کد خبر: ۱۵۴۸۵
تاریخ انتشار: ۰۶ فروردين ۱۳۹۹ - ۱۴:۳۹-25 March 2020
"بهار یکی از پرفروغ‌ترین شعله‌های قصیده‌سرایی در طول تاریخ ادبی ماست و بی‌هیچ گمان از قرن ششم بدین سوی، چکامه‌سرایی به عظمت او نداشته‌ایم."
عصراسلام: می‌گویند روزی ملک الشعرای بهار در مجلسی نشسته بود و حضار برای آزمایش طبع وی ۴ کلمه را انتخاب کردند تا وی آنها را در یک رباعی بیاورد. کلمات انتخاب شده عبارت بودند از: خروس، انگور، درفش و سنگ

ملک الشعرای بهار سرود:

برخاست خروس صبح برخیز ای دوست
خون دل انگور فکن در رگ و پوست
عشق من و تو صحبت مشت است و درفش
جور دل تو صحبت سنگ است و سبوست

جوانی خام که در مجلس حاضر بود گفت: این کلمات با تبانی قبلی انتخاب شده اند. اگر راست میگوئید، من ۴ کلمه انتخاب میکنم و شما آنها را در یک رباعی بیاورید. سپس این ۴ کلمه را انتخاب نمود: آئینه، اره، کفش و غوره.

بدیهی‌ست آوردن این کلمات دور از ذهن در یک رباعی کار ساده ای نبود، اما ملک الشعرا شعر را اینگونه سرود:

چون آینه نور خیز گشتی احسنت
چون ارّه به خلق تیز گشتی احسنت
در کفش ادیبان جهان کردی پای
غوره نشده موَیز گشتی احسنت

چند نکته دربارهٔ استاد محمدتقی بهار 

اگر بخواهیم سفینه‌ای از شعر سنّتیِ صد سال اخیر ایران فراهم آوریم و از همهٔ انواع شعر در آن نمونه‌هایی بیاوریم: از طنز اجتماعی و وصف طبیعت تا سیاست و اخلاق و وطنیات و حتی اخوانیات و دیگر نمونه‌ها، از قبیل شعرهای سادهٔ تعلیمی برای کودکان و نوجوانان و تصنیف‌های سیاسی و...، تصوّر من بر آن است که سهم بهار بیش از هرکسی است، جز در قلمرو غزل که غزل‌های او در قیاس با دیگر نمونه‌های شعرش پایه‌ای فروتر دارند و بی‌انصافی است اگر غزل‌های او را با غزل‌های استاد شهریار یا عماد خراسانی یا سایه قیاس کنیم... . حق این است که بهار روح غزل‌سرایی یا زمینه‌های نفسانی این‌ گونه شعر را هیچ‌گاه نداشته است و تجارب او در این باب، ناکام‌ترین تجارب شعری اوست.

بهار... قصیده را به مرزی از کمال رسانده بود که تاریخ ادبیات ما نام او را به عنوان آخرین تجلّی شعر کلاسیک و یکی از چند تن چکامه‌سرای درجهٔ اوّل زبان فارسی ثبت کرده است.

بهار شاعر بود -شاعر به معنی راستین کلمه- نه از مقولهٔ استادانی که با خواندن دیوان عنصری و عمعق بخارایی و عثمان مختاری شاعر می‌شوند و دعویِ سنگرداری و دفاع از حریم ادب کهن‌سال ایران دارند. او خود دربارهٔ شعر و شاعری سخنانی داشت که امروز پس از گذشت نیم قرن هنوز هم بهترین گفتارست. گرامی باد یاد و خاطرهٔ ارجمند او!

با چراغ و آینه، محمدرضا شفیعی کدکنی، ۳۸۶-۳۹۰
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان