کد خبر: ۱۳۴۸
تاریخ انتشار: ۳۰ بهمن ۱۳۹۶ - ۱۴:۲۳-19 February 2018
موضوع بی‌توجهی به حقوق شهروندان اگرچه از حیث بی‌توجهی به حقوق شهروندی امری مدرن است (ظلم به رعیت -نه شهروند- در گذشته نیز بوده است

موضوع بی‌توجهی به حقوق شهروندان اگرچه  از حیث بی‌توجهی به حقوق شهروندی امری مدرن است (ظلم به رعیت -نه شهروند- در گذشته نیز بوده است اما مفهوم شهروندی به تعبیر امروزی آن مدرن محسوب می‌شود) در ادبیات کلاسیک اما این همه، مشمول بی‌عدالتی و بی‌اعتنایی به دادگری، مورد لعن و ذم بوده؛ در این میان توصیف قشرهای آسیب پذیرتر جامعه بالاخص پیرزنان بی‌پناه در جامعه استبداد‌زده و ناله نای آنان دستمایه شعر بسیاری از شاعران شده که نظامی گنجه‌ای از این حیث، گوی سبقت را از دیگران -در داستان « پیرزن مظلوم و سلطان سنجر»-  ربوده است.

 پیرزنی که به او ظلم شده است به دادخواهی، سنجر را مورد خطاب قرار می‌دهد اما در این میان، استدلال و تعبیر پیرزن مظلوم جالب است، او به سلطان سنجر  می‌گوید:

«زیردستان تو که به من ظلم کردند تنها به من ظلم نکرده اند بلکه به تو هم ظلم کرده اند چون  از تو هم چیزی دزدیده‌اند و آن عدالت است» :

(رطل زنان دخل ولایت برند/پیره‌زنان را به جنایت برند/آنکه درین ظلم نظر داشتست/ستر من و عدل تو برداشتست) :

آنکه درین ظلم نظر داشتست
ستر من و عدل تو برداشتست!

نکته قابل توجه اما به همین‌جا ختم نمی‌شود، «سید محمد کمره‌ای» نامی پس از دزدیده شدن دوچرخه پسرش برای دادخواهی به رئیس الوزرای وقت ( رضاشاه بعد) نامه‌ای می‌نویسد و جالب اینکه به نظر من، استدلال او در این دادخواهی، الهام‌گرفته از پیرزن داستان نظامی است و نشان می‌دهد که بر ادبیات بالاخص اشعار نظامی، اشراف دارد، به این معنا که در نامه دادخواهی با ظرافت، مال‌باخته را تنها خود نمی‌داند بلکه به قدر قدرت و صاحب‌منصب وقت، یادآور می‌شود که جناب دزد با این فارغ‌البالی در واقع چرخ عظمت و محبوبیت او را نیز به سرقت برده است:

مقام محترم حضرت اشرف، آقای رئیس الوزرا 
دو چرخه یکصد و شش تومانی پسر مرا دو نفر صاحب منصب قزاق از خانه‌ام سرقت. پنج ماه متجاوز است تعقیب؛ اداره قلعه بیگی به کشفیات نظمیه، بی اعتنا و مخل. از این اعمال هم یقیناً دو چرخ از شما سرقت؛ یکی چرخ عظمتت از قلوب ما و دیگر چرخ شرافت از قشون شما. جدی بکن که دو چرخ شما و دوچرخه پسرم به صاحبانش مسترد شود، وگرنه بدبخت ما و بدبخت‌تر از ما شما.
 
والسلام علی من اتبع الهدی 
سید محمد کمره‌ای 
[تاریخ احتمالی 1303 ش ]
این نازک‌اندیشی که جلوه‌های مختلفی در آثار مکتوب بجامانده دارد، یادآور این نکته نازک‌اندیشانه است که ظلم و تعدی تنها ضعف و بی‌پناهی مظلوم را نشان نمی‌دهد و طرف سرافکنده، سوی ظلم‌دیده نیست بلکه صاحب قدرت نیز در این ماجرا چیزهای ارزشمندی را از دست داده است.  


نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
رنگ خدا
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
پنجره
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و متون مرجع
نظامی
کسب و کار
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان