کد خبر: ۲۱۲۲۳
تاریخ انتشار: ۰۲ آذر ۱۳۹۹ - ۱۴:۴۳-22 November 2020
ملکزاده خانم قاجار قوانلو ملقب به "زینت السلطنه" دختر فتح علی شاه قاجار و نوه دختری ابراهیم خان ظهیر الدوله در تهران متولد شد که سرانجام در سال ۱۳۱۱ هجری قمری (۱۲۷۲ شمسی) در سن شصت وچهار سالگی در رشت درگذشت.
عصراسلام: این شاهزاده خانم از آن جایی که عمه ناصرالدین شاه قاجاربود و در شهر رشت هم اقامت داشت به "عمه رشتی" نیز معروف بود. این بانوی قاجاری بعد از اینکه به رشت آمد، با یکی از رجال وحاکمان عهد ناصری فومن به نام محمود خان سرتیپ فومنی از نبایر دختری امیر هدایت الله خان فومنی (اتور خان رشتی) ازدواج کرد که از او صاحب هفت دختر ویک پسر به نام عبدالحسین خان فومنی گردید.

عبدالحسین خان که بعدها ملقب به "مدیر الملک" و" سردار همایون" شد، بعد از فوت پدرش حاکم فومن و ماسوله شد ودردوره مشروطه هم همراه با میرزا صادق خان اکبر محتشم الملک حاکم گیلان گردید. 

وی باغی وسیع به همراه عمارتی دو طبقه داشت که امروزه بازارچه میرزا کوچک همجوار بیمارستان رازی رشت جای آنرا گرفته است. در زمان قیام مشروطه درمحرم سال ۱۳۲۷ قمری(بهمن۱۲۸۷شمسی) اعضای کمیته ستّار رشت به این باغ و عمارت حمله کردند و حاکم مستبد وقت گیلان آقا بالا خان سردار افخم که مهمان عبدالحسین خان بود را به قتل رساندند که درپی آن ،گیلان بدست مشروطه خواهان افتاد واین واقعه مقدمه‌ای شد برای قیام ستارخان قراچه داغی(سردار ملی) در تبریز و فتح تهران توسط مشروطه خواهان گیلانی وبختیاری وشکست استبداد صغیر.

در دوره حکومت عبدالحسین خان عمران وآبادانی قابل توجه ای در فومن صورت گرفت ومجموعه بازار آن که گالی پوش بود با آجر و سفال تجدید بنا شد‌. عبدالحسین خان بعد از بیست سال حکومت بر فومن و ماسوله سرانجام در سال ۱۲۹۱ خورشیدی از دنیا رفت.

اما شوهر ملکزاده خانم، محمودخان فومنی در سال  به شاد باش تولدیا به قولی ختنه سوران پسرش جشنی به پا کرد و سکه هایی را در ضرابخانه فومن ضرب نمود که یک طرف آن محمود و طرف دیگر عبدالحسین نقش شده بود. او این سکه ها را بین رعایای منطقه فومن تقسیم نمود که در پی آن حاسدان خبر به گوش شاه وقت ایران رساندند که محمود خان داعیه سلطنت دارد. به همین جهت ناصرالدین شاه به شدت خشمگین شد و دستور برکناری وحتی بریدن سر محمود خان را صادر کرد. 

در این زمان یحیی خان معتمد الملک حاکم وقت گیلان طبق دستور ناصرالدین شاه وی را دستگیر و زندانی نمود ولی با پا درمیانی ملکزاده خانم عمه شاه ودر ازای اخذ دو هزار تومان، مجازات محمود خان به چوب وفلک تقلیل یافت. 

در این ماجرا محمودخان به خاطر ناراحتی زیاد از این موضوع، به بیماری روحی و افسردگی مبتلا شد و مدتی با این بیماری دست و پنجه نرم کرد ، تا اینکه عاقبت در سال  ۱۳۰۲  هجری قمری درگذشت.امروزه فرزند زادگان ایشان نام خانوادگی "محمودی" دارند. شادروان محمود محمودی فرزند مرحوم ابوالفتخ خان امجد السلطنه (متوفای ۱۳۳۰ شمسی) وبرادر زاده علی اکبرخان، نماینده سابق فومن، صومعه سرا وانزلی و همچنین شهردار پیشین رشت از این خاندان و نتیجه محمودخان است که زمین بیمارستان رازی رشت اهدایی او به مردم رشت است. وی عاقبت در مهر ماه سال ۱۳۴۰ درگذشت. 

محمود محمودی خواهری داشت به نام شرافت محمودی که عروس میرزا فتح الله خان اکبر و همسر مرحوم حاج غلامحسین خان اکبر بود. این بانو از پایه گذاران بنگاه حمایت مادران ونوزادان(زایشگاه رشت) و از موسسین انجمن خیریه رشت و سالها در خدمت مردم بود که عاقبت در سال  ۱۳۴۸ در سن شصت سالگی درگذشت ودرگورستان ابن بابویه شهر ری مدفون شد. خواهر دیگر محمود محمودی به نام اشرف الملوک همسر شادروان مهندس یوسف سیمرغ شهردار سابق رشت بود.خواهر دیگر او نصرت الملوک محمودی همسر قهرمان میرزا چایکار عروس کاشف السلطنه محسوب می شد.

گفتتی است که یکی خواهران عبدالحسین خان مدیر الملک، عروس محمد ولی خان خلعتبری تنکابنی و همسرمرتضی قلی خان خلعتبری تنکابنی بود. خواهر دیگرش به نام امیر زاده خانم محمودی (مفتخر السلطنه) همسر دوم میرزا محمد چایکار( کاشف السلطنه) _پدر چای ایران_ به شمار می رفت. 

خواهر دیگر همسر قاسم خان امین الملک بود که نوادگانشان امروزه در لاهیجان با نام خانوادگی "جهانسوز شاهی" شناخته می‌شوند. خواهر دیگر عبدالحسین خان ود دختر محمود خان، همسر میرزا یوسف خان معاون دیوان پدر میرزا عبدالوهاب مستوفی سمیعی است که بانی مسجد مستوفی در محله سبزه میدان _خیابان استادسرا رشت است.

منبع: ۱.حکمرانان گیلان در عهد زندیه و قاجاریه،نوشته دکتر هومن یوسفدهی، با تغییر واضافات
۲‌. سرزمین ومردم فومنات ، نوشته نگارنده، چاپ سوم

کانال گیلان قدیم
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان