کد خبر: ۱۵۷۲۴
تاریخ انتشار: ۲۱ فروردين ۱۳۹۹ - ۱۱:۱۲-09 April 2020
"سرسام اجتماعی" نوعی آشفتگی و نگرانی اجتماعی است که طی آن افراد و گروه‌های مختلف جامعه در حالتی از بلاتکلیفی و ترس به سر می‌برند به گونهای که نمی‌‌توانند درست فکر کنند و بیندیشند و درست و منطقی تصمیم بگیرند.
عصراسلام: در وضعیت سرسام اجتماعی افراد به لحاظ ذهنی و عملی توان شان یا از دست می‌رود و یا رو به ضعف و سستی می‌نهد و به دلیل غلبه ترس و نا‌امیدی امکان حل و فصل بسیاری از امور خود را از دست می‌دهند. 

سرسام اجتماعی معلول شرایطی است که طی آن ساختارها و نهادهای اجتماعی کارآمدی مطلوب خود را از دست داده و توان مدیریت بهینه مشکلات را ندارند و در نتیجه افراد دچار ترس و نگرانی شده و اساسا نمی‌دانند که چگونه بود و باش و زندگی شخصی و اجتماعی خود را سامان دهند.

با شیوع ویروس کرونا در جهان اظهار نظرها و واکنش‌های عجیب و غریبی در این مدت از سوی بسیاری از افراد از فیلسوفان گرفته تا جامعه شناسان، روان شناسان، اقتصاد دانان، دین پژوهان، رهبران دینی و مذهبی، روزنامه نگاران، نویسندگان، پزشکان، تحلیل‌گران امور بهداشتی و درمانی، بیولوژیست‌ها، سیاستمداران و خلاصه همه آن‌ها که دستی بر نوشتن و زبانی در گفتن و تریبونی برای عرض اندام کردن داشته‌اند تا توانستند نوشتند و گفتند و تحلیل کردند و البته هنوز هم مشغول به چنین کاری اَند. 

گشت و گذاری هر چند کوتاه و مختصر در رسانه ها و شبکه‌های مجازی آدمی را به جنگل بی سر و تهی از انواع و اقسام اخبار، گزارشات، تحلیل‌ها، تصاویر، فیلم‌ها، اظهار نظرها، هشدارها، توصیه‌ها، گمانه زنی‌ها، هراس افکنی‌ها، بیم‌ها و امیدها پرتاب می کند. در این میان رویکردهای مربوط به توهم توطئه هم آتش بیار معرکه شده است و از سیاستمداران گرفته تا مردم عادی کوچه و بازار خبر از توطئه‌ای بنیان برافکن یعنی جنگ بیوتروریستی می دهند که برخی کشورها مثلا آمریکا یا چین مرتکب آن شده اند تا همدیگر را از صحنه رقابت های اقتصادی و نظامی حذف کنند!!!

به راستی آدمی در می‌ماند که چه کس یا کسانی و کدام دولت ‌ها، نهادها و سازمان‌ها و کدام مراجع علمی، فکری، پژوهشی و سیاستگذاری راست می‌گویند و اخبار و تحلیل های شان واقع نُما است و بهره‌ای از حقیقت دارد؟! اگر ساکنان کره خاکی و از جمله ساکنان سرزمین ایران در میانه این معرکه عجیب دچار آشفتگی‌های ذهن و زبان و سرگشتگی‌هایی در عمل و رفتار شده باشند به نظر می‌رسد که باید به ایشان حق داد. 

واقعیت این است که آسان نیست از این معرکۀ پُر پیچ و تاب به سلامت عبور کرد و دچار سرسام نشد. ممکن است برخی دوستان بگویند که اگر آدمی از عقل و منطق بهره‌ای برده باشد خواهد توانست درست را از نادرست و صحیح را از غلط تشخیص دهد و دچار آشفتگی و سرگشتگی نیز نخواهد شد.

این حرف کاملاً منطقی است و حقیقتاً تنها عقل و منطق است که می تواند آدمی را نجات دهد و از دریای خرافات، یاوه گویی ها، توطئه اندیشی‌ها، غرض ورزی‌ها، تعصب‌ها، جزم اندیشی ها، خودشیفتگی‌ها و جهالت‌ها بیرون آورد و به ساحل عقلانی و اخلاقی و انسانی زیستن است. 

اکنون اما بحث فقط بر سرِ ندانستن‌ها و جهالت‌ها و بی خبری‌ها نیست که در جای خود در بروز سرسام اجتماعی بسیار هم موثر است، بلکه سخن در این است که گویی ازدیاد داده‌ها و اطلاعات نیز عامل مهم دیگری است که همگان را دچار سرسام کرده و به نوعی تصمیم گیری‌ها و چگونه عمل کردن‌ها را دچار خدشه‌های اساسی نموده است. برای مثال انواع تحلیل‌های پزشکی درباره ویروس کرونا که در مواردی حتی ضدّ و نقیض هم هستند فهم دقیق و درست این بیماری را با مشکل مواجه کرده است و مردم به درستی نمی‌دانند که کدام تحلیل را برگیرند و بپذیرند و کدام را فروبنهند و نپذیرند. 

باز هم دقت شود که سخن در این نیست که هیچ معیار و ملاک دقیقی برای تشخیص درست از نادرست مطلقاً وجود ندارد بلکه بحث در این است که گویی تعداد این ملاک ها و معیارها متنوع و متکثر شده است و در نتیجه دست یابی به یک نتیجه نسبتاً روشن را دشوار کرده است. 

بر روشنفکران وظیفه شناس و با مسئولیت فرض است که به دور از هر گونه حُبّ و بغض ها و غرض ورزی ها و گرایشات سیاسی، حزبی، ملی، دینی، شرقی، غربی، علمی، فلسفی و به منظور فهم حقیقت از یک سو و کاهش درد و رنج انسان‌هایی که در این شرایط کرونایی رنج می‌کشند پای در این میدان بگذارند و در حد توان خویش بکوشند. نجات انسان ها از سرسام اجتماعی ای که بروز و ظهور نموده است حقیقتاً کاریست ارزشمند و اخلاقی و در کنار درمان بیماری ناشی از ویروس کرونا خود درمانی است بر دردهای روحی و روانی آدمیان کره خاکی. 


محمد باقر تاج الدین
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان