کد خبر: ۱۱۸۳۰
تاریخ انتشار: ۲۵ شهريور ۱۳۹۸ - ۱۴:۵۵-16 September 2019
ازن یک لایه محافظتی است که از رسیدن اشعه‌های مضر خورشید به زمین جلوگیری می‌کند، در واقع ضامن سلامتی و بقای حیات انسان و بسیاری از جانداران در زمین است که دهه‌های اخیر به دلیل فعالیت‌های صنعتی بسیار آسیب دیده است.
عصراسلام:
طبق آخرین اطلاعات محققان امر در سال ۲۰۱۸، بخش‌هایی از لایه ازن به میزان یک تا سه درصد در هر دهه ترمیم شد و امید است تا سال ۲۰۳۰ نیمکره شمالی ترمیم و بخش‌هایی از نیمکره جنوبی نیز به سطح قابل ملاحظه‌ای برسد.

لایه ازن همچون سپر از زمین و موجودات آن محافظت می‌کند اما روند تخریب و نازک شدن آن طی دهه‌های گذشته شدت گرفته و تلاش‌های بین‌المللی در این زمینه به شکل‌گیری پروتکل مونترال برای حفاظت از لایه ازن منجر شد.

ایران نیز در فاز نخست پروژه حفاظت از لایه ازن موفق به حذف ۹ هزار و ۸۰۰ تن گاز مخرب لایه ازن شد و در فاز دوم نیز باید دو هزار تن دیگر را حذف کند.

در اوایل دهه ۱۹۷۰ برای اولین بار محققان دریافتند که انتشار کلروفلوئوروکربن‌ها (CFC‌) که مواد شیمیایی به‌ کار رفته در یخچال‌ها، افشانه‌ها و مواد شوینده است باعث تخریب لایه ازن می‌شود و در نتیجه مقدار زیادی اشعه فرابنفش مضر به زمین خواهد رسید. 

در واقع کشورها به این نتیجه رسیدند که یک سری مواد ساخته دست بشر که ترکیبات ناپایداری هستند به اتمسفر می‌روند و شکسته می‌شوند که این مساله موجب تخریب مولکول‌های لایه ازن می‌شود.

بعد از آن و در سال ۱۹۸۵ وجود حفره لایه‌ ازن بالای قطب جنوب کشف و مشاهده شد که این حفره هر سال بزرگ‌تر و عمیق‌تر می‌شود؛ این آسیب دنیا را بر آن داشت تا فکری به حال این سپر حفاظتی کند که بر این اساس در همان سال حدود ۲۸ کشور برای ساماندهی لایه ازن در وین جمع شدند و تصمیماتی را برای حفاظت از این سپر حفاظتی اتخاذ کردند و قرار شد همکاری ‌های بین‌المللی در این زمینه آغاز شود.

دو سال بعد یعنی در سال ۱۹۸۷ پروتکل مونترال با مشارکت ۴۶ کشور جهان به تصویب رسید، بر اساس این پروتکل مواد مخرب لایه ازن شناسایی و راه‌های کاهش انتشار آنها اعلام شد، دولت ایران نیز در سال ۱۹۸۸ به این پروتکل پیوست.

در ادامه این تلاش‌ها در سال ۱۹۹۴ کشورهای عضو مجمع عمومی سازمان ملل، پذیرفتند تا روزی را برای حفاظت از لایه ازن نامگذاری کنند که به این ترتیب ۱۶ سپتامبر (۲۵ شهریور) را به عنوان روز جهانی حفاظت از لایه ازن تعیین کردند و کشورها متعهد به کاهش گازهای مخرب لایه ازن شدند.

کارشناسان معتقدند اگر کشورهای عضو کنوانسیون وین و پروتکل مونترال به تعهدات خود عمل کنند و مصرف مواد مخرب لایه ازن را طبق برنامه زمان‌بندی شده حذف کنند، چرخه طبیعی تشکیل ازن به حالت طبیعی خود بر می‌گردد و حفره لایه ازن ترمیم می‌شود، البته در شرایط مناسب و مساعد دست کم ۵۰ سال طول می‌کشد تا این حفره‌ ترمیم شود.

کارشناس مسئول بخش قوانین و مقررات دفتر حفاظت از لایه ازن روز دوشنبه گفت: فعالیت‌های دفتر حفاظت از لایه ازن به نمایندگی سازمان حفاظت محیط زیست در پنج محور کلی تغییر خط تولید کارخانه‌ها و حذف فیزیکی، بخش قوانین و مقررات کنترلی، آموزش و تنویر افکار عمومی، پایش و نظارت و همکاری‌های منطقه‌ای و بین‌المللی خلاصه می‌شود.

مریم حسنی افزود: در بخش حذف فیزیکی که شامل حذف مواد مخرب لایه ازن در بخش‌های مختلف مصرف‌کننده است، از ابتدای فعالیت دفتر حفاظت از لایه ازن ۹ هزار و ۸۰۰ تن از مواد مخرب لایه ازن را حذف کردیم در واقع در فاز نخست موفق به حذف این میزان شدیم، فعالیت دفتر از سال ۱۳۷۳ آغاز شد اما برای اینکه بر اساس پروتکل مونترال پروژه‌ای تصویب شود باید بر اساس یک سری بررسی‌های انجام شده پیش رود که تا حدودی زمان بر است.

وی ادامه داد: به عنوان مثال یک واحد صنعتی را در نظر بگیرید که پس از مناقصه، حداقل دو سال زمان لازم دارد، تجهیزات مناسب برای آن تهیه، نصب و راه اندازی شود و بعد به مرحله تولید برسد تا بتوانیم بگوییم که این واحد این مقدار گاز مخرب لایه ازن را حذف کرده است.

حسنی اظهار داشت: در مجموع دستاوردهای حاصل از اجرای طرح‌ها و پروژه ‌های مصوب تحت پروتکل مونترال در کشور تجهیز و تغییر خط تولید هزار و ۳۷۸ واحد تولیدی و خدماتی است که به حذف حدود ۹ هزار و ۸۰۰ تن از مواد مخرب لایه ازن مشتمل بر کلروفلوروکربن‌ها، تتراکلرید کربن و هیدروکلروفلوروکربن‌ها منجر شد.

وی گفت: اکنون فاز یکم این پروژه تمام شده و  وارد فاز دوم مدیریت حذف هیدروکلروفلوروکربن ‌ها شده‌ایم، در این فاز تعهدی که برای ما تصویب شده این است که باید حدود دو هزار تن دیگر مواد مخرب لایه ازن را حذف کنیم که که اجرای آن را با همکاری سازمان‌ها و نهادهای ملی و آژانس‌های بین‌المللی پروتکل مونترال آغاز کردیم که قرار است این میزان تا سال ۲۰۲۳ حذف شود البته انتظار داریم که تا آن زمان، میزان حذف ما به مقادیر بالاتری برسد، این میزان حذف علاوه بر آن ۹ هزار و ۸۰۰ تنی است که که هفتاد و هفتمین کمیته پروتکل مونترال به تصویب رسید.

کارشناس مسئول بخش قوانین و مقررات دفتر حفاظت از لایه ازن تاکید کرد: البته در فاز دوم فعالیت ما فقط حذف این مقدار نیست بلکه برگزاری کارگاه‌های آموزشی مختلف، اعمال یک سری قوانین و مقررات متناسب با شرایط سال و تقویت نظارت بر واحدهایی که تبدیل شدند نیز جزو وظایف ما در سند فاز دوم پروژه است.

وی درباره کمک کشورهای پیشرفته به کشورهای در حال توسعه گفت: بر اساس پروتکل مونترال باید کشورهای پیشرفته به کشورهای در حال توسعه کمک کنند، در واقع کشورهای در حال توسعه مانند ایران جزو کشورهای بند ۵ پروتکل مونترال به حساب می‌آیند و کشورهای توسعه‌یافته متعهد هستند که ۱۰ سال زودتر فعالیت‌های حذف خود را شروع کنند و از طرفی در صندوق چند جانبه پروتکل مونترال که منابع مالی کشورهای مختلف در آن جمع‌آوری می‌شود باید به کشورهای در حال توسعه به صورت اهدایی در چارچوب تجهیزات سازگار با لایه ازن اعتبار داده شود که این کار انجام می‌شود.

حسنی افزود: در ایران نیز از همان ابتدای فعالیت با توجه به شرایط کشور و بر اساس میزان مصرفی که داشتیم، منابع مالی خوبی دریافت کردیم و به واحدهای تولیدی و خدماتی ارائه دادیم تا در چارچوب تجهیزات خط تولید خود را تبدیل کنند.

وی ادامه داد: این منابع به ۱۲۲ واحد یخچال‌سازی، ۶۶ واحد مونتاژ یخچال، ۵۹۵ بخش تعمیرگاه‌ یخچال، ۴۵۴ بخش تعمیرگاه‌ کولر خودرو، ۴۷ بخش اسفنج‌سازی و افشانه ‌های تنفسی مواد مخرب لایه ازن داده شد تا تجهیزات خود را سازگار با لایه ازن تغییر دهند.

وی درباره وضعیت دیگر کشورها در راستای عمل به تعهدات خود گفت: یکی از محورهای فعالیت ما، همکاری‌های منطقه‌ای و بین‌المللی است که بر این اساس سالانه نشست‌های جهانی و منطقه‌ای برگزار می‌شود که طی آنها برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد (یونپ) وضعیت تعهدات کشورها را بررسی می‌کند و اگر مشکل یا تناقضی باشد اعلام می‌کند، طبق مشاهدات و گزارش‌های نمایندگان حاضر در این نشست‌ها، کشورها همگام با یکدیگر پیش می‌روند چون منابع مالی اهدایی که به کشورها داده می‌شود در گرو اجرای تعهداتشان است.

کارشناس مسئول بخش قوانین و مقررات دفتر حفاظت از لایه ازن تاکید کرد: در واقع طبق بند ۷ پروتکل مونترال کشورها موظف هستند که سالانه آمار مصرف، تولید و واردات خود را به پروتکل مونترال و دبیرخانه ازن ارائه دهند که این نشان می‌دهد کشورها به تعهداتش عمل می‌کنند یا خیر.

وی درباره روند فعلی ترمیم لایه ازن نیز توضیح داد: بر اساس آخرین اطلاعات ارائه شده از سوی محققان فعال تحت پروتکل مونترال در سال ۲۰۱۸، بخش‌هایی از لایه ازن به میزان یک تا سه درصد در هر دهه ترمیم یافته است، آنها همچنین پیش‌بینی کردند که تا سال ۲۰۳۰، در بخش‌هایی از نیمکره شمالی ترمیم کامل صورت گیرد و در نیمکره جنوبی و مناطق جنوبی‌تر در همان سالها و پس از آن، ترمیم به سطح قابل ملاحظه‌ای برسد. 



ایرنا
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و متون مرجع
نظامی
کسب و کار
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان