کد خبر: ۱۷۰۳۲
تاریخ انتشار: ۰۹ خرداد ۱۳۹۹ - ۱۵:۲۳-29 May 2020
مسلمانان در گذشته با كفار جنگ تدافعى نموده و خواه ناخواه افرادى از كفار اسير مى‌شدند.
عصراسلام: بهترين رفتار با اين اسرا چه بود؟ پنج حالت متصور است كه در صورت تبادل يا قبول غرامت، اين حالت‏ها نخواهد بود.
چنان‏كه پيامبر عظيم الشأن اسلام صلى الله عليه و آله در جنگ بدر به شرط تعليم ۱۰ مسلمان، يك اسير را آزاد مى‏‌نمود و در پايان نيز با گرفتن غرامت بقيه را آزاد فرمود. اما در غير اين صورت:

۱- آيا آن‏ها را آزاد كنند تا به كشور خود بازگردند (بدون غرامت يا خسارت يا تبادل اسرا.) اين حماقت است و تقويت كفار.

۲- آيا آن‏ها را آزاد كنند- بدون هيچ قيد و شرطى- تا در كشور اسلامى ناامنى ايجاد كنند. اين بدتر است.

۳- آيا آن‏ها را بدون مقدمه بسان كالا بفروشند. اين برخلاف انسانيت است.

۴- آيا آن‏ها را حتى بدون ايجاد ناامنى، زندان كنند كه خرج كشور اسلامى بالا رود.

۵- آن‏ها را در پرورشگاه‏هاى اسلامى پرورش مى‏دهند، تا اگر خواستند به اختيار خود مسلمان شوند.

در سه حالت اول بحث نمى‏‌كنيم؛ اما در مورد پنجم كه در گذشته بهترين راه براى نگه‏دارى اسراى جنگى بوده است، به بررسى مى‏‌پردازيم؛ با تقاضاى هر خانواده‏‌ی مسلمانى كه مى‏‌توانست مرد يا زن اسيرى از كفار را در خانواده‏‌ى خود نگهدارى كند، اسيرى به آنان تحويل داده مى‏‌شد و آنان نيز به او محبت مى‏‌كردند، خرج غذا و پوشاك و مسكن او را مانند ساير افراد خانواده مى‏پرداختند و در طول زمان او را آموزش اسلامى مى‌‏دادند تا مسلمان شود. اگر اين فرد مسلمان مى‏‌شد، آزاد مى‏‌گرديد. 

لكن مخارج مصرفى وى بايد پرداخت شود تا به خانواده‏‌ى سرپرست او ضربه‏‌ى اقتصادى وارد نشود. بدين صورت كه يا خودش كار كند و بپردازد و يا ديگرى. زيرا نفقه و مخارج آنان برعهده‌‏ى سرپرست خانواده نيست و برعهده‏‌ی خودشان است كه طبعاً بايستى شغلى را كه مى‏‌توانند انجام دهند تا مخارجشان را تأمين كنند و مزدشان نيز بايستى به‏‌طور عادلانه محاسبه و پرداخت شود و حتى اگر بيش از مخارجش درآمدى داشت، مابقى حق خود اوست و سرپرست او تنها مى‏تواند مخارج او را اخذ كند. 

بنابراين بحث خريد و فروش انسان مانند ساير اموال به‏‌طور مطلق، مطرح نبوده و نيست. بحث بيگارى كشيدن يا بى‏‌احترامى هم نيست، بلكه بحثِ بهترين راه براى نگهدارى اسراى جنگى است كه در حين اسارت، هيچ كار اضافه‏‌اى نبايد انجام دهند، بلكه تنها بايد همانند افراد خانه كارهاى جزيى را انجام دهند، فقط فرقشان در اين است كه مخارجشان را خودشان بايد تأمين كنند و اگر نتوانستند درآمدى داشته باشند، آن‏ها را به خانه‌‏ى ديگرى منتقل مى‌‏كردند و مخارج مصرف شده قبلى را محاسبه و دريافت مى‏‌نمودند.

پس اين رفتار صحيح و خردمندانه‏‌ى اسلامى را نمى‏‌توان برده‏‌دارى نام نهاد، زيرا سيستم نگهدارى غلام و كنيز در قرون اوليه‏‌ى اسلام، به ترتيب فوق‏‌الذكر باعث تربيت و مسلمان شدن بسيارى از كفار مى‏گرديد. چنان‏كه امام سجاد و ائمه ديگر عليهم السلام بدين وسيله در خانه‏هاى خود به ترويج تفكّر شيعى و ازدياد شيعيان و قرآن و اصول مذهب مى‏‌پرداختند. 

اما اگر كسانى در قرون اوليه به نام اسلام با غلامان و كنيزان رفتار برده‏دارى با اسرا مى‏كردند، دليل بر تأييد اسلام نيست، بلكه اشتباه و خشونت از آن حكام جور بوده كه برخلاف احكام اسلامى رفتار ناشايست و ظالمانه با اسراى جنگى مى‏كردند. امامان معصوم عليهم السلام هيچ‏گاه چنين رفتار غيرشرعى را با اسرا نداشتند و آنان بدون هيچ‏گونه تحميل و بى‏عدالتى رفتار انسان دوستانه‏اى نسبت به اسرا داشتند.

برده‏‌دارى كار فرعون و فرعونيان است و ائمه‏‌ی معصومين عليهم السلام هيچ‏گاه برده‌‏دارى نكردند كه اكنون بعضى مى‌‏گويند: به دليل فعل ائمه در نگهدارى برده، برده‏‌دارى جايز است! بلكه ائمه و ساير مسلمين صالح، اسراى جنگى را به جاى زندان در منزل نگهدارى مى‏‌كردند تا مسلمان شوند. البته اگر كافرى در همان ابتداى اسارت مسلمان شود به عنوان يك مسلمان در جامعه‏‌ى اسلامى حق حيات آزاد دارد. اگر هم كافر يا اهل كتابى بدون جنگ در جامعه‌‏ى اسلامى حضور داشته باشد، تا زمانى كه جامعه‏‌ى اسلامى را موطن خود حساب كند و خطرى براى مملكت و مردم ايجاد نكند، رعايت حقوق وى الزامى است. 

الان اين موضوع در جنگ با كفار مطرح نيست و در صورت وقوع نيز امكان نگهدارى اسراى جنگى در خانه‏‌ها براى امنيت جامعه ضرر بيشترى را دربردارد، لذا موضوع نگه‏دارى از اسرا در منازل مسلمانان نيز به كلى از ميان رفته است و اكنون بهترين راه براى نگه‏دارى از اسراى جنگى، همان زندان است. زيرا تأمين امنيت اجتماعى مهم‏تر است. اما اگر زمانى امنيت جامعه مختل نشود، با حفظ احترام و رعايت حقوق اسراى جنگى همانند يك شهروند و يكى از اعضاى خانواده، مى‏‌توان آن‏ها را بين خانواده‏‌‌اى مسلمان تقسيم كرد. منتهى بايد مخارج روزمره زندگى خود را تأمين نمايند.


نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان