کد خبر: ۱۱۵۳۰
تاریخ انتشار: ۰۴ شهريور ۱۳۹۸ - ۲۳:۴۰-26 August 2019
علی‌اصغر حکمت در ۱۲۷۱ در روستای پیراشکفت از توابع شیراز متولد شد. پس از گذراندن تحصیلات ابتدایی و متوسطه در شیراز برای ادامه تحصیل به تهران آمد و در کنار آموختن علوم جدید در مدرسه آمریکایی، به آموختن علوم اسلامی نظیر فقه و اصول نزد میرزا طاهر تنکابنی پرداخت.
در ۱۲۹۷ وارد خدمات فرهنگی شد و با نشر مقالات تحقیقی و تدریس زبان انگلیسی در مدارس متوسطه، کسب شهرت نمود و وارد فعالیت‌های سیاسی شد و با کمک عده‌ای از دوستان و همفکران خود به رهبری علی‌اکبر داور، حزب رادیکال را بنیان‌گذاری کردند. 

تا ۱۳۰۹ در وزارت معارف خدمت می‌کرد. در این سال به تشکیلات جدید داور در دادگستری وارد شد و پس از چندی برای مطالعه در امور قضایی و ثبتی به اروپا اعزام شد. وی در اروپا وارد دانشکده حقوق و ادبیات شد و مدرک لیسانس در هر دو رشته گرفت. در   ۱۳۰۹ به منظور تکمیل تحصیلات خود به فرانسه و انگلستان عزیمت کرد و از دانشگاه سوربن پاریس در رشته ادبیات فارغ‌التحصیل گردید و به تهران بازگشت.

در شهریور ۱۳۱۲ به تهران احضار شد و در کابینه فروغی ابتدا کفیل و بعد وزیر معارف شد. در همین دوره که او وزیر معارف بود دانشگاه تهران تاسیس شد و او خود تا ۱۳۱۷ به مدت چهارسال اولین رئیس دانشگاه تهران بود و به تدریج و با کمک او‌ دانشکده‌های فنی و معقول‌‌ و منقول‌ و… بنیاد نهاده‌ شد.بنای موزه ایران‌ باستان و کتابخانه ملی‌ و دانشسرای مقدماتی و ورزشگاه امجدیه یادگار دوران وزارت حکمت‌ است.

در کابینه جم نیز وزیر فرهنگ بود. دوران پنج ساله وزارت فرهنگ علی‌اصغر حکمت را باید دوران تحول فرهنگی در این وزارتخانه نام نهاد. حکمت پس از معافیت از وزارت فرهنگ در کابینه محمود جم و کابینه دکتر متین دفتری وزیر کشور بود. 

در کابینه فروغی در شهریور ۱۳۲۰ وزیر بازرگانی و پیشه و هنر و بار دیگر وزارت بهداری را برعهده گرفت. در کابینه سهیلی نیز همچنان وزیر بهداری و دو دوره در کابینه ساعد (۱۳۲۷) و کابینه اقبال (۱۳۳۷) وزیر خارجه ایران بود. 
او در تحکیم و توسعه روابط همه‌جانبه ایران با کشورهای مسلمان و آسیایی، به ویژه هندوستان، کوشش فراوان کرد. علی اصغر حکمت از ۱۳۳۲ تا ۱۳۳۷ سفیرکبیر ایران در هند بود و از دانشگاه دهلی دکترای افتخاری دریافت کرد. حکمت با بسیاری از رجال هند چون مهاتما گاندی، جواهر لعل نهرو، ابوالکلام آزاد، تاگور و… دوستی و مراوده داشت. بخشی از آثار تحقیقی و ادبی وی نیز دربارهٔ هند است از جمله «نقش پارسی بر احجار هند»، «سرزمین هند»، «ادیان و تمدّن و فرهنگ هند».

علی‌اصغر حکمت از  ۱۳۲۹ استاد کرسی تاریخ مذاهب و ادبیات ایران در دانشگاه تهران بود و تدریس را حتی در دوران وزارت رها نکرد و این امر تا ۱۳۵۱ ادامه یافت. در این سال بیش از پنج هزار جلد کتاب را اعم از موروثی یا خریداری شده و روزنامه ـ عصر ناصری تا زمان معاصرـ به کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران اهدا کرد که چندصد نسخه خطی ارزنده در میان آنها بود. همچنین فرمانها و اسناد و کتابهای خطی اجداد خود را به کتابخانه آستان قدس رضوی و اشیای ذی‌قیمت دیگری را نیز به موزه ملی پارس اهدا نمود.

او به اقتضای مسئولیت‌هایی که بر عهده داشت دست به اقدامات سیاسی- اجتماعی و فرهنگی گوناگونی زد که از جمله آن‌ها می‌توان به این   موارد اشاره نمود: 

تأسیس کتابخانه‌های (ملی، فنی، معارف، دانشسرای عالی)، ریاست انجمن آثار ملی، تأسیس موزه‌های (ایران باستان، مردم‌شناسی، پارس شیراز و موزه حضرت معصومه قم)، تأسیس دانشسراهای مقدماتی، تأسیس مدارس جدید، دارالتربیه عشایر، برگزاری کلاس‌های ملی شبانه جهت مبارزه با بی‌سوادی، تغییر نام مدارس خارجی به فارسی، تأسیس پیشاهنگی و سازمان تربیت بدنی، تأسیس صحیه مدارس، و تأسیس فرهنگستان ایران، برگزاری جشن هزاره فردوسی، تأسیس فرهنگستان ایران، ریاست شیر و خورشید سرخ، ایجاد پیش‌آهنگی و تغییر برنامه‌های مدارس به اصول آموزشی کشورهای خارج، ایجاد تحول در زبان و ادبیات پارسی، توجه به آثار باستانی و تشکیل موزه ایران باستان، تربیت کادر آموزشی و انتشار نشریات و توجه به امر ورزش در مدارس، توسعه و تکمیل مدارس ابتدایی و متوسطه از جمله کارهایی بود  او بود.

یکی از عادات حسنه او نوشتن یادداشت های روزانه و همچنین یادداشت و مقاله برای مجلات بود. یادداشت‌های مفصل روزانه او که مربوط به احوال شخصی، خاطرات، سفرها و … است در چندین جلد به کوشش محمد دبیرسیاقی منتشر شده است. او همچنین در اوایل دهه پنجاه مجموعه‌ای به نام یادداشتی‌هایی از عصر پهلوی را در مجله وحید منتشر می‌کرد که حاوی اطلاعات و نکات جالبی درباره تاریخ این دوره است.

علی‌اصغر حکمت نهایتا در سوم شهریور ۱۳۵۹ در تهران وفات یافت و در آرامگاه خانوادگی در حضرت عبدالعظیم به خاک سپرده شد.
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
به روایت مذهبی ها
نظرسنجی
منشاء پدیده داعش را چه می دانید؟
ناشی از تفکر وهابی-تکفیری
محصول توطئه غرب و اسرائیل
آخرین اخبار
پربازدیدترین
خبری-تحلیلی
اخلاق و عرفان
سیره علی بن ابیطالب(ع)
سیره رسول الله(ص)
تاریخ صدر اسلام
تاریخ معاصر
زمین
سلامت و تغذیه
نماز و احکام
کتاب و متون مرجع
نظامی
کسب و کار
شیطان و گناهان
روشنفکری دینی
مرگ
آخرالزمان