کد خبر: ۱۸۴۸۱
تاریخ انتشار: ۰۸ مرداد ۱۳۹۹ - ۱۷:۴۲-29 July 2020
درباره زبان پارسی و زبان‌های محلی ایرانی و اقوام ایرانی دو سخن نادرست و بیهوده از سوی بی‌دانشان و ایران ستیزان گفته می‌شود.
عصراسلام: یکی اینکه گفته می شود ایران از اقوام گوناگون و متفاوتی تشکیل شده و این اقوام هیچ اشتراکی با یکدیگر ندارند ؛ این سخن تماماً نادرست است چرا که یگانگی و پیوند اقوام ایرانی را در تاریخ، نژاد، فرهنگ ، آداب و رسوم و زبان آنها آشکارا می توان دید . برای نمونه در تمام ایران و در بین تمام اقوام ایران زمین و در تمام سرزمین های اطراف ایران که جزء ایران فرهنگی هستند جشن های نوروز، چهارشنبه سوری، شب چله و دیگر جشن های ملی و آیینی برگزار می شود . 

دیگر اینکه گفته می شود زبان پارسیِ کنونی هیچ یگانگی با دیگر زبان ها و گویش های ایرانی کنونی ندارد، که این سخن نیز نادرست است. تطبیق واژه‌های زبان ها و گویش های محلی ایرانی با یکدیگر و همچنین با زبان پارسی‌، یگانگی اقوام ایرانی و زبان‌های آنها را با یکدیگر و با زبان پارسی آشکارا نشان می‌دهد . 

تنها نکته‌ای که می توان گفت این است که بخشی از واژه‌های زبان ها و گویش های محلی ایرانی ، ساختار و تلفظ کُهن تری را نگاه داشته اند که شبیه واژه های زبان اوستایی و پارسی باستان می باشد ؛ ولی بخش دیگری از واژه ها در زبان ها و گویش‌های محلی ایرانی همچون واژه های پارسی کنونی است با کمی تفاوت در تلفظ و حرکات واژه ها . 

برای نمونه « گوسفند » در زبان اوستایی « پَسو pasu ؛ فشو fšu » گفته می شود ؛ و در زبان تالشی « پاس pâs ؛ پَس pas »، و در زبان کُردی سنندج « پاز pāz » گفته می‌شود. 

« خانه » در زبان اوستایی « کَتَه kata » گفته می شود ؛ در زبان تالشی « کَه kâ » ، در زبان تاتی تاکستان در قزوین « کی یِه kiye » ، در زبان تاتی وَفس در استان مرکزی « کِه ke » ، و در زبان نائینی در اصفهان « کی یَه kiya ؛ کی ki » گفته می شود.

« گُرگ » در زبان اوستایی « وِهرکَه vehrka » گفته می شود ؛ در زبان تالشی « وَرگ varg ؛ واگ vâg » ، در زبان گیلکی « وَرگ varg ؛ وِرگ verg » ، در زبان تبری « وِرگ verg » و در زبان تاتی تاکستان و تاتی وَفس « وَرگ varg » گفته می شود . 

« مرغ » در زبان اوستایی « کهرکَه kahrka » گفته می شود ؛ در زبان تالشی « کَرگ karg ؛ کاگ kâg » ، در زبان گیلکی « کَرک kark ؛ کاتیک kātik » ، در زبان تبری « کِرگ kerg » ، در زبان تاتی تاکستان « کَرکِه karke » ، در زبان تاتی وَفس « کرگِه karge » و در زبان نائینی « کَرک kark » گفته می شود . 

واژه های یگانه در زبان ها و گویش های محلی کنونی ایران با واژه های زبان اوستایی بسیار زیاد است ، ولی در ادامه برای نمونه تعدادی واژه از زبان تالشی آورده می شود که مانند واژه های زبان پارسی می باشد و تفاوت چندانی در ساختار و تلفظ با واژه های برابر خود در زبان پارسی ندارد.

به دلیل اینکه نگارنده گویشور زبان تالشی می باشم در این بررسی واژه های تالشی آورده شده است . واژه های تالشی از دو گویش شمالی و جنوبی زبان تالشی می باشد. (منطقه تالش در غرب استان گیلان می باشد)

دیگر گویشوران زبان های محلی ایرانی نیز می توانند تعدادی از واژه های یگانه زبان های محلی خود با زبان پارسی را نوشته و منتشر کنند تا یگانگی و پیوند زبان ها و گویش های محلی ایران با زبان پارسی برای همگان آشکار شود . برای آگاهی بیشتر درباره پیوند زبان های محلی ایرانی با یکدیگر و با زبان پارسی به کتاب های گوناگون فرهنگ واژه ها و گویش های ایرانی نگاه شود . 

واژه‌های پارسی - تالشی 

پارسی : آب 
تالشی : آو āv ، اُو ov 

پارسی : زَن 
تالشی : ژِن žen ، یِن yen 

پارسی : مَرد 
تالشی : مِرد merd ، مِردَک merdak 

پارسی : پشیمان 
تالشی : پِشمون pešmun 

پارسی : چشم 
تالشی : چاش čâš ، چَش čaš ، چِم čem 

پارسی : شلوار 
تالشی : شالو šâlo ، شوار šǝvār 

پارسی : ناخُن 
تالشی : نانگر nângǝr ، مَنگِه mange 

پارسی : جنگل ، بیشه 
تالشی : ویشَه viša 

پارسی : تلخ 
تالشی : تِل tel ، تِلل tell 

پارسی : دُشمَن 
تالشی : دشمِن dǝšmen ، دشمِند dǝšmend 

پارسی : مُزد ، پاداش 
تالشی : مژد mǝžd ، مز mǝz 

پارسی : هیزم 
تالشی : ایزیم izim ، ایزم izǝm ، اِزم ezǝm 

پارسی : سپید ، سفید
تالشی : ایسپی ispi 

پارسی : آهن 
تالشی : اُسن osǝn ، آسون āsun 

پارسی : خُشک 
تالشی : هشک hǝšk ، خشک xǝšk 

پارسی : سوختن 
تالشی : سوتِه sute ، سیستِه siste ، سی یِه siye 

پارسی : دوختن 
تالشی : دوتِه dute ، دِشتِه dešte 

پارسی : دوشیدن 
تالشی : دوشی یِه dušiye ، دوشِه duše 

پارسی : دیدن 
تالشی : ویندِه vinde 

پارسی : نشستن 
تالشی : نشتِه nǝšte ، نِشتِه nešte 

پارسی : باریدن 
تالشی : وُیِه voye ، وارِه vāre ، وارِن vāren 


نویسنده : ضیاء طرقدار
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان