کد خبر: ۱۵۰۶۲
تاریخ انتشار: ۱۲ اسفند ۱۳۹۸ - ۲۱:۰۸-02 March 2020
میان ما و آنچه روی می‌دهد، یک واسطه وجود دارد؛ ذهن ما.
عصراسلام: ما بیش از آنکه با خودِ رویداد رویارو باشیم با تفسیری که از آن ارایه می‌دهیم مواجهیم. بهتر بگویم: آنچه رخ می‌دهد یک چیز است و تصویری که ما از آن به خود و به دیگران نشان می‌دهیم، چیزی دیگر. اندیشه و احساسی که هر یک از ما درباره یک موضوع مشخص داریم، ممکن است با واقعیتِ آن موضوع متفاوت باشد.

خروجی عملی ذهن- چه برای آن ماهیتی غیرجسمانی قائل باشیم و چه آن را فیزیکی و مترادف با کارکرد مغز بدانیم- یک چیز است؛ رفتار. سیستم فرماندهی بدن که هدفش حفاظت و تضمین بقای ما از طریق رصد کردن مداوم محیط پیرامون ماست، در هر لحظه حجم وسیعی از اطلاعاتی را که از منابع گوناگون دریافت می‌کند، پردازش و دسته‌بندی می‌کند.

تا اینجا، ظاهرا همه چیز درست و دقیق به نظر می‌رسد و هیچ مشکلی وجود ندارد. اما واقعیت این است که چنین نیست. این واسطه یعنی ذهن، ممکن است خطا کند و در نتیجه، ثبات، آرامش و حتی حیات ما به
مخاطره بیفتد.

عوامل و نحوه بروز مشکل و خطای احتمالی مورد بحث که عبارت از «تفسیر ناهمخوان با واقعیت» است کم نیستند اما در این مجال مختصر باتوجه به شرایط این روزهای جامعه ایران به واسطه شیوع و انتشار ویروس کرونای جدید، تنها برخی آنها را از منظر ارتباطات درون‌فردی مرور می‌کنم.

گفت‌وگوهای درونی ما و کرونا

هر فردی گفت‌وگوهایی با خود دارد که ممکن است از وجود آنها آگاه باشد یا نباشد. در طول شبانه‌روز بارها و بارها با خود حرف می‌زنیم. با این کار، یا اطلاعاتی را در قالب پیام‌های مشخص به خود می‌دهیم یا آنکه اطلاعاتی را در درون خود به شور می‌گذاریم. در اینجا نکته مهمی وجود دارد: هر چند مغز ما در این زمینه توانایی بالایی دارد اما برای «گفت‌وگوی درست و موثر با خود» باید از آگاهی و مهارت‌های لازم برخوردار بود، زیرا آنچه به خودم می‌گویم یا از خودم می‌شنوم، اگر درست نباشد یا اگر روش بیان و شنیدنم در گفت‌وگوهای درونی‌ام مناسب نباشد، به سرانجامی جز نتیجه‌گیری‌های نادرست منجر نخواهد شد.

اکنون که کرونا به موضوع اصلی روز جامعه، خانواده‌ها و افراد تبدیل شده است، بدیهی است که هر کسی در طول روز بارها در درون، با خود در این باره گفت‌وگو می‌کند. اگر این گفت‌وگوها براساس اصول درست گفت‌وگو با خود (Self talk) نباشد، چه بسا ذهن یا مغز ما به جای تحلیل واقعیات و نتیجه‌گیری‌های درست، خطا کند و درنهایت، به انجام رفتارهای نادرست فرمان دهد. این روش‌های نادرستِ گفت‌وگو با خود می‌تواند به بروز رفتارهای آسیب‌زا منجر شود.

گروهی ممکن است با جعلی یا شایعه دانستن اخبار منابع معتبر تصور کنند نیازی به سخت‌گیری نیست و بنابراین، شاید حتی بدون رعایت نکات ایمنی در مکان‌های پرتردد رفت و آمد کنند و در نتیجه احتمال بیمار شدن خود را افزایش دهند. نتیجه عملی و رفتاری تحلیل‌های برخی هم می‌تواند این باشد که عملا مرز مشخصی را برای سخت‌گیری درنظر نگیرند و با وجودی که اعمال احتیاطی و پیشگیرانه را به‌طور کامل و دقیق انجام داده‌اند، ذهن‌شان همچنان درگیر باقی بماند.

به همین دلیل این توصیه را جدی بگیرید:

سعی کنید روش‌ها و مهارت‌های ارتباطات درون‌فردی خود شامل «گفت‌وگو با خود» را مرور کنید تا مطمئن شوید که این گفت‌وگوها، مبتنی بر اصول و روش‌های درست هستند. برخی معیارهای درست بودن گفت‌وگو با خود این مواردند:

۱. شفافیت و واقع‌بینی: همان‌گونه که رد و بدل شدن جملات مبهم میان دو نفر، می‌تواند به سوءبرداشت و تفسیر غلط بینجامد، اگر گفت‌وگوهایی کلی و مبهم با خود داشته باشیم، ممکن است نتیجه‌گیری‌های کلی و چه بسا غلط داشته و از واقعیات دور شویم.

برای اطمینان از شفاف بودن گفت‌وگو با خود درباره کرونا می‌توان پرسش‌هایی مانند نمونه‌های زیر را از خود پرسید و سعی کرد پاسخ‌هایی به دور از سوگیری به آنها داد: آیا به این موضوع باور دارم که باید درباره هر موضوعی تعریفی روشن و عاری از ابهام داشته باشم؟ این بیماری چه ضرری برای من دارد؟ آیا به اندازه کافی درباره این بیماری اطلاعات دارم؟ اطلاعات درباره کرونا را از چه منابعی به دست می‌آورم؟ آیا در شناسایی و تفکیک اخبار درست و نادرست مهارت دارم؟

۲. ذهنیت خنثی: اگر درباره موضوعی، با ذهنی سراغ نتیجه‌گیری برویم که خنثی نیست و دیدگاهی مثبت یا منفی درباره آن دارد، نتیجه تقریبا از قبل قابل پیش‌بینی است. ذهنیتِ جهت‌دار، نتیجه‌گیری را به انحراف می‌کشاند و باعث می‌شود در عمل از واقعیت فاصله پیدا کنیم. سوگیری که ماهیتی ناخودآگاه دارد، به ما اجازه نمی‌دهد یک پدیده را آن‌گونه که هست درک کنیم، بلکه به واسطه آن، ذهن‌مان به ما دیکته می‌کند که باید این موضوع/ پدیده را صرفا این‌گونه که می‌گویم، ببینی.

مهم‌ترین و جامع‌ترین پرسشی که در این باره می‌توان از خود پرسید احتمالا این است که آیا روش اندیشیدن و نتیجه‌گیری‌ام درباره کرونا درست است؟



اعتماد
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان