کد خبر: ۱۴۲۹۹
تاریخ انتشار: ۱۳ بهمن ۱۳۹۸ - ۲۱:۴۸-02 February 2020
ایراس: هفتاد و يك سال پيش در دوم فوريه ۱٩٤٣ ته مانده نيروهاى نظامى آلمان که در استالینگراد محاصره شده بودند، تسليم شدند. پيروزى کامل اتحاد جماهير شوروى بر بهترين نيروهاى برگزيده هيتلر يک واقعيت بود.
براى دومين بار متوالى ارتش اتحاد جماهير شوروى به جهان نشان داد که مي شود نازي ها را شکست داد. در نبرد بزرگ مسکو جهان شکست نيروهاى نظامى نازي ها و عقب نشينى اجتناب ناپذير آنها را تا صدها کيلومتر ديد. در آن زمان انسان هاى عاشق آزادى، اميد تازه اى براى شکست کامل نازي ها به دست آوردند. پيروزى در استالينگراد آن اميد بود! 

از پيش از ٣۱ ژانويه ۱٩٤٣ بزرگترين گروه آلمانى که در راس آنها "مارشال ون پائولوس" بود در استالينگراد تسليم شده بودند. در مجموع در استالينگراد ٢٤ ژنرال، ۱۰۰۰۰ افسر و بيش از ٨۰۰۰۰ سرباز آلمانى به اسارت گرفته شدند. 
 

نبرد استالینگراد، یکی از مهلک‌ ترین و سرنوشت ‌سازترین نبردهای جنگ جهانی دوم و تمام تاریخ بشر بود. در این نبرد ارتش آلمان نازی و متحدان آن به‌منظور فتح شهر استالینگراد (ولگاگراد کنونی)، به آن یورش بردند که پس از چندین ماه درگیری خونین، در سوم فوریه ۱۹۴۳ آلمان ها شکست خورده و این شهر توسط ژنرال روکوسوفسکی آزاد گردید و فیلد مارشال "فون پائولوس" به اتفاق ۲۵۰۰ افسر عالی رتبه که ۲۴ نفر از آنها را ژنرال ‌ها تشکیل می‌دادند، تسلیم ارتش شوروی شدند. خشونت این درگیری از تمامی منازعات جنگ جهانی اول بیشتر بود و هنگام جنگ، شهر به کشتارگاهی عظیم تبدیل گشت. 

استالینگراد یکی از شهرهای اصلی صنعتی شوروی و نزدیک به ساحل رود ولگا بود که در آن کارخانه های بزرگ ساخت جنگ‌افزار و تراکتور وجود داشت. فتح این شهر برای "آدولف هیتلر" امتیاز بزرگی به حساب می‌آمد و موجب گسستن مسیرهای حمل و نقل شوروی در جنوب روسیه از طریق رود ولگا می‌شد. در اواخر ماه اوت ۱۹۴۲، ارتش چهارم زرهی لشکر زرهی آلمان از جانب شمال شرق و همزمان ارتش ششم به فرماندهی فون پائولوس، به همراه تانک ها و ۳۳۰٬۰۰۰ نفر از بهترین قوای ارتش آلمان، از سمت شرق به شهر حمله کردند، در ۲۳ اوت، هواپیماهای لوفت‌ وافه (نیروی هوایی آلمان)، بارانی از بمب های آتش‌ زا بر شهر فرو ریختند که بیشتر بناهای چوبی شهر را به خاکستر تبدیل نمود. گردان شصت و دوم شوروی به فرماندهی ژنرال واسیلی چویکوف، سرسختانه برای دفاع از شهر مقاومت کردند و در خیابان ها و خانه به خانه با آلمانی ‌ها جنگیدند. شهر به جهنم سوزانی از دود و آتش تبدیل شد و در هر لحظه صدها گلوله توپ و خمپاره و بمب در گوشه و کنار آن منفجر می‌شد. 
 

بحرانی‌ترین زمان برای روس‌ها در اواسط ماه اکتبر بود که نیروهای آلمان، آنها را تا نزدیکی رود ولگا به عقب راندند. نیروهای شوروی با استفاده از کرجی ‌ها و قایق ها از طرف دیگر ساحل این رود، مهمات تهیه می‌کردند که این گذرگاه‌ ها در آن هنگام توسط نیروهای آلمان به رگبار بسته شدند. با این وجود آلمان ها، به‌ خاطر تلفات زیاد، فرسودگی و فرا رسیدن سرمای طاقت‌فرسا، از ادامه جنگ دلسرد شده بودند. علی‌رغم تضمین "هرمان گورینگ" فرمانده لوفت ‌وافه، هواپیماهای باربری قادر نبودند تا سیصد تُن مهماتی که آلمان ها روزانه به ‌آن احتیاج داشتند، را به آنان برسانند و تانک‌هایشان در جنگ های پیوسته خیابانی کاری از پیش نمی‌بردند. نبرد استالینگراد به دلیل پافشاری طرفین برای پیروزی مبدل به پیکار خونینی شد که در آن آلمان‌ ها اجازه عقب نشینی نداشتند. 


در نوزدهم ماه نوامبر، نیروهای شوروی با طرح ژنرال ژوکوف، یک ضد حمله گازانبری (دوجانبه) بزرگ را از دو سمت شمال و جنوب شهر علیه قوای آلمان، به اجرا گذاشتند و به زودی پائولوس و نیروهایش در محاصره قرار گرفتند. فیلد مارشال فون پائولوس که مهمات بسیار کمی برای مبارزه با شوروی‌ها داشت و خود را در معرض نابودی می دید، از هیتلر درخواست کرد تا با عقب نشینی ارتش ششم و ملحق شدن آنان به نیروهای اصلی در غرب موافقت کند اما هیتلر با جواب «نه عقب نشینی کن و نه تسلیم شو»، به آنها فرمان داد تا آخرین نفس بجنگند. پائولوس با سرپیچی از فرمان هیتلر، در ۳۱ ژانویه ۱۹۴۳ خود را تسلیم نمود. ۹۱٬۰۰۰ مرد یخ‌زده و گرسنه آنچه بود که از ارتش زرهی عظیم چهارم و ششم آلمان باقی ماند که همگی به همراه ۲۴ ژنرال آلمانی به اسارت گرفته‌شدند. ۲۵۰٬۰۰۰ جسد متعلق به آلمان ها و رومانیایی‌ ها توسط نیروهای شوروی، در داخل و حومه شهر پیدا شد. کل تلفات نیروهای محور (آلمان، ایتالیا، رومانی و مجارستان) چیزی حدود ۸۰۰٬۰۰۰ نفر تخمین زده شده‌است. تاریخ‌ نگاران رسمی ارتش روسیه، برآورد می‌کنند که ۱٬۱۰۰٬۰۰۰ تن از سربازان شوروی برای دفاع از شهر جان باخته یا مجروح و مفقود شده‌اند و رقم نیروهای مردمی و غیر نظامی کشته‌شده در نبرد حدود ۴۰٬۰۰۰ نفر تخمین زده شده است. 

در نتیجه شکست در این نبرد، گارد آلمان در شرق کاملاً باز شد و این کشور ۳۰ درصد نیروهای خود را از دست داد و در سراشیبی اضمحلال قرار گرفت. 

در نوامبر سال ۱۹۴۳ در کنفرانس تهران، "وینستون چرچیل" نخست‌وزیر بریتانیا، شمشیری ساخته شده در کشورش با نام «شمشیر استالینگراد» را به استالین اهدا نمود که بر تیغه آن این کلمات حک شده بود: «به شهروندان استالینگراد با قلب های پولادینشان، هدیه‌ای از شاه جورج ششم، به‌عنوان نشان تکریم مردم بریتانیا.» 

ارتش سرخ با پیروزی در این نبرد، راه رسیدن به قدرت جهانی را برای شوروی هموار ساخت. موقعیت برتر شوروی، به مثابه طرف تعیین کننده در مذاکرات، در کنفرانس یالتا در فوریه ۱۹۴۵، ناشی از موقعیت آن در تناسب قوای نظامی جنگ جهانی بود.
 

نبرد استالین‌گراد. ۱۹۴۲
منابع:
۱. نشريه کارگر٬ ارگان رسمى حزب کمونيست سوئد (م.ل)
۲. ويكي پديا
۳. نبرد استالینگراد، دانشنامه بریتانیکا، ۲۰۰۸
۴. «جنگ جهانی دوم (استالینگراد و عقب‌نشینی آلمان)» دانشنامه بریتانیکا، ۲۰۰۸.
۵. دانشنامه انکارتا، ۱۸ ژوئیه ۲۰۰۸.
۶. شوروی در جنگ دوم جهانی، وبگاه لوموند دیپلوماتیک

گردآورنده: مرتضی شجاعی
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان