کد خبر: ۱۲۴۵۰
تاریخ انتشار: ۱۰ آبان ۱۳۹۸ - ۰۸:۵۲-01 November 2019
تیپو سلطان که نام واقعی او سلطان فاتح علی خان شهاب بهادر می‌باشد در سال ۱۷۵۰ میلادی در منطقه میسور در جنوب هند و در شهر سرینگا پتم چشم به جهان گشود.
عصراسلام:
او بزرگترین پسر سلطان حیدر علی، سلطان و پادشاه منطقه دکن در جنوب هند  بود. او در زمان حکومت خویش شروع به ضرب سکه به زبان فارسی، جایگزین کردن تقویم خورشیدی ایرانی به جای تقویم عربی و رسمی کردن زبان فارسی در منطقه پادشاهی خویش کرد، تیپو سلطان همچنین دستور داد تمامی نامه‌های دربار، قوانین حکومتی و دستورات سلطنتی به فارسی نوشته و ثبت شود.

او در زمانه‌ای زندگی می‌کرد که انگلیسی‌ها به تدریج شروع به اشغال شبه قاره هند کرده و یکی پس از دیگری حکومت‌های محلی را از بین می برده و زبان انگلیسی را به جای زبان فارسی و اردو، روش زندگی بریتانیایی، آموزش و پرورش به سیستم انگلیسی و از بین بردن اسلوب زندگی هندی- ایرانی را بشدت تبلیغ می‌کردند، شاید بدین علت بود که تنها منبع الهام او به گذشته پرشکوه هند و ایران بود. 

او پس از زیارت صوفی بزرگ منطقه اکور یعنی تیپو مستان علیا نام تیپو سلطان را بر خود نهاد، سپس کتابخانه ای در شهر میسور ایجاد کرد که در آن حدود ۲۰ هزار جلد کتاب به زبان‌های فارسی و اردو موجود بود، همچنین باغ بزرگی به سبک باغ های ایرانی در شهر بنگلور به نام لعل باغ یا در زبان هندی لال باغ ایجاد و قصری تابستانی به سبک کاخ‌های ایرانی-مغولی نیز بنا نهاد.

در راستای اعتلا و رونق فرهنگ ایرانی در دربار خود جمعی از نویسندگان و شاعران پارسی گوی هند را گرد هم آورد و هر هفته " محفیل " یا "مشاعرا " را بطور منظم ترتیب می‌داد.

تیپو سلطان نام شهرهای منطقه تحت حکومت خود را نیز از نام‌های هندی یا سانسکریت (هچنین نام‌های محلی)به نام‌های فارسی تغییر داد مثلا منگلور به جلال آباد، بی پور به فروغی، میسور به نظام آباد، دروار به قریش آباد، گوتی به فیض حصار، راتان گیری به مصطفی آباد، دین دی گول به خالق آباد و کالی کوت به اسلام آباد.

لازم به ذکر است که با همه اهتمامی که او در راستای ترویج و تقویت زبان فارسی و فرهنگ ایرانی در جنوب هند کرد بر کسی پوشیده نیست که او پیروان دیگر مذاهب را محترم نمی‌شمرد و پس از مدتی کمر به نابودی معابد و کلیساهای منطقه تحت حکومت خود بست و هندوان را وادار به تغییر مذهب از هندویسم به اسلام کرد. 

طبقات پایین اجتماع هندو از این مساله بسیار استقبال کردند زیرا آناندر واقع در سیستم اجتماعی خویش نجس محسوب شده و از هیچ گونه حقوق اجتماعی و شهروندی بر خوردار نبودند, ولی مردمان بالا دست طبقات اجتماعی هندو در جنوب هند از این کار به دلایل بسیار سر باز زدند.

یکی از دلایل شکست تیپو سلطان در جنگ با انگلیسی‌ها نیز این مساله ذکر شده است. پس از مرگ تیپو سلطان نام‌های شهرهای مذکور دوباره به وضعیت اولیه برگشت و معابد و کلسیاها از نو بازسازی شد.

تیپو سلطان به فرهنگ و زبان فارسی بسیار عشق می‌ورزید و به زبان فارسی و اردو نیز شعر می‌گفت. او همواره محافل مشاعره و مباحثه در قصر خویش برپا می‌کرد که هندیان به آن (محفیل) یا (موشاعرا) می گویند. 

در این اینجا چند کلمه درباره تلفظ کلمات هندی و فارسی لازم به ذکر است، در زبان هندی و اردو کلمات بسیار فارسی و عربی وجود دارد که با تلفظ هندی گفته میشود زیرا بسیاری از حروف در زبان هندی یا قابل تلفظ نیست و یا باید آن را با ی یا الف تغییر داد مانند کلمه محفل که هندیان به آن محفیل و یا کلمه دعوت که هندیان به آن داوت می گویند و همچنین کلمات بسیاری از فارسی دری نیز در زبان هندی و اردو وجود دارد که در ایران دیگر یا کاربرد ندارد و یا به معنی دیگری بکار میرود مانند کلمه دریا که در زبان هندی به معنی رودخانه می باشد زیرا این کلمه در زبان دری نیز به این معناست و یا کلمه یاداشت که در زبان هندی و اردو به معنی حافظه می باشد ولی در ایران به معنای دیگریست.

تیپو سلطان جمعی از بهترین موسیقی دانان شبه قاره هند را در دربار خویش گرد هم آورد و رقص کلاسیک معروف کتک Kathak که در شبه قاره هند به دو مکتب معروف لکنو در شمال هند که مسلمان نشین بوده و مکتب جی پور که در غرب هند که هندو بوده‌اند تقسیم میشود را در دربار خویش ارج نهاد.

تیپو سلطان نیز بشدت تحت تاثیر و عاشق موسیقی و فرهنگ پوشاک ایرانی بود. البته همانطور که بر همگان واضح است تمامی حکام مسلمان شبه قاره تحت تاثیر این فرهنگ بوده و تا امروز نیز بیشتر نام لباس هاس سنتی هند فارسی می باشند. 

کلماتی مانند شلوار ,کورتا(کورته) که به معنای پیراهن زنانه‌ای است که با شلوار پوشیده می شود، شال، پای جامه، شیروانی، لباس، پوشاک، پیرهن، دامن، فرشی پای جامه (نوعی شلوار)، جبه (نوعی بالاپوش بلند) و پایل (نوعی خلخال ) که از کلمه پای فارسی و ل هندی تشکیل شده است.

این مطلب بر پژوهشگران و تاریخدانان شبه قاره هند نیز پوشیده نیست که در حدود هزار سال فرهنگ و زبان ایرانی فارسی بر شبه قاره هند مسلط بوده و تا حال نیز تسلط خویش را حفظ کرده است .



نسیم کمپانی

منابع :
1-History Of Tipu Sultan  /MohibbulHasan /AAKAR Books 1951 
2-Tipu Sultan :The Ryrant Of Mysore /Sandeep Balakrishna /Rare Publication 2013
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و متون مرجع
نظامی
کسب و کار
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان