کد خبر: ۱۵۷۳۹
تاریخ انتشار: ۲۱ فروردين ۱۳۹۹ - ۲۱:۰۷-09 April 2020
وظیفه اصلی دینام خودرو، شارژ مجدد باطری است. باطری ماشین در طول روشن بودن خودرو به طور خودکار برق را به تمام اجزای الکتریکی خودرو منتقل می‌کند.
عصراسلام: اما باطری خودرو به تنهایی توان انتقال این مقدار انرژی الکتریکی را به اجزای خودرو ندارد (دینام در حین روشن بودن موتور ماشین برق تولید می کند و این برق را در اختیار باطری قرار می‌دهد.) به طور کلی باید گفت وظیفه دینام تولید برق و ذخیره برق در باطری خودرو می‌باشد. پس در صورت خرابی دینام ماشین، در مدت کوتاهی باطری ماشین خالی می‌شود. به طور خلاصه باید گفت وظیفه باطری تنها تهیه برق برای استارت زدن خودرو و در مواقع روشن نبودن موتور می‌باشد و انتقال برق به نقاط مختلف در زمان روشن بودن موتور توسط دینام ماشین انجام می شود.

علائم خرابی دینام خودرو کدامند؟

در خیلی از خودروها چراغ هشداری برای آگاه ساختن از وضعیت دینام و باطری ماشین وجود دارد. این چراغ در کنار صفحه کیلومتر ماشین جای دارد. به طور معمول در زمان استارت زدن خودرو ، این چراغ روشن می شود و سپس خاموش می شود و اما اگر پس از استارت زدن و روشن شدن خودرو، این چراغ همچنان روشن بود به این معناست که باطری یا دینام ماشین به مشکل برخورده و خراب شده است. (برای پیدا کردن این چراغ می توانید از دفترچه راهنمای خودرو کمک بگیرید).

از دیگر روش های آگاهی از وضعیت دینام خودرو، انجام تست بار است. این تست نیاز به تعویض دینام را مشخص خواهد نمود. برای انجام این تست کافیست چراغ های بزرگ خودرو را روشن کنید و استارت بزنید؛ در عین حال به میزان روشنایی چراغ ها توجه داشته باشید و اگر تفاوتی در میزان روشنایی چراغ ها به وجود نیامد احتمالا دینام ماشین سالم است. اما اگر زمان استارت زدن نور چراغها کم شد به این معناست که انرژی را صرفا از باطری می گیرد و دینام خراب است.

روش دیگر تست خرابی دینام انجام تست ولت متر است. برای این کار باید از یک ولت متر ویژه مدل خاص ماشین و با توجه به دستورالعمل های شرکت سازنده استفاده کنید. توجه کنید که در زمان خاموش بودن ماشین عدد نشان داده شده توسط ولت متر باید ۱۲ ولت را نشان دهد. 

بعد از تست با ولت متر در حالت خاموش خودرو را روشن کنید و تمام وسایل برقی جانبی را خاموش کنید. در این زمان ولت متر باید بین ۱۴ تا ۱۴.۴ باشد و در آخرین مرحله تمام وسایل برقی جانبی را روشن کنید و اگر ولت متر در این حالت عدد ۱۳ را نشان دهد به این معناست که سیستم شارژ و دینام ماشین سالم است. و اگر اعداد نشان داده شده از این میزان کمتر بود یعنی باید دینام خودرو را چک کنید.

از علائم دیگر خرابی دینام خودرو می‌توان به دیر روشن شدن خودرو در زمان استارت زدن و کم نور بودن چراغ های داخل خودرو اشاره کرد. اگر باطری را تازه عوض کرده اید اما سیستم های برقی به درستی کار نکنند و باطری مدام شارژ خالی می کند باید دینام ماشین را هم تعویض نمایید. بنابراین عوامل متعددی در خرابی یا سوختن دینام دخیل هستند که دانستن این عوامل و پیشگیری از آن ها مفید خواهد بود. گرمی هوا باعث بالا رفتن درجه حرارت موتور و به مدار آمدن دور فن ثانویه با حداکثر دور می‌گردد. 

از طرفی استفاده از کولر خودرو و قرار دادن دور فن کولر در دور حداکثر و ترافیک سنگین شهرها باعث کاهش سرعت خودرو و کاهش دور موتور می شود که نتیجه آن پایین آمدن قدرت تولید برق دینام خواهد بود. 

وسایل برقی که در این حال با حداکثر ظرفیت خود کار می کنند باعث مصرف ذخیره برق باطری می گردند. این کمبود برق را بایستی دینام جبران نماید. به دلیل پایین آمدن دور موتور، دینام دیگر توان مداوم شارژ باطری را نداشته که باعث فشار مضاعف بر دینام می شود و اگر این مدت طولانی شود باعث سوختن دینام می شود.

بنابراین برای پیشگیری از خرابی دینام موارد زیر پیشنهاد می‌گردند:

از باطری هایی که دارای ظرفیت بیشتر هستند استفاده گردد. (آمپر ساعت حداقل ۶۵ آمپر)
در صورتی که مدت زمان توقف طولانی است، با فشار دادن پدال گاز، دور موتور را تا حدود ۲۰۰۰ دور در دقیقه یه صورت متناوب بالا ببرید.
دور فن کولر را حتی الامکان در پایین ترین درجه آن قرار دهید.
وضعیت شل یا سفت بودن تسمه دینام بایستی مرتباً بازدید گردد.
از روشن کردن چراغ ها در زمان های غیرضروری خوداری نمایید.
هرگز در موتورشوئی دینام را با آب شستشو ندهید.

در اینجا به بررسی بعضی قطعات دینام می پردازیم:

از آنجائیکه دینام توسط یک تسمه شیاری در مدار چرخش موتور قرار میگیرد، همواره باید این تسمه در فواصل منظم بازدید شود تا از پاره شدن آن به طور ناگهانی و در نتیجه خالی شدن شارژ باطری جلوگیری کرد. در اغلب دینامها که دارای استاتور با خروجی بیشتر از دو سر می‌باشند از چند دیود برای فرمان به چراغ دینام استفاده می شود. قطب منفی که در اتومبیل به بدنه اتصال دارد بعد از عبور از آرمیچر وارد پل دیودی شده و بوسیله یک یا چند دیود به خروجی چراغ دینام متصل می شود و در حالت ثابت بودن دینام خروجی منفی دارد. 

چراغ دینام از سمت دیگر به جریان مثبت خروجی سوییچ اتومبیل متصل می شود، به همین خاطر با باز شدن سوییچ اتومبیل چراغ دینام روشن میشود. پس از استارت و روشن شدن موتور اتومبیل با چرخش آرمیچر و تولید نیروی الکتریکی اختلاف پتانسیل ایجاد شده در دیودها باعث مثبت شدن خروجی چراغ دینام و در نتیجه خاموش شدن آن می گردد.

استاتور یا بالشتک یکی دیگر از قطعات اصلی دینام است که از هسته و سیم پیچ تشکیل شده است. هسته استاتور دارای چندین لایه می باشد که از حلقه های شیار دار نازک آهنی همراه با عایق مخصوص ساخته شده است. معمولا تعدادی از حلقه های آهنی مخصوص استاتور که دارای لایه بسیار نازکی از عایق مخصوص هستند به وسیله پرچ یا خار مخصوص روی هم سوار شده و هسته اصلی استاتور یا بالشتک دینام را تشکیل می دهند. 

استاتور دینام دارای سیم پیچی مرکب است که متشکل از چندین دسته یا حلقه سیم پیچ می باشد که لابلای شیارهای مخصوص هسته استاتور قرار می گیرند. استاتور در محیط خارجی دینام قرار میگیرد و با چرخش روتور در مرکز استاتور، عبور خطوط مغناطیسی آرمیچر از بین سیم پیچ های استاتور باعث به حرکت در آمدن الکترون در سیم پیچ ها و اختلاف پتانسیل الکتریکی بین نقاط اتصال سیم پیچها که خروجی استاتور هستند می شود. 

جریان الکتریکی تولید شده در استاتور که به شکل اختلاف فاز بین اتصالات خروجی استاتور وجود دارد متناوب است که فرکانس آن به دور آرمیچر بستگی دارد. برای شارژ باطری اتومبیل و مصرف مدارات الکتریکی اتومبیل جریان مستقیم (DC) با ولتاژ ثابت مورد نیاز است. از این رو خروجی استاتور وارد بخش یکسو کننده (دیود) و تثبیت کننده دینام می شود.

آرمیچر یا روتور قطعه مغناطیسی مرکزی دینام است که از یک محور یا شفت اصلی فولادی و پوسته پنجه ای شکل آهنی ساخته شده است و در مرکز استاتور حول محور خود می چرخد و وظیفه آن تولید نیروی مغناطیسی دینام است. آرمیچر معمولا دارای یک دسته سیم پیچ است که بطور منظم بدور محور اصلی آرمیچر بر روی یک قالب نازک پلاستیکی یا کائوچویی پیچیده شده است. 

سیم پیچی آرمیچر معمولا دارای دو سر است که از بین دسته سیم پیچ و پوسته بیرون آمده و به حلقه های مسی که کلکتور نام دارد متصل می شود. دور سیم پیچ آرمیچر را هسته ای آهنی دو یا چند تکه فرا گرفته که به شکل قطعات V شکل در کنار هم قرار گرفته اند. نیروی مغناطیسی آرمیچر بوسیله حرکت جریان الکتریکی باطری اتومبیل در سیم پیچ آرمیچر تولید می شود. چرخش آرمیچر باعث عبور خطوط مغناطیسی آرمیچر در سیم پیچ های استاتور یا همان بالشتک دینام شده و جریان الکتریکی را در سیم پیچ های بالشتک به حرکت در می آورد. 

بنابراین می‌توان گفت توان الکتریکی تولید شده در استاتور تا حد زیادی به مقدار نیروی مغناطیسی آرمیچر وابسته است و به همین خاطر یک رگلاتور الکتریکی که به آن آفتامات نیز می گویند دائما جریان الکتریکی ورودی آرمیچر را کنترل می کند تا ولتاژ و جریان خروجی استاتور را در حد معینی نگاه دارد.

واحد یکسوساز دینام که تعمیرکاران به آن دیود دینام نیز می گویند، یکی از قطعات دینام است. جریان الکتریکی تولید شده در استاتور دینام بصورت چندین فاز متناوب یا AC است که به دلیل تغییر دور موتور دارای فرکانسی متغییر است.جریان خروجی متناوب استاتور وارد دیود های واحد یکسوساز شده و به جریان DC تبدیل میشود . معمولا از چند پل دیودی برای یکسوسازی جریان استفاده میشود که تعداد دیودهای آن به تعداد خروجی‌های استاتور بستگی دارد ‌. دیودهای تشکیل دهنده واحد یکسوساز بدلیل عبور دادن جریان بالا حرارت زیادی تولید کرده و به همین خاطر بر روی صفحات خنک کننده آلومینیومی نصب می شوند که به آنها هیت سینک می‌گویند. تعداد دیودهای واحد یکسوساز در اتومبیل های مختلف قدیمی و جدید بسیار متفاوت است که حداقل از یک پل دیودی با چهار دیود تشکیل شده است .

آفتامات دینام (رگلاتور)

رگلاتور در دینام آفتامات نیز نامیده می شود. وظیفه آن در دینام کنترل جریان الکتریکی ورودی آرمیچر است . از آنجا که مقدار توان الکتریکی تولید شده در استاتور به نیروی مغناطیسی آرمیچر وابسته است، آفتامات با کنترل جریان ورودی آرمیچر بطور مستقیم بر توان خروجی دینام تاثیر می گذارد . به این ترتیب آفتامات دینام همواره بر توان الکتریکی خروجی دینام نظارت دارد.

تشخیص باتری خوابیده، آسان‌تر از تشخیص دینام خراب است. خودرو را توسط هل دادن روشن کنید و سپس وایرهای باتری را جدا کنید. اگر دینام نتواند سیستم را شارژ کند، خودرو زود خاموش خواهد شد. اگر خودرو روشن بماند و موتور درجا کار کند، پس مشکل از باتری است.


نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان