت که به تهران آمدم سری به استاد افشار بزنم. اما زمستان پر برف و تنبلی من، باعث شد مسافرت یک ماه به تاخیر افتد.

تا اینکه، در اواسط اسفند ۸۹ به همراه خانم ام از مراغه سوار قطار شدیم تا اول در تهران سری به استاد افشار بزنیم سپس برویم به سراغ کتابخانه های قم. 
طبق معمول، یکی دوتا روزنامه از جلوی ایستگاه راهن مراغه خریدم تا در قطار بخوانیم...

در قطار شام خوردیم همینکه روزنامه را از کیف در آوردم تا مطالعه کنم چشم ام به خبری افتاد که دود از کله ام بلند شد! در صفحه دوم با تیتری نوشته بود: ایرج افشار ایرانشناس برجسته درگذشت...

خانم‌ام و بنده از تعجب و ناراحتی ساکت مانده بودیم...از آنجا پرسان پرسان رفتیم برای پیدا کردن مجلس ترحیم مرحوم افشار...

هنوز هم علیرغم اینکه با برخی نظرات استاد افشار مخصوصا نظرات او راجع به اقوام ایرانی کاملا مخالف هستم اما به نظرم در حوزه تاریخنگاری، او و آن نسل در حال از بین رفتن و انقراض اند و جایشان بشدت خالی می ماند و بجای آنها، انبوهی از دکترهای مدرک بدست و تاریخنگاران دست دوم و دست سوم از راه می رسند تا در اوضاع اسف انگیز کتاب و کتابخوانی، به میمنت دستگاههای ریسوگرافی، فرت و فرت کتاب ۵۰ نسخه ای ۱۰۰ نسخه ای بیرون بدهند!.

انگار در این جامعه، همه چیز بسوی دست دوم  شدن و میان مایه شدن پیش می رود...!

علی مرادی مراغه ای 
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان