کد خبر: ۱۲۹۹۱
تاریخ انتشار: ۱۱ آذر ۱۳۹۸ - ۲۲:۲۳-02 December 2019
آنچه با پول نمیتوان خرید». این عنوانِ یکی از کتاب های مایکل سندل است، فیلسوفِ سیاسیِ منتقدِ بنیادگراییِ بازار. کتاب سندل، کتاب ساده ای ست، پر از مثال های برگرفته از زندگیِ روزمره. این مثال ها، در حوزه های گوناگون، نشان می دهند که چگونه پول یک به یک عرصه های حیات اجتماعی و حتی شخصی¬ ترین مناسبات آدمی را تسخیر کرده است.
  و اکنون پرسش این است که آیا چیزهایی هم هستند[یا باقی مانده اند] که نشود با پول خریدشان؟ حالا کم کم پیامدهای کالایی شدنِ تقریبا همه چیز و همه مناسبات انسانی خود را نشان می دهند، شکاف طبقاتی بیشتر شده و بخش های عمده ای از مردم حتی از پسِ تامین نیازهای اساسی شان مثل بهداشت و آموزش و مسکن بر نمی آیند. سندل می خواهد نشان دهد که چیزهایی را نمی توان و البته نباید ذیل محاسبه پولی قرار داد. که کالایی شدن همه روابط و مناسبات، کالایی که قابل خرید وفروش باشد، تا چه حد ویران کننده است. پیش از او هم بسیاری، و از جمله پولانی، به شیوه ای شاید دقیق تر، نشان داده بودند که جامعه در برابر این فرایندِ همه گیر کالایی شدن مقاومت خواهد کرد، اگر نه به سمت فروپاشی خواهد رفت.  

احتمالا یکی از مکانیسم های اصلی برای تحکیمِ این منطق بازاری فرایندِ طبیعی سازی است. یعنی بتدریج این باور نزد همگان شکل بگیرد که آنچه که هست، وضعیت موجود، طبیعی است؛ اینکه می شود هرچیزی را وارد محاسبات پولی کرده و «ارزش» آن را نشان داد. وقتی این طبیعی سازی انجام شد، وقتی نهادینه شد، آن وقت این منطق بدون مزاحمت، به پیشروی اش ادامه می دهد و عملاً همه مسخر او می شوند. بنابراین طبیعت زدایی قدم نخست برای مقاومت در برابر این منطق است. طبیعی نیست که قلیلی همه چیز داشته باشند و اکثریت، محروم از نیازهای اولیه آدمی باشد. 

محمد هدایتی

نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و ادبیات
نظامی
کمپر و ون لایف
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان