کد خبر: ۱۹۳۱۲
تاریخ انتشار: ۱۲ شهريور ۱۳۹۹ - ۱۵:۲۹-02 September 2020
«ما و هیتلر»
هیتلردوستی در ایران پدیده‌ای قدیمی است و جالب این است که نسل‌به‌نسل این هیتلردوستی خود را بازسازی می‌کند.
این علاقه‌ به هیتلر ۳ دلیل عمده دارد: دلیل نخست روان‌شناختی است، یعنی فرد به دلیل ویژگی‌های شخصیتی خود یا ویژگی‌هایی که در هیتلر می‌بینید او را ستایش می‌کند. به خصوص افرادی که به «عرفان سیاسی» علاقه‌مندند و گمان می‌کنند پیشوای سیاسی باید شخصیتی کاریزماتیک و قطبِ نخبگان باشد، به هیتلر عشق می‌ورزند. 

هیتلر در ایران

دلیل دوم نوعی نژادباوری ایرانی است که گمان می‌کند آریاییان مهتران روزگارند و ما هم از همه آریایی‌تریم. هیتلر هم عزیز است چون خیلی پیش‌تر از ما مدافع حقوق «نژادی» ما بود. و اما دلیل سوم سیاست‌ورزانه‌تر است و در زمان خودش بسیار پرطرفدار بود، چنان‌که شاه ایران نیز قربانی همین دلیل شد. این دلیل این است که برخی گمان می‌کردند برای نجات از سلطۀ قدرت‌های استعمارگر سنتی باید به پیشواز قدرت نوظهورِ هیتلر رفت، یعنی راه رهایی از بریتانیا نزدیکی به آلمان است.

 البته آلمان جذابیت‌های بسیاری داشت: آن پیشرفت خیره‌کننده، تسلط مقطعی بر اروپا و شکست خفت‌بار فرانسه و پیشرفت‌های تکنولوژیک آلمان همه و همه باعث جذابیت‌ هیتلر می‌شد. در این‌جا به دلیل اول یعنی «هیتلردوستیِ رازورزانه» نمی‌پردازم و فقط کوتاه دربارۀ دلیل دوم و سوم صحبت می‌کنم و شاهدی از هیتلر می‌آورم. پرسش این است: آیا هیتلر ما ایرانی‌ها را مثلاً چون آریایی بودیم عزیز می‌پنداشت؟ یا آیا رفتن به دامان هیتلر باعث نابودی نفوذ بریتانیا می‌شد؟

 برای پاسخ به این پرسش‌ها باید نگاه فراخ‌تری داشت و وضعیت کشورهای تحت نفوذ بریتانیا در دهه‌های 1920 تا 1940 را مشاهده کرد، از مصر تا هند. وقتی هیتلر آمد، مصری‌ها درگیر قدرت بریتانیا بودند، عراقی‌ها با حضور نظامی بریتانیا در نزدیکی بغداد دست‌به‌گریبان بودند، فلسطینی‌ها که زیر سرپرستی انگلیس بودند با بریتانیایی‌ها بر سر مهاجرت یهودیان به فلسطین دعوا داشتند، و بیش‌تر از همه هندی‌ها به رهبری گاندی و «حزب کنگره» برای استقلال با بریتانیا مبارزه می‌کردند. همۀ این ملت‌ها به هیتلر امید داشتند و هیچ‌کدام نیز از هیتلر کمک درخور توجهی دریافت نکردند. 

در مصر وقتی ارتش آلمان به فرماندهی ژنرال رومِل در شمال آفریقا به سمت مصر پیشروی می‌کرد مصری‌ها در اسکندریه شعار می‌دادند: «ما همه سربازان رومل‌ایم!» اما سفیر انگلیس در قاهره کاخ ملک فاروق را محاصره کرد و او را مجبور کرد دولت آلمان‌دوست را برکنار کند. در عراق گروهی از افسران آلمان‌دوست معروف به «مربع طلایی»، رشید علی گیلانی را در کودتایی در فوریۀ 1940 به قدرت رساندند و پایگاه نظامی بریتانیا را محاصره کردند، اما هیتلر در کمک به این گروه آن‌قدر تعلل کرد که این دولت سقوط کرد.

 گیلانی به تهران گریخت و بعد به آلمان رفت. در هند، سُبهاش چندرا بوس، کسی که در کنار نِهرو از چهره‌های اصلی مبارزه برای استقلال هند بود به سختی خود را به آلمان رساند، اما هر چه تلاش کرد نتوانست هیتلر را راضی کند بیانیه‌ای صادر کند و از استقلال هند در آینده حمایت کند. 

هیتلر به چندرا بوس می‌گفت باید صبر کند تا آلمان به مرزهای هند برسد. و در ایران، بریتانیا و شوروی به ایران حمله کردند و رضاشاه، شاه آلمان‌دوست ایران را عزل کردند و عجیب است که در میان اتهامات گسترده‌ای که ایرانی‌ها علیه انگلیسی‌ها مطرح می‌کنند همه فراموش کرده‌ایم بپرسیم بریتانیا به چه حقی شاه ایران را عزل کرد! در این‌جا بهتر است سری به کتاب «نبرد من» بزنیم و نظر خود هیتلر را جویا شویم. در آن‌جا می‌خوانیم: «تلاش برای آن‌که از طریق اتحاد ملت‌های ستمدیده بتوان برندگانِ نیرومند را خلع‌سلاح کرد نه تنها مضحک، بلکه فاجعه‎بار است. ما آلمانی‌ها به اندازۀ کافی تجربه کرده‌ایم که به زانو درآوردن انگلیس چقدر دشوار است. 

حال بگذریم از این‌که من به عنوان ژرمن به رغم همه‌چیز ترجیح می‌دهم هند را در هر حال زیر سلطۀ انگلیس ببینم تا زیر سلطه‌ای دیگری. امیدها برای قیام افسانه‌ای در مصر نیز همین اندازه مفتضح است. این نیز ناممکن است که بتوان با ائتلافی از چلاقان به کشوری قدرتمند حمله‌ور شد. من به عنوان مردی قوم‌گرا با توجه به شناختی که از کم‌ارزشیِ نژادی این به اصطلاح ملت‌های ستمدیده دارم اجازه ندارم سرنوشت ملت خود را به سرنوشت آن‌ها گره بزنم.» مسئله دو چیز است: 1. هیتلر بریتانیادوست بود و شواهد برای این ادعا زیاد است و حتا از نظر نژادی انگلیسی‌ها را به جهان‌سومی‌ها ترجیح می‌داد. 2. هیتلر همیشه امیدوار بود به زودی با بریتانیا صلح کند، پس نباید پل‌ها را پشت سرش خراب می‌کرد.


نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان