کد خبر: ۱۹۸۰۴
تاریخ انتشار: ۰۵ مهر ۱۳۹۹ - ۰۷:۲۳-26 September 2020
طبق شواهد موجود لباس و ظواهر پادشاهان زند ساده اما دربار آنها بسیار باشکوه و تزیینات و اسباب در نهایت نفاست بوده است. تشریفات در دربخانه با دقت زیاد اجرا می‌شده است.
عصراسلام: تصور وضع جلوس و سلام ها تا حدی از گزارشات موجود و اوضاع قبل و بعد قابل تصور است. ظاهرا بعضی مجالس و دیدارهای خصوصی در محل ارگ کریمخانی و عمارت کوشک باغ شاه (موزه پارس فعلی) نیز انجام می‌شده اما سلام‌های عام و خاص و جلوس‌ها و شرفیابی‌های رجال و عموم مراسم در دیوانخانه صورت می‌گرفته است.  

شاه احتمالا نه بر تخت بلکه بر نمدی بسیار مرغوب و ارزشمند که روی قالی‌های گرانقیمت و نفیس پهن شده بود می‌نشست. دیوارهای ایوان محل جلوس که معمولا شاه نشین اصلی دیوانخانه بوده با طرح‌هایی از طلا و نقاشی‌های نفیس پوشیده شده بودند و ستون‌های اصلی ایوان همان دو ستون سنگی مشهور یکپارچه‌ای بودند که اینک در ایوان تخت مرمر تهران هستند. 

حیاط روبروی ایوان باغ بزرگی بوده که درختان فراوان داشته و حوضی بسیار طویل و فضایی کافی برای حضور رجال و افرادی که تا دروازه ورودی صف می‌کشیده اند. رجال بر اساس مراتب خود اجازه داشتند در فواصلی از محل جلوس شاه بایستند و افراد اندکی اجازه حضور در اتاق را داشتند. 

احتمالا هیچ شخصی حق نشستن در حضور شاه و نزدیک به او را نداشته است. ممکن بود گاها به افرادی از باب توجه و احترام اجازه نشستن در فاصله‌ای دور از شاه داده شود. همه اینها در مراسمات عمومی و رسمی بوده است و احتمالا در مجالس خصوصی  از شدت سختگیری‌ها و تشریفات تا حدی کاسته می‌شد. 

جونز نوشته است که لطفعلی خان به او اجازه نشستن در حضور خود را داده بوده است. این قوانین در ابتدای دوره قاجار هم حتی با سختگیری بیشتر رعایت می شد. به تازگی تصویری از دیوانخانه زندیه شیراز دیدم که  برای تصور وضع سلام و جلوس شاهان زند بسیار قابل توجه است. 

تقریبا وضع به شیوه‌ای بوده که در دوران ناصرالدین شاه هم مشابه آن برقرار بوده و تصاویری از آن موجود است. ظاهرا کریم خان و لطفعلی خان در اردوها و سفرها به شیوه سربازی رفتار می‌کردند و تشریفات و تجملات را کنار می‌گذاشتند و از این جهت هم بسیار محبوب بودند. اما شاهان دیگر از جمله علیمرادخان و جعفرخان با تشریفات و تخت روان و...با اردو حرکت می‌کردند.


دکتر سعید میرسعیدی؛ پژوهشگر تاریخ
کانال ایران عصر زند
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان