کد خبر: ۲۰۶۱۶
تاریخ انتشار: ۰۹ آبان ۱۳۹۹ - ۰۲:۴۱-30 October 2020
خلاصه: منظور از رويه قضائي دراين مقاله آراء واحکام صادره از شعب وهيئت عمومي ديوان عالي کشور است که در زمينه هاي ديون ، استرداد اموال ، اسناد تجاري ،حواله وتصرف که درواقع بسترهاي مناسب اين بحث هستند ، صادر شده است
 با مطالعه اين آراء مي توان تمايل بالاترين سطوح دستگاه قضائي به گزينش اين نظريه را مشاهده کرد گرچه پاره اي از اين آراءاز برخي جهات مورد نقد حقوقدانان واقع شده است ، ولي با ملاحظه جهت گيري اين آراء مشخص است که ((ظهور پرداخت دراداءدين )) پيام اصلي اين آراء است وبر اساس اين احکام ، مدعي استرداد يک مال بايد عدم استحقاق گيرنده وحقانيت خود به باز پس گيري را اثبات کند . اينک پاره اي از آراء صادره دراين زمينه را ذکر مي کنيم.

الف ،آراء صادره درمورد اسناد تجاري

1-حکم شماره 716 –14/6/1324 شعبه 4 ديوان عالي کشور.

،،.. از مجموع مواد استفاده مي شود که چک دروجه حامل مثبت انتقال وجه آن است که صادر کننده مديون دارنده آن بوده وضامن پرداخت وحه چک مي باشد دراين صورت عنوان استحقاق صادرکننده چک به استرداد وجه آن از دارنده چک ،برخلاف مستفاد از مواد مزبور خواهد بود..،،

2.راي شماره 548-4/2/1338 هيئت عمومي ديوان عالي کشور.

،،..وجود سفته هاي مدرکيه با توجه به محرز شدن صدور آنها از ناحيه پژوهشخواه دليل مديونيت مشاراليه است ..،،

3.راي شماره 3801 – 17/11/1339 هيئت عمومي ديوان عالي کشور.

،، باتوجه به اينکه اصل اشتغال ذمه صادرکننده چک درقبال دارنده آن است ووجود چک دردست فرجام خواه ظهور دراستفاده بلا جهت صادر کننده از چک دارد مورد مشمول ماده 319 قانون تجارت بوده واستناد دادگاه به ماده 318 قانون مزبور وتاييد پژوهش خواسته صحيح نمي باشد . بنابراين قرارفرجام خواسته بر خلاف قانون صادر شده..

4.حکم شماره 1326-20/701328 شعبه 3 ديوان عالي کشور.

((حکم به استرداد وجه چک عليه گيرنده آن درصورتي صحيح است که استحقاق صادرکننده دراسترداد وجه چک بر دادگاه ثابت گردد واستناد به اصل برائت وهمچنين استناد به ماده 265 قانون مدني براي اثبات امر مزبور کافي نخواهد بود..)

5.حکم شماره 9-29/3/1369 هيئت عمومي ديوان عالي کشور.

((اعتراض تجديد نظر خواه موجه به نظر مي رسد وحکم تجديد نطر خواسته واستدلال دادگاه مخدوش است زيرا به صراحت ماده 310 قانون تجارت صادر کننده چک وجوهي را که نزد محال عليه دارد به دارنده چک واگذار مي کند وواگذاري وجه چک دلالت بر تعلق وجه چک به دارنده چک دارد ومي تواند وجه آن را مطالبه ووصول نمايد ..وچون درمتن سه فقره چکهاي مدرک دعوي مطلبي که مفيد عدم مسئوليت صادر کننده چکها باشد قيد نشده ودرمرحله رسيدگي ماهوي دليلي که مويد استحقاق تجديد نظر خوانده دراسترداد وجه چکها مي باشد ارائه نگرديده وماده 265 قانون مدني ارتباطي به موضوع ندارد لذا حکم تجديد نظر خواسته نقض مي شود..

ب.آراء صادره درمورد پرداختها وحوالجات

1.راي شماره 1646-10/5/1340 هيئت عمومي ديوان عالي کشور

،، نظر به اينکه ورقه مستند دعوي زائد بر دريافت وجه را حکايت ندارد وادعاي مدعي به اينکه وجه مزبوررا اشتباها به فرجامخواه پرداخته مقرون به دليل نمي باشد. حکم دادگاه به استرداد وچه از فرجامخواه به اعتبار اينکه بدون استحقاق دريافت داشته خلاف مستفاد از ظاهر سند بوده ومنطبق با اصول قضائي نيست ...

2.راي شماره 1995-3/7/1341هيئت عمومي ديوان عالي کشور.

درتاريخ 20/9/38 وکيلي به وکالت شخصي داد خواستي به خواسته مبلغ پنجاه وهفت هزاروپانصد ريال وخسارات وارده به طرفيت ديگري به دادگاه شهرستان تهران تقديم وتوضيح داده است که موکل مبلغ فوق الذکر را وسيله بانک ملي بازار به رسم امانت به خوانده ارسال نموده که تا دستور ثانوي باقي بماند وخوانده از استرداد وجه مذکور خودداري مي نمايد . درخواست زسيدگي وصدور حکم به ميزان خواسته وخسارات وارده را نموده ورسيد سه فقره وجه از بانک ملي بازار ويک فقره گواهي بانک مشعر بر پرداخت وجه به خوانده ودو برگ اظهارنامه را به عنوان مدرک ضميمه داد خواست خويش کرده است .

شعبه 5 دادگاه شهرستان تهران با انجام تشريفات قانوني رسيدگي وبه استناد ماده 724 قانون مدني دريافت وجه از طرف خوانده را دليل اشتغال ذمه او ندانسته وچون مورد را با حواله منظور درقانون مدني منطبق دانسته خواهان را محکوم به بي حقي وپرداخت خسارت حق الوکاله وکيل خوانده نموده است وکيل محکوم عليه از اين حکم پژوهش خواسته وشعبه 3 دادگاه استان مرکز به موضوع رسيدگي وبا اکثريت آراء مورد را با ماده 265 قانون مدني منطبق دانسته ، دادنامه بدوي را فسخ وپژوهش خوانده را به پرداخت اصل خواسته وخسارات قانوني محکوم نموده است .


 کمال وخشور
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان