کد خبر: ۱۹۷۲۵
تاریخ انتشار: ۰۱ مهر ۱۳۹۹ - ۰۹:۳۹-22 September 2020
معنی لقب "آریامهر" چیست؟
عصراسلام: دکتر رضازاده شفق، سناتور و استاد دانشگاه:

چون اصولا ایرانی‌ها به نژاد و عادات و سنن خود علاقه دارند اسم ایران نیز با نژاد و عادات و سنن آنان بستگی دارد و بر خلاف کشورهای که هرچند یک بار اسم کشورشان را عوض می‌کنند و نام کشورشان ارتباطی با سنن و عادات آنان ندارد، ایرانی‌ها همیشه سعی دارند که در تمام امور حتی در نام کشورشان عادات و سنن و آداب خود را رعایت و حفظ کنند؛ بنابراین کلمه «آریا» که معرف و نشان قومیت ایرانی است و کلمه «ایران» هم از آن گرفته شده است برای این عنوان انتخاب گردیده است. 

اما قسمت دوم عنوان یعنی کلمه «مهر» به معنی نور است و چون ایرانی همیشه به نور علاقه داشته و از هزاران سال پیش به نور احترام می‌گذاشته بنابراین عنوان «آریامهر» به معنی نور قوم آریاست که برای سپاس‌گزاری از نوری که شاهنشاه در ربع قرن به ایران تابانده است این عنوان به ایشان تقدیم گردید...

دکتر صادق کیا، استاد زبان پهلوی دانشگاه تهران و معاون وزارت فرهنگ و هنر:

واژه «اری» (با فتح اول و آخر) در زبان باستان ایران به معنی آزادی است و دو ملت ایران و هند خودشان را به این نام خواندند. جزء اول نام ایران از این واژه ساخته شده است. «ایر» و «ایرا» به معنی «ایره‌ها و همچنین سرزمین آن‌هاست.»

این واژه در اول کلمه ایرج هم وجود دارد و جزء اول نام سرزمین «ایرلند» نیز همین واژه است.

در زبان پهلوی کلمه «ایر» (با فتح یاء کشیده) و جمع آن ایران است به معنی قوم آریا و سرزمین آن‌ها. البته ایرانیان قبل از اسلام سرزمین خود را ایرانشهر هم می‌گفتند به معنی مملت «ایر»ها.

واژه «مهر» چند معنی دارد: یکی آفتاب است، معنی دیگر ایزد عهد و پیمان و روشنی است و ماه مهر و روز مهر که شانزدهم هر ماه است به نام این فرشته نامیده شده است.

کلمه مهر در اوستان «مش» (با کسر اول و فتح آخر) می‌باشد. کلمه «آریامهر» را می‌توان «آفتاب آریا» یا محبت و روشنی پیمان قوم آریا معنی کرد.
 
دکتر محمد جواد مشکور، استاد دانشگاه تهران و دانشسرای عالی:

از قدیم به پادشاهان ایران القابی می‌دادند مثلا در دوره اشکانی که ادبیات و زبان یونانی در ایران رواج یافته بود به پادشاهان اشکانی القابی از قبیل «سونز» به معنی مبخی - «اپیفانس» یعنی بزرگوار می‌دادند. 

همچنین در دوره ساسانی به خسروی اول لقب «اوشه‌روان» یعنی روان جاودانی و به خسروی دوم لقب «پرویز» یعنی مظفر داده بودند.

لقبی را که مجلسین ایران به شاهنشاه داده‌اند لقب شایسته‌ای است و ترکیبی فارسی است. از نظر دستوری نیز اضافه مغلوب است یعنی مهر آریا.

کلمه «مهر» در کتاب «ودا» که قدیم‌ترین کتاب‌های آریایی است «میترا» و در کتاب اوستا به نام میفرا و در زبان پهلوی به نام «متر» و در زبان فارسی «مهر» آمده است. و آن به معنی فرشته و ایزد عدالت و فرشته عهد و پیمان است.

اما کلمه «آریا» در زبان ودایی به معنی «شریف»، «نجیب»، «مالک»، «آقا» و «قربانی‌دهنده» است. در این لقب ظاهرا منظور از آریا «آریایی» یعنی از نژاد آریا و بالاخص ایران است که ایرانیان نیز از نژاد آریا می‌باشند؛ بنابراین لقب «آریامهر» به معنی محبوب آریایی‌ها یعنی محبوب ایرانیان و مورد احترام و بزرگداشت ایرانی‌هاست.
 
اطلاعات؛ شنبه ۲۷ شهریور ۱۳۴۴

عنوان «آریامهر» چه زمانی به شاه تقدیم شد؟

شامگاه چهارشنبه ۲۴ شهریور ۱۳۴۴ مجلسین ایران در یک جلسه مشترک طی قطعنامه‌ای عنوان «آریامهر» را به مناسبت آغاز بیست و پنجمین سال سلطنت محمدرضا شاه پهلوی به وی تقدیم کردند. متن این قطعنامه که فردای آن در روزنامه اطلاعات منتشر شد به این شرح بود:

به مناسبت آغاز بیست و پنجمین سال سلطنت اعلیحضرت همایون محمدرضا شاه پهلوی و به پاس خدمات ارزنده شاهنشاه، مجلسین ایران در جلسه مشترک مورخ ۲۴ شهریور ۱۳۴۴ خود برای تجلیل از این روز تاریخی قطعنامه زیر را تصویب می‌کنند:

۱- مجلسین ایران به نام ملت مراتب حق‌شناسی و سپاس‌گزاری خود را به پیش‌گاه اعلیحضرت همایون محمدرضا شاه پهلوی شاهنشاهی ایران تقدیم می‌دارند.

۲- مجلسین ایران از ابتکارات شاهنشاه برای پیشرفت هدف‌های ملی و اجتماعی پشتیبانی کرده وظیفه خود را برای به نتیجه رسانیدن انقلاب سفید شاه و مردم به نحو احسن ایفا خواهند نمود.

۳- مجلسین ایران اقدامات شاهنشاه را در برقراری اصول آزادی و بسط عدالت اجتماعی و تکمیل بنیان مشروطیت ایران ستایش می‌کنند.

۴- مجلسین ایران تدابیر حکیمانه شاهنشاه را در حفظ حدود و ثغور کشور و اقدامات شجاعانه اعلیحضرت را در رفع غائله آذربایجان و اهتمامات مهم و کافی معظم‌له را در تجدید قوای انتظامی سپاس‌گزاری می‌کنند.

۵- مجلسین ایران از مساعی ثمربخش شاهنشاه در حفظ صلح جهانی و خلع سلاح عمومی و تقویت سازمان ملل متحد و ایجاد رابطه حسن همجواری با همسایگان و دوستی و احترام متقابل با کلیه دول پشتیبانی می‌نمایند.

۶- مجلسین ایران ابتکارات شاهنشاه را در راه مبارزه جهانی با بی‌سوادی که در پایتخت ایران بنیان‌گذاری می‌شود از افتخارات ملی خود به شمار می‌آورند.

اینک به پاس خدمات گرانبهای شاهنشاه نمایندگان مجلسین ایران تصویب می‌کنند که عنوان «آریامهر» به اعلیحضرت همایون محمدرضا شاه پهلوی تقدیم گردد.
 
اطلاعات؛ پنجشنبه ۲۵ شهریور ۱۳۴۴



گاه‌نامک
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان