کد خبر: ۱۵۹۴۱
تاریخ انتشار: ۳۰ فروردين ۱۳۹۹ - ۲۲:۲۶-18 April 2020
توجه به گویش‌ها از چند نظر حائز اهمیت است.
عصراسلام: ۱. در عصر ماشین زده‌ی امروز که پیشرفت‌های بی وقفه‌ی علمی و صنعتی، باعث تولّد لحظه به لحظۀ واژه های علمی به زبان های لاتینی و تحمیل آن ها به زبان های دیگر از جمله زبان فارسی شده اند، هیچ چیزی به اندازۀ ادبیّات بومی زیان ندیده است؛

۲. خطر تهدید جنگ نرم- که به ویژه در یکی دو دهه ی اخیر، نرم نرمک و بی سرو صدا همه ی عرصه های فرهنـگی، اجتماعی و .... را نشانه رفته و در پی نابودی تمام داشته های فرهنگی ماست- گوشه چشمی نیز به این گویش ها دارد؛ چرا که گویش ها، آیینه ی فرهنگ ها، باورها، آداب و رسوم و ارزش های یک ملّت و درواقع، محمل هویّت ملّی یک مردم با ریشه و با اصالت هستند و با نابودی آن ها دیگر چیزی برای گفتن و ابراز و اظهار هویّت باقی نمی ماند. این است که اهمّیّت توجّه به داشته های فرهنگی و اجتماعی گویشـی روز به‌ روز بیشتر احساس می شود.

۳. اهمّیّت دیگر گویش‌ها، علاوه بر بُعد مردم شناسی، فرهنگی و اجتماعی آن، این است که آن ها با گنجینه‌های غنیّ واژگانی خود، منابع بسیار ارزنده ای برای استغنای زبان معیار بوده و می توانند در مسئله‌ی جایگزینی و واژه سازی در برابر واژه های بیگانه کمک شایانی به فرهنگستان زبان نمایند.

۴. هم چنین بسیاری از واژه‌ها که در دوره‌های تاریخی گذشته بخشی از گنجینه‌ی لغات زبان فارسی بوده اند، به دلایل گوناگون کاربرد خود را در زبان امروز از دست داده اند؛ امّا در گویش های محلّی به شکلی پویا کماکان رواج دارند و متأسّفانه تعداد قابل توجّهی از این واژه ها را در فرهنگ لغت زبان معیار نمی‌توان یافت و دلایل بسیار دیگر که مجال پرداختن به آن‌ها نیست.

در این میان گویش بهبهانی، یکی از گویش‌هایی است که اگرچه از لحاظ جغرافیایی، گویشوران آن محدودند امّا ازنظر واژگانی از واژه های اصیل و پرباری برخوردار است. درست است که بنا به حکم جبر تاریخ، واژه‌هایی از بین می‌روند و واژه‌هایی جای آن‌ها را می‌گیرند و درست است که گذر زمان تأثیرات زیادی بر واژه‌های این گویش کهن (گویش بهبهانی) گذاشته و جای پای گذر زمان و دوره های مختلف را بر روی آن می‌توان مشاهده کرد به نحوی که هر دوره ای به تناسب خود واژه‌هایی به این گویش داده یا از آن گویش، گرفته است امّا این گویش هنوز که هنوز است توانسته است استوار و مقاوم به حیات خود ادامه دهد. 

به جرأت می‌توان گفت کتاب «تبارشناسی واژگان در گویش بهبهانی» نخستین کتابی است که به شیوه‌ی علمی در گویش بهبهانی از طریق ثبت واژه‌ها بر اساس حروف الفبا و رعایت خطّ فونتیک و آوانگاری به ریشه یابی آن ها پرداخته است. 

نگارنده در این کتاب بیش‌تر در صدد جستن ریشه‌ی واژگان و تبار آن‌ها بوده است که هر واژه از کدام زبان یا گویش وارد این گویش محلّی شده است. با توجّه به این نکته که امروزه بین واژگان رسمی و عامیانه تفاوت چندانی حس نمی شود و واژگان قدیمی و بومی، مسیر فراموشی را می پیماید پس بنا به احساس ضرورت برای حفظ این واژگان و هم کنار زدن پرده ی ابهام از واژه های بهبهانی در این کتاب، تحقیق واژگانی صورت گرفته است. در این سه جلد کتاب(جلد چهارم آن در دست تألیف) است تقریباً بیش از ۱۴۰۰ واژه با ریشه‌های آن‌ها مورد بررسی قرارگرفته است.


نویسنده: فرخنده نشاتی
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
کرونا چه خواهد شد؟
بزودی نابود می شود
هرگز از بین نمی رود
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان